Ακίνητα: Στο 70% του εισοδήματος η στέγαση στην Αθήνα – Πώς εκτοξεύτηκαν τα ενοίκια

Ακίνητα: Στο 70% του εισοδήματος η στέγαση στην Αθήνα – Πώς εκτοξεύτηκαν τα ενοίκια
ΑΚΙΝΗΤΑ (ΚΟΝΤΑΡΙΝΗΣ ΓΙΩΡΓΟΣ EUROKINISSI) Photo: Eurokinissi
Τα ενοίκια να αυξάνονται με ρυθμούς υπερδιπλάσιους από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, επιβαρύνοντας σημαντικά τα νοικοκυριά και αναδεικνύοντας το στεγαστικό ως ένα από τα πιο κρίσιμα κοινωνικοοικονομικά ζητήματα.
  • Τα ενοίκια στην Ελλάδα αυξήθηκαν κατά 10,1% το 2025, δεύτερη μεγαλύτερη άνοδος στην ΕΕ
  • Σωρευτική αύξηση άνω του 40% την τελευταία τριετία
  • Στην Αθήνα, τα ενοίκια φτάνουν έως και το 93,6% του εισοδήματος
  • Η αγορά χαρακτηρίζεται από έντονες διακυμάνσεις τα τελευταία 25 χρόνια
  • Τουρισμός, Airbnb και έλλειψη προσφοράς εντείνουν τη στεγαστική κρίση

Η Ελλάδα καταγράφει μία από τις υψηλότερες αυξήσεις ενοικίων στην Ευρώπη, με τα μισθώματα να ενισχύονται κατά 10,1% το 2025, σύμφωνα με μελέτη του Κέντρου Φιλελεύθερων Μελετών που βασίζεται σε στοιχεία της Eurostat. Η επίδοση αυτή τοποθετεί τη χώρα στη δεύτερη θέση στην ΕΕ, πίσω από την Κροατία, και επιβεβαιώνει την ένταση του στεγαστικού προβλήματος.

Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η εικόνα είναι σαφώς πιο ήπια, με τα ενοίκια να αυξάνονται κατά 3,2% και τις τιμές κατοικιών κατά 5,5% σε ετήσια βάση. Η απόκλιση της Ελλάδας από τον μέσο όρο αποτυπώνει τις δομικές αδυναμίες της εγχώριας αγοράς, η οποία εμφανίζει μεγαλύτερη μεταβλητότητα και ευαισθησία σε εξωτερικά σοκ.

Η ιστορική πορεία των ενοικίων αναδεικνύει αυτή την αστάθεια. Από το 2000 έως το 2011 καταγράφηκε άνοδος 53%, ακολουθούμενη από πτώση 26% την περίοδο της κρίσης (2011–2018), όταν η ανεργία και η συρρίκνωση των εισοδημάτων περιόρισαν τη ζήτηση. Μετά από μια φάση στασιμότητας, η αγορά εισήλθε από το 2022 σε νέα έντονη ανοδική τροχιά, με αποτέλεσμα τα ενοίκια να ξεπεράσουν το 2025 τα επίπεδα του 2010.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Αντίστοιχη, αλλά ακόμη πιο έντονη, υπήρξε η διακύμανση στις τιμές αγοράς κατοικιών, όπως καταγράφει η Τράπεζα της Ελλάδος. Μετά τον σχεδόν διπλασιασμό της περιόδου 2000–2008 και τη βαθιά πτώση έως το 2017, η αγορά ανέκαμψε δυναμικά, με τις τιμές στην Αθήνα να αυξάνονται κατά 86% την περίοδο 2017–2025.

Ωστόσο, το πιο κρίσιμο στοιχείο αφορά την επιβάρυνση των νοικοκυριών. Στην Αθήνα, το ενοίκιο για διαμέρισμα ενός υπνοδωματίου αντιστοιχεί στο 70,2% του μέσου μηνιαίου εισοδήματος, ενώ για δύο υπνοδωμάτια φτάνει το 93,6%. Τα αντίστοιχα ποσοστά στην Ευρωπαϊκή Ένωση κυμαίνονται σημαντικά χαμηλότερα, γεγονός που αναδεικνύει την ένταση της στεγαστικής πίεσης στην ελληνική πρωτεύουσα.

Η επιβάρυνση αυτή εντείνεται από τη σχέση των ενοικίων με τον πληθωρισμό. Από το 2023 και μετά, τα ενοίκια αυξάνονται με ρυθμούς που προσεγγίζουν το 10% ετησίως, ξεπερνώντας κατά πολύ την άνοδο του γενικού επιπέδου τιμών, γεγονός που σημαίνει ότι η στέγαση καθίσταται ακριβότερη σε πραγματικούς όρους.

Οι αιτίες της κρίσης είναι πολυπαραγοντικές. Η εκρηκτική άνοδος του τουρισμού και η εξάπλωση των βραχυχρόνιων μισθώσεων περιορίζουν το διαθέσιμο απόθεμα κατοικιών, ενώ η δεκαετής οικονομική κρίση περιόρισε δραστικά τη νέα οικοδομική δραστηριότητα. Παράλληλα, οι ξένες επενδύσεις και προγράμματα όπως η «Χρυσή Βίζα» ενισχύουν τη ζήτηση, χωρίς να συνοδεύονται από αντίστοιχη αύξηση της προσφοράς.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ: