Μελέτη: Η κλιματική αλλαγή επηρεάζει τον χρόνο ανθοφορίας των φυτών παγκοσμίως
- 10/07/2026, 21:32
- SHARE
Η τεχνητή νοημοσύνη αποκαλύπτει με ολοένα μεγαλύτερη ακρίβεια τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στη φύση. Νέα παγκόσμια μελέτη, η οποία αξιοποίησε AI για να αναλύσει 8 εκατομμύρια ψηφιοποιημένα δείγματα φυτών ηλικίας έως και ενός αιώνα, διαπίστωσε ότι η περίοδος ανθοφορίας μεταβάλλεται κατά μέσο όρο 2,5 ημέρες ανά δεκαετία, είτε νωρίτερα είτε αργότερα.
Οι ερευνητές προειδοποιούν ότι η μετατόπιση αυτή μπορεί να διαταράξει τη σχέση των φυτών με τους επικονιαστές τους, όπως οι μέλισσες και οι πεταλούδες, με πιθανές συνέπειες για ολόκληρα οικοσυστήματα και την παραγωγή τροφίμων.
Τα ευρήματα περιλαμβάνονται στην έκθεση State of the World’s Plants and Fungi των Royal Botanic Gardens, Kew, στην οποία συμμετείχαν περισσότεροι από 400 επιστήμονες από 40 χώρες.
Τι αποκάλυψε η AI
Για τις ανάγκες της μελέτης, οι επιστήμονες εκπαίδευσαν ένα μοντέλο τεχνητής νοημοσύνης ώστε να αναγνωρίζει εάν ένα φυτό βρίσκεται σε περίοδο ανθοφορίας ή όχι. Στη συνέχεια το εφάρμοσαν σε περισσότερα από 8 εκατομμύρια ψηφιοποιημένα δείγματα, που αντιστοιχούν σε περίπου 200.000 είδη φυτών από όλο τον κόσμο.
Η ανάλυση αποκάλυψε ότι η κλιματική αλλαγή μεταβάλλει συστηματικά τον χρόνο ανθοφορίας, ενώ οι μεγαλύτερες αλλαγές καταγράφονται στις τροπικές περιοχές.
Η συγκεκριμένη μελέτη αποτελεί μόνο ένα παράδειγμα του τρόπου με τον οποίο η τεχνητή νοημοσύνη και η ψηφιοποίηση επιστημονικών συλλογών μεταμορφώνουν τη μελέτη της βιοποικιλότητας.
Οι Royal Botanic Gardens, Kew ολοκλήρωσαν πρόσφατα την ψηφιοποίηση του συνόλου του βοτανικού και μυκητολογικού αρχείου τους, δημιουργώντας 7,4 εκατομμύρια ψηφιακά αρχεία από αποξηραμένα φύλλα, άνθη, καρπούς, μανιτάρια και σπόρια, ορισμένα ηλικίας εκατοντάδων ετών.
Τα δεδομένα αυτά είναι πλέον ελεύθερα προσβάσιμα και εντάσσονται σε ένα παγκόσμιο δίκτυο 145 εκατομμυρίων ψηφιοποιημένων καταγραφών, δίνοντας στους επιστήμονες τη δυνατότητα να μελετούν την εξέλιξη των ειδών, να εντοπίζουν φυτά που κινδυνεύουν να εξαφανιστούν και να αναζητούν ποικιλίες πιο ανθεκτικές στην κλιματική αλλαγή, όπως εκείνες που θα μπορούσαν να προστατεύσουν στο μέλλον καλλιέργειες όπως ο καφές.
Η ψηφιοποίηση επιτρέπει επίσης την έρευνα σε περιοχές όπου η επιτόπια εργασία είναι ιδιαίτερα δύσκολη, όπως η Αρκτική και τα τροπικά δάση, ενώ συμβάλλει στον εντοπισμό άγνωστων μέχρι σήμερα ειδών.
Το μεγάλο στοίχημα της βιοποικιλότητας
Παρά τις τεχνολογικές εξελίξεις, η έκθεση προειδοποιεί ότι η πραγματική έκταση της βιοποικιλότητας παραμένει άγνωστη.
Λιγότερο από το 20% των φυτικών ειδών και μόλις το 0,6% των ειδών μυκήτων έχουν αξιολογηθεί ως προς τον κίνδυνο εξαφάνισης. Παράλληλα, οι επιστήμονες εκτιμούν ότι παραμένουν άγνωστα περίπου 100.000 είδη φυτών και 2 εκατομμύρια είδη μυκήτων.
Μόνο το 2024 και το 2025 περιγράφηκαν για πρώτη φορά 4.600 νέα είδη φυτών και 7.800 νέα είδη μυκήτων, γεγονός που, σύμφωνα με τον επιστημονικό διευθυντή του Kew, Alexandre Antonelli, αποδεικνύει ότι οι επιστήμονες «μόλις αρχίζουν να ξύνουν την επιφάνεια» της γνώσης για τη ζωή στον πλανήτη.
Όπως επισημαίνει ο ίδιος, η τεχνητή νοημοσύνη, σε συνδυασμό με την ψηφιοποίηση, επιτρέπει πλέον στους επιστήμονες να αξιοποιούν πληροφορίες που παρέμεναν για δεκαετίες ή ακόμη και αιώνες κρυμμένες στις συλλογές των μουσείων και των βοτανικών κήπων, επιταχύνοντας τόσο την επιστημονική έρευνα όσο και τις προσπάθειες προστασίας της βιοποικιλότητας.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ: