Γαλλία: Η εξέγερση στα σχολεία εξελίσσεται σε νέα μεγάλη κρίση για την κυβέρνηση
- 02/10/2026, 18:45
- SHARE
- Περίπου 400 λύκεια παρέμειναν κλειστά την Παρασκευή, καθώς οι μαθητικές διαδηλώσεις εξαπλώνονται σε ολόκληρη τη Γαλλία.
- Οι κινητοποιήσεις ξεκίνησαν με αιτήματα για περισσότερους εκπαιδευτικούς, καλύτερες σχολικές εγκαταστάσεις και μικρότερα τμήματα, αλλά σε αρκετές πόλεις εξελίχθηκαν σε βίαιες συγκρούσεις.
- Η κρίση ξεσπά την ώρα που η γαλλική κυβέρνηση επιχειρεί να περάσει προϋπολογισμό με δημοσιονομική προσαρμογή 54 δισ. ευρώ, ενώ το κόστος δανεισμού της χώρας βρίσκεται κοντά σε υψηλά πολλών δεκαετιών.
Σε μία από τις σοβαρότερες κοινωνικές κρίσεις των τελευταίων μηνών εξελίσσονται οι μαθητικές κινητοποιήσεις στη Γαλλία, με εκατοντάδες σχολεία να κλείνουν, επεισόδια να καταγράφονται σε πολλές μεγάλες πόλεις και την κυβέρνηση να βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα νέο πολιτικό μέτωπο.
Περίπου 400 λύκεια –σχεδόν ένα στα δέκα της χώρας– παρέμειναν κλειστά την Παρασκευή, καθώς οι διαδηλώσεις που ξεκίνησαν στην περιοχή του Παρισιού εξαπλώθηκαν σε ολόκληρη τη Γαλλία.
Την Πέμπτη, σύμφωνα με στοιχεία του υπουργείου Εσωτερικών που επικαλούνται γαλλικά μέσα, οι κινητοποιήσεις είχαν επηρεάσει περισσότερα από 1.000 από τα περίπου 3.700 λύκεια της χώρας, με εκατοντάδες να βρίσκονται υπό αποκλεισμό.
Από τις ελλείψεις καθηγητών στις συγκρούσεις με την αστυνομία
Η κινητοποίηση ξεκίνησε με αιτήματα που αφορούν κυρίως την καθημερινότητα στα σχολεία.
Μαθητές καταγγέλλουν:
- υπερπλήρεις αίθουσες,
- συστηματικές ελλείψεις εκπαιδευτικών,
- κακή κατάσταση σχολικών κτιρίων,
- μεγάλες σχολικές ημέρες,
- ανεπαρκείς πόρους για τη δημόσια εκπαίδευση.
Σε ορισμένα λύκεια, οι μαθητές κάνουν λόγο ακόμη και για έλλειψη βασικού εξοπλισμού.
Μία 15χρονη μαθήτρια στο προάστιο Pantin του Παρισιού δήλωσε στο Reuters ότι σε ορισμένες τάξεις βρίσκονται 35 μαθητές, ενώ υπάρχουν φορές που «δεν υπάρχουν αρκετές καρέκλες».
Ωστόσο, μέσα σε λίγες ημέρες οι κινητοποιήσεις πήραν πολύ πιο βίαιη τροπή.
Στο Στρασβούργο η αστυνομία έκανε χρήση δακρυγόνων, στη Μασσαλία εκτοξεύθηκαν πυροτεχνήματα προς αστυνομικές δυνάμεις, ενώ στη Ρεν πυρπολήθηκαν κάδοι απορριμμάτων.
Περίπου 2.000 συλλήψεις
Ο υπουργός Δικαιοσύνης Ζεράλ Νταρμανέν δήλωσε ότι περίπου 2.000 άνθρωποι, στην πλειονότητά τους έφηβοι, έχουν συλληφθεί από την έναρξη των επεισοδίων.
Παράλληλα, έχουν αναφερθεί τραυματισμοί μαθητών, εκπαιδευτικών και εκατοντάδων αστυνομικών.
Ο υπουργός Παιδείας Εντουάρ Ζεφρέ κάλεσε τους γονείς να αποθαρρύνουν τα παιδιά τους από τη συμμετοχή σε βίαιες συγκεντρώσεις, δηλώνοντας ότι «στους δρόμους τα παιδιά βρίσκονται σε κίνδυνο».
Το υπουργείο Εσωτερικών υποστηρίζει πλέον ότι μέρος των επεισοδίων έχει ξεπεράσει τα όρια μιας μαθητικής διαμαρτυρίας και εμφανίζει χαρακτηριστικά αστικής βίας.
Καταγγελίες και για αστυνομική βία
Από την άλλη πλευρά, μαθητές και οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων καταγγέλλουν υπερβολική χρήση βίας από την αστυνομία.
Έχουν γίνει αναφορές για χρήση:
- γκλομπ,
- δακρυγόνων,
- μη θανατηφόρων όπλων τύπου flash-ball.
Η Amnesty International έχει καλέσει τις γαλλικές αρχές να προστατεύουν τους μαθητές και να αποφεύγουν την υπερβολική χρήση βίας.
Το υπουργείο Εσωτερικών ανακοίνωσε την Παρασκευή ότι έχουν ανοίξει τρεις έρευνες για περιστατικά αστυνομικής βίας κατά τη διάρκεια των κινητοποιήσεων.
Η πολιτική διάσταση της κρίσης
Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι οι κινητοποιήσεις έχουν πλέον δεχθεί πολιτική επιρροή.
Σύμφωνα με το Reuters, οι υπηρεσίες πληροφοριών ανέφεραν σε κυβερνητική σύσκεψη κρίσης ότι το κίνημα είχε υποκινηθεί από πολιτικούς της αριστερής La France Insoumise (LFI) και ομάδες της εξωκοινοβουλευτικής Αριστεράς.
Στελέχη της LFI απέρριψαν την κατηγορία και κατηγόρησαν με τη σειρά τους την κυβέρνηση ότι επιχειρεί να πολιτικοποιήσει τις μαθητικές κινητοποιήσεις ενόψει της επόμενης προεδρικής αναμέτρησης.
Ο προϋπολογισμός των 54 δισ. ευρώ
Η χρονική στιγμή είναι ιδιαίτερα δύσκολη για την κυβέρνηση του πρωθυπουργού Σεμπαστιάν Λεκορνί.
Μόλις την Πέμπτη παρουσιάστηκε το σχέδιο προϋπολογισμού για το 2027, το οποίο προβλέπει συνολική δημοσιονομική προσαρμογή περίπου 54 δισ. ευρώ, μέσω περιορισμού δαπανών και αύξησης ορισμένων φόρων.
Το σχέδιο περιλαμβάνει μεταξύ άλλων περιορισμούς στις συντάξεις, αλλαγές στις φορολογικές ελαφρύνσεις, περικοπές στις δαπάνες υγείας και μεταρρυθμίσεις στις παροχές ασθενείας.
Η κυβέρνηση θα πρέπει τώρα να περάσει το πακέτο από μία βαθιά κατακερματισμένη Εθνοσυνέλευση, όπου δεν διαθέτει σταθερή πλειοψηφία.
Η παιδεία παίρνει λιγότερα από τον πληθωρισμό
Οι μαθητικές διαμαρτυρίες αποκτούν ακόμη μεγαλύτερη πολιτική σημασία λόγω των προβλέψεων για την εκπαίδευση.
Στο σχέδιο προϋπολογισμού του 2027, οι δαπάνες για την εκπαίδευση προβλέπεται να αυξηθούν κατά 1,7% στα 65,53 δισ. ευρώ, εξαιρουμένων των συντάξεων των εκπαιδευτικών.
Η αύξηση, ωστόσο, είναι χαμηλότερη από τον πληθωρισμό, σύμφωνα με το Reuters.
Ακόμη πιο ενδεικτική της δημοσιονομικής πίεσης είναι η αλλαγή στη σύνθεση των κρατικών δαπανών.
Για πρώτη φορά, το κόστος εξυπηρέτησης του γαλλικού χρέους αναμένεται να ξεπεράσει τον προϋπολογισμό της εκπαίδευσης, φτάνοντας τα 74,5 δισ. ευρώ.
Το μεγάλο πρόβλημα του γαλλικού χρέους
Η Γαλλία βρίσκεται ήδη υπό τη διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Η κυβέρνηση επιδιώκει να μειώσει το δημοσιονομικό έλλειμμα στο 5% του ΑΕΠ το 2027 και στη συνέχεια προς το ευρωπαϊκό όριο του 3% έως το 2029.
Οι αγορές, όμως, έχουν γίνει ολοένα πιο επιφυλακτικές απέναντι στη δυνατότητα της χώρας να εφαρμόσει τις απαιτούμενες μεταρρυθμίσεις.
Η απόδοση του γαλλικού 10ετούς ομολόγου πλησίασε το 5% την Πέμπτη, φτάνοντας κοντά σε υψηλό 24 ετών, καθώς οι επενδυτές απαιτούν υψηλότερη απόδοση για να χρηματοδοτήσουν το γαλλικό δημόσιο.
Προειδοποίηση και από τη Moody’s
Την Παρασκευή, η Moody’s Ratings προειδοποίησε ότι οι βαθιές πολιτικές διαιρέσεις στη Γαλλία καθιστούν ιδιαίτερα αβέβαιη την ψήφιση του προϋπολογισμού του 2027 και δυσκολεύουν τη δημοσιονομική προσαρμογή.
Ο οίκος αξιολόγησης διατηρεί τη Γαλλία σε Aa3 με αρνητικές προοπτικές και αναμένεται να επανεξετάσει την αξιολόγησή της στις 23 Οκτωβρίου.
Μια κρίση που ξεπερνά πλέον τα σχολεία
Οι μαθητικές κινητοποιήσεις ξεκίνησαν ως αντίδραση σε προβλήματα που αφορούν τις αίθουσες, τους εκπαιδευτικούς και τις σχολικές υποδομές.
Μέσα σε λίγες ημέρες, όμως, έχουν μετατραπεί σε ένα ευρύτερο ζήτημα δημόσιας τάξης και πολιτικής πίεσης.
Για τη γαλλική κυβέρνηση, η πρόκληση είναι διπλή: να αντιμετωπίσει τη βία χωρίς να αγνοήσει τα προβλήματα που τροφοδότησαν αρχικά τις διαμαρτυρίες, την ώρα που καλείται παράλληλα να περιορίσει το δημοσιονομικό έλλειμμα και να πείσει τις αγορές ότι μπορεί να σταθεροποιήσει τα δημόσια οικονομικά.
Η σύγκρουση ανάμεσα στα αιτήματα για περισσότερες δημόσιες δαπάνες και στην ανάγκη για δημοσιονομική προσαρμογή καθιστά πλέον την κρίση στα γαλλικά σχολεία ένα από τα πιο δύσκολα μέτωπα για την κυβέρνηση.