Telegram: Στο μικροσκόπιο για δίκτυα ψηφιακής κακοποίησης και παράνομες υπηρεσίες
- Το Telegram στο επίκεντρο για δίκτυα ψηφιακής κακοποίησης και διακίνησης μη συναινετικού περιεχομένου
- Έρευνα της AI Forensics αποκαλύπτει εκτεταμένη παρενόχληση γυναικών και πώληση υπηρεσιών hacking
- Ερωτήματα για την επάρκεια των ελέγχων και την ευθύνη των πλατφορμών κοινωνικής δικτύωσης
Χιλιάδες χρήστες συμμετέχουν σε ομάδες και κανάλια στο Telegram όπου διαφημίζονται και πωλούνται υπηρεσίες hacking και παρακολούθησης, που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την παρενόχληση γυναικών — συχνά από άτομα του προσωπικού τους περιβάλλοντος.
Σύμφωνα με έρευνα της AI Forensics, οι κοινότητες αυτές δεν περιορίζονται σε μεμονωμένα περιστατικά, αλλά συγκροτούν ένα οργανωμένο οικοσύστημα ανταλλαγής κακοποιητικού περιεχομένου. Σε αυτό περιλαμβάνονται μη συναινετικές προσωπικές εικόνες, υπηρεσίες «απογύμνωσης» φωτογραφιών μέσω τεχνητής νοημοσύνης, αλλά και υλικό που φέρεται να συνδέεται με σοβαρές μορφές σεξουαλικής κακοποίησης.
Η έκταση του φαινομένου είναι ενδεικτική:
- Σε διάστημα έξι εβδομάδων, οι ερευνητές ανέλυσαν σχεδόν 2,8 εκατομμύρια μηνύματα από 16 κοινότητες σε Ιταλία και Ισπανία.
- Περισσότεροι από 24.000 χρήστες συμμετείχαν ενεργά, δημοσιεύοντας πάνω από 82.000 αρχεία. Σε ορισμένες περιπτώσεις, δεκάδες κακοποιητικά αρχεία κοινοποιούνταν κάθε ώρα.
Παρότι μέρος του περιεχομένου αφορά δημόσια πρόσωπα, η έρευνα δείχνει ότι μεγάλο ποσοστό των θυμάτων είναι απλές γυναίκες, που συχνά δεν γνωρίζουν ότι οι εικόνες τους έχουν διακινηθεί ή αλλοιωθεί. Όπως επισημαίνουν οι ερευνητές, η κακοποίηση αυτή στρέφεται συχνά κατά ατόμων που οι δράστες γνωρίζουν προσωπικά, γεγονός που εντείνει τη σοβαρότητα του φαινομένου.
Πέρα από τη διακίνηση περιεχομένου, οι κοινότητες λειτουργούν και ως «αγορά» υπηρεσιών. Καταγράφονται χιλιάδες αναφορές σε hacking λογαριασμών, παρακολούθηση κινητών τηλεφώνων και δημοσιοποίηση προσωπικών δεδομένων (doxing), ενώ σε αρκετές περιπτώσεις χρήστες υπόσχονται πρόσβαση σε ιδιωτικά αρχεία και συνομιλίες.
Η πρόσβαση σε τέτοια δίκτυα δεν είναι πάντα δωρεάν. Σε πολλές περιπτώσεις απαιτείται συνδρομή, με κόστος που κυμαίνεται από λίγα ευρώ έως δεκάδες ευρώ, γεγονός που υποδηλώνει και την ύπαρξη οικονομικού κινήτρου πίσω από τη δραστηριότητα.
Ερωτήματα για την ασφάλεια της πλατφόρμας
Το Telegram, το οποίο σύμφωνα με τον ιδρυτή του Πάβελ Ντουρόφ αριθμεί πάνω από 1 δισεκατομμύριο ενεργούς χρήστες, δηλώνει ότι αφαιρεί εκατομμύρια κομμάτια περιεχομένου καθημερινά μέσω εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης και ότι απαγορεύει ρητά τη δημοσίευση παράνομου ή μη συναινετικού υλικού.
Ωστόσο, τα ευρήματα της έρευνας εγείρουν ερωτήματα για το κατά πόσο τα μέτρα αυτά είναι επαρκή. Η ύπαρξη μεγάλων και ενεργών κοινοτήτων που λειτουργούν για μεγάλα χρονικά διαστήματα δείχνει ότι η εποπτεία παραμένει περιορισμένη, ειδικά σε περιβάλλοντα που ευνοούν την ανωνυμία και τη μαζική δικτύωση.
Ειδικοί επισημαίνουν ότι πλατφόρμες με τέτοια χαρακτηριστικά μπορούν εύκολα να μετατραπούν σε κόμβους κακοποίησης, εάν δεν συνοδεύονται από ισχυρούς μηχανισμούς ελέγχου. Το ζήτημα αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα στο ευρωπαϊκό πλαίσιο, όπου οι κανονισμοί για την ασφάλεια στο διαδίκτυο θέτουν αυξημένες υποχρεώσεις για τις μεγάλες ψηφιακές πλατφόρμες.
Το φαινόμενο, ωστόσο, δεν περιορίζεται σε μία μόνο εφαρμογή. Αντίθετα, εντάσσεται σε ένα ευρύτερο ψηφιακό οικοσύστημα, όπου η τεχνολογία χρησιμοποιείται ολοένα και περισσότερο για στοχευμένη παρενόχληση και εκμετάλλευση. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η περίπτωση του Telegram αναδεικνύεται ως ένα από τα πιο χαρακτηριστικά — και ανησυχητικά — παραδείγματα.
