Πετρέλαιο: Πάνω από τα 100 δολάρια το Brent μετά την ανάφλεξη στο Ιράν

Πετρέλαιο: Πάνω από τα 100 δολάρια το Brent μετά την ανάφλεξη στο Ιράν
Photo: Shutterstock
Νέα άνοδο καταγράφουν οι τιμές του πετρελαίου, με το Brent να ξεπερνά τα 100 δολάρια το βαρέλι, καθώς η κλιμάκωση της σύγκρουσης ΗΠΑ–Ιράν ενισχύει τις ανησυχίες

Το πετρέλαιο Brent πέρασε ξανά το ψυχολογικό όριο των 100 δολαρίων το βαρέλι την Τετάρτη 9/9, για πρώτη φορά από τον Ιούλιο, καθώς οι αγορές αποτιμούν τον αυξανόμενο κίνδυνο για τις θαλάσσιες μεταφορές ενέργειας στη Μέση Ανατολή.

Τα futures του Brent, του διεθνούς σημείου αναφοράς για την τιμή του πετρελαίου, ενισχύθηκαν περισσότερο από 2%, φτάνοντας έως τα 100,01 δολάρια το βαρέλι. Την ίδια ώρα, το αμερικανικό West Texas Intermediate (WTI) για παράδοση Νοεμβρίου σημείωσε άνοδο 1,75%, στα 94,66 δολάρια το βαρέλι.

Η νέα άνοδος έρχεται συνδέεται με το γεγονός ότι η στρατιωτική αντιπαράθεση μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν κλιμακώνεται, αυξάνοντας τις ανησυχίες για την ασφάλεια των ενεργειακών ροών από τον Περσικό Κόλπο και, κυρίως, μέσω των κρίσιμων θαλάσσιων διαδρομών της περιοχής.

Η ένταση αυξήθηκε σημαντικά μετά την ανακοίνωση της αμερικανικής Κεντρικής Διοίκησης ότι οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις κατέστρεψαν πέντε ιρανικά δεξαμενόπλοια την Τρίτη.

Η αμερικανική πλευρά υποστήριξε ότι η επιχείρηση πραγματοποιήθηκε ως αντίποινα για απόπειρες επιθέσεων εναντίον αμερικανικού πολεμικού πλοίου. Σύμφωνα με την αμερικανική διοίκηση, το πλοίο απέφυγε την επίθεση και δεν υπήρξαν απώλειες Αμερικανών στρατιωτών.

Η εξέλιξη έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία οι επιθέσεις και οι περιορισμοί στη ναυσιπλοΐα στη Μέση Ανατολή έχουν ήδη δημιουργήσει σημαντικές πιέσεις στην αγορά πετρελαίου.

Το κρίσιμο ερώτημα για τις αγορές είναι πλέον εάν η κλιμάκωση θα παραμείνει περιορισμένη ή εάν θα οδηγήσει σε παρατεταμένες διαταραχές στις εξαγωγές πετρελαίου από τον Περσικό Κόλπο.

Goldman Sachs: Το Brent μπορεί να φτάσει τα 120 δολάρια

Το ενδεχόμενο ακόμη μεγαλύτερης ανόδου των τιμών δεν θεωρείται πλέον ακραίο σενάριο.

Ο Daan Struyven, συν-επικεφαλής της έρευνας για τις παγκόσμιες αγορές εμπορευμάτων στη Goldman Sachs, εκτίμησε ότι είναι «σίγουρα πιθανό» το πετρέλαιο Brent να φτάσει τα 120 δολάρια το βαρέλι, εφόσον οι επιθέσεις εναντίον πλοίων στη Μέση Ανατολή διευρυνθούν και ενταθούν.

Η Goldman Sachs θεωρεί ως βασικό σενάριο τη σταδιακή αποκατάσταση των εξαγωγών από τον Περσικό Κόλπο, καθώς οι παραγωγοί προσαρμόζονται στις νέες συνθήκες, χρησιμοποιώντας εναλλακτικές διαδρομές μεταφοράς και, σε βάθος χρόνου, πρόσθετες υποδομές αγωγών.

Ωστόσο, η πρόσφατη κλιμάκωση αυξάνει την πιθανότητα ενός πιο ανοδικού σεναρίου: οι εξαγωγές να παραμείνουν περιορισμένες για τους επόμενους μήνες και η αγορά να αντιμετωπίσει ένα παρατεταμένο έλλειμμα προσφοράς.

Η αγορά πετρελαίου είναι ιδιαίτερα ευάλωτη σε γεωπολιτικές διαταραχές, καθώς ένα μεγάλο μέρος της παγκόσμιας προσφοράς περνά από συγκεκριμένα και δύσκολα να αντικατασταθούν σημεία διέλευσης.

Κεντρικό ρόλο έχει το Στενό του Ορμούζ, μία από τις σημαντικότερες ενεργειακές αρτηρίες στον κόσμο. Πριν από τη σύγκρουση, από την περιοχή περνούσε περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων ροών πετρελαίου και καυσίμων.

Οι διαθέσιμες εναλλακτικές διαδρομές μπορούν να περιορίσουν μέρος του προβλήματος, όμως δεν μπορούν να αντικαταστήσουν άμεσα το σύνολο των ποσοτήτων που μεταφέρονται μέσω της περιοχής.

Αυτό σημαίνει ότι κάθε νέα επίθεση σε δεξαμενόπλοια ή υποδομές ενέργειας μπορεί να αυξήσει απότομα το risk premium που ενσωματώνουν οι τιμές του πετρελαίου.

Η αγορά έχει ήδη αρχίσει να προεξοφλεί ένα σενάριο παρατεταμένων διαταραχών. Η Goldman Sachs έχει προειδοποιήσει ότι, εάν οι εξαγωγές από την περιοχή δεν επιστρέψουν σε πιο φυσιολογικά επίπεδα, το Brent θα μπορούσε να κινηθεί σημαντικά υψηλότερα.

Από τα 70 στα 100 δολάρια μέσα σε λίγους μήνες

Η σημερινή εικόνα απέχει σημαντικά από εκείνη που επικρατούσε στις αρχές του καλοκαιριού.

Μετά την αποκλιμάκωση των εχθροπραξιών, το πετρέλαιο είχε υποχωρήσει σε επίπεδα λίγο πάνω από τα 70 δολάρια το βαρέλι, καθώς οι επενδυτές προεξοφλούσαν την επιστροφή της ομαλότητας.

Έκτοτε, όμως, οι προσδοκίες για μια διαρκή αποκλιμάκωση έχουν αποδυναμωθεί και οι τιμές έχουν ακολουθήσει ανοδική πορεία. Το Brent είχε ήδη ξεπεράσει τα 98 δολάρια στις αρχές της εβδομάδας, πριν περάσει εκ νέου το όριο των 100 δολαρίων.

Η εξέλιξη αυτή αναγκάζει traders και επενδυτές να επανεξετάσουν τις προβλέψεις τους για το κόστος ενέργειας τους επόμενους μήνες.

Τι σημαίνει ένα πετρέλαιο στα 120 δολάρια για την οικονομία

Μία περαιτέρω άνοδος του Brent προς τα 120 δολάρια δεν θα αφορούσε μόνο τις αγορές εμπορευμάτων.

Το υψηλότερο κόστος του πετρελαίου μεταφέρεται σταδιακά σε ολόκληρη την οικονομία, από τα καύσιμα και τις μεταφορές μέχρι το κόστος παραγωγής και τα προϊόντα που εξαρτώνται από την ενέργεια.

Για νοικοκυριά και επιχειρήσεις, το πρώτο και πιο άμεσο αποτέλεσμα θα ήταν η αύξηση του κόστους καυσίμων. Για τις κεντρικές τράπεζες, ωστόσο, το μεγαλύτερο πρόβλημα θα ήταν η πιθανή αναζωπύρωση του πληθωρισμού.

Παράλληλα, η άνοδος του πετρελαίου μπορεί να αυξήσει το κόστος μεταφοράς και παραγωγής, περιορίζοντας το διαθέσιμο εισόδημα των καταναλωτών και πιέζοντας τα περιθώρια κέρδους των επιχειρήσεων.

Για τους επενδυτές, το βασικό ερώτημα δεν είναι πλέον μόνο εάν το Brent θα περάσει τα 100 δολάρια, αλλά πόσο θα διαρκέσει η διαταραχή στην προσφορά.

Εάν οι εξαγωγές από τον Περσικό Κόλπο αποκατασταθούν σταδιακά, οι πιέσεις στις τιμές θα μπορούσαν να υποχωρήσουν. Αντίθετα, μια νέα κλιμάκωση των επιθέσεων στη ναυτιλία θα μπορούσε να οδηγήσει σε περαιτέρω άνοδο του πετρελαίου.

Η Goldman Sachs εκτιμά ότι ακριβώς αυτή η δεύτερη εξέλιξη έχει γίνει πλέον πιο πιθανή, καθώς οι τελευταίες ημέρες δείχνουν εντατικοποίηση και διεύρυνση των επιθέσεων κατά της ναυτιλίας.

Σε αυτό το περιβάλλον, το πετρέλαιο στα 120 δολάρια δεν αποτελεί πρόβλεψη για το βασικό σενάριο, αλλά ένα πλέον υπαρκτό και σημαντικό ενδεχόμενο που οι αγορές δεν μπορούν να αγνοήσουν.

Και όσο η σύγκρουση ΗΠΑ–Ιράν παραμένει ενεργή και οι θαλάσσιες μεταφορές ενέργειας βρίσκονται υπό πίεση, το επόμενο όριο για την αγορά πετρελαίου δεν είναι πλέον τα 100 δολάρια, αλλά το πόσο μακριά μπορεί να φτάσει η νέα ενεργειακή κρίση.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ: