«Φρένο» στα πρόστιμα των 250–500 ευρώ: Προς αναθεώρηση οι ποινές για μηδενικές δηλώσεις
- 24/02/2026, 08:15
- SHARE
Στο μικροσκόπιο του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών μπαίνουν τα πρόστιμα των 250 και 500 ευρώ που επιβάλλονται για εκπρόθεσμες δηλώσεις ΦΠΑ και παρακρατούμενων φόρων, ακόμη και όταν οι δηλώσεις είναι μηδενικές ή πιστωτικές και δεν προκύπτει φόρος προς πληρωμή.
Οι αντιδράσεις της αγοράς οδήγησαν στην ενεργοποίηση της Επιτροπής Φορολογικής Πολιτικής, η οποία –σύμφωνα με πληροφορίες της ΕΡΤ– υιοθετεί σε μεγάλο βαθμό τις ενστάσεις των επαγγελματιών, κάνοντας λόγο για κυρώσεις δυσανάλογες με τη βαρύτητα της παράβασης.
Τα πρόστιμα που πυροδότησαν αντιδράσεις
Σήμερα, οι κυρώσεις διαφοροποιούνται με βάση το λογιστικό σύστημα:
-
250 ευρώ για υπόχρεους με απλογραφικά βιβλία
-
500 ευρώ για υπόχρεους με διπλογραφικά βιβλία
Τα ποσά επιβάλλονται ακόμη και σε περιπτώσεις όπου:
-
η δήλωση ΦΠΑ είναι μηδενική, ή
-
προκύπτει πιστωτικό υπόλοιπο (επιστροφή φόρου).
Χαρακτηριστικά, επαγγελματίας με απλογραφικό σύστημα που υποβάλλει εκπρόθεσμα μηδενική δήλωση ΦΠΑ επιβαρύνεται με πρόστιμο 250 ευρώ, ενώ επιχείρηση με διπλογραφικά βιβλία και πιστωτική δήλωση καλείται να πληρώσει 500 ευρώ.
Σύγκριση με το προηγούμενο καθεστώς
Η Επιτροπή επισημαίνει ότι το σημερινό πλαίσιο συνιστά σαφή επιβάρυνση σε σχέση με το προηγούμενο, όπου:
-
προβλεπόταν πρόστιμο 100 ευρώ για εκπρόθεσμες δηλώσεις,
-
ενώ δεν επιβαλλόταν πρόστιμο όταν ο φόρος προς καταβολή δεν υπερέβαινε τα 100 ευρώ, ακόμη και μετά από τροποποιητικές δηλώσεις.
Όπως τονίζεται, η επιβολή υψηλών προστίμων χωρίς πραγματική δημοσιονομική ζημία αποσυνδέεται από την ουσία της φορολογικής παράβασης.
Υπόμνημα σε ΥΠΕΘΟ και ΑΑΔΕ
Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή κατέθεσε υπόμνημα προς την πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΘΟ και τον Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων, ζητώντας νομοθετική παρέμβαση για την αποκατάσταση της αναλογικότητας.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στο ζήτημα της αναδρομικής εφαρμογής των αυξημένων προστίμων, η οποία –σύμφωνα με την Επιτροπή– πλήττει την αρχή της νομικής βεβαιότητας και την προβλεψιμότητα των φορολογικών υποχρεώσεων.
Τι προτείνεται
Μεταξύ των προτάσεων που βρίσκονται στο τραπέζι περιλαμβάνονται:
-
Εξαίρεση των μηδενικών και πιστωτικών δηλώσεων από τα πρόστιμα, όταν δεν υπάρχει φόρος προς καταβολή.
-
Θέσπιση ανώτατου ορίου συνολικού προστίμου σε περιπτώσεις πολλαπλών εκπρόθεσμων μηδενικών δηλώσεων (π.χ. έως 1.000 ευρώ).
-
Επαναφορά του κανόνα των 100 ευρώ, ώστε να μην επιβάλλεται πρόστιμο όταν ο φόρος που προκύπτει προς πληρωμή δεν υπερβαίνει το συγκεκριμένο ποσό.
Η τελική μορφή της παρέμβασης αναμένεται να κριθεί το επόμενο διάστημα, με την αγορά να ζητά άμεσες διορθώσεις και σαφές μήνυμα δικαιοσύνης και αναλογικότητας.