Ψηφιακό ευρώ: Πώς λειτουργεί, τι ισχύει για τα μετρητά, πότε έρχεται
- 08/10/2026, 11:15
- SHARE
- Piero Cipollone: Ο Ιταλός τραπεζίτης της ΕΚΤ αποκαλύπτει τα επόμενα βήματα για το ψηφιακό ευρώ.
- Ψηφιακό ευρώ και μετρητά: Το νέο μέσο πληρωμής θα λειτουργεί παράλληλα με τα χαρτονομίσματα, χωρίς να τα αντικαταστήσει.
- Μηδενικές προμήθειες για εμπόρους: Μείωση κόστους συναλλαγών για τις επιχειρήσεις και δωρεάν χρήση για τους πολίτες.
- Πρώτες δοκιμές το 2027: Ξεκινούν τα πρώτα τεστ, ενισχύοντας την ευρωπαϊκή στρατηγική αυτονομία στις πληρωμές.
Η Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας των ΗΠΑ χρονολογείται από το 1776, αλλά χρειάστηκαν σχεδόν δέκα χρόνια μέχρι την επίσημη θέσπιση ενός κοινού νομίσματος το 1785. Εδώ και 250 χρόνια, η Αμερική εξασκείται, χάρη σε μια κοινή γλώσσα και ένα κοινό μέσο συναλλαγής όπως το δολάριο, στο να αποτελεί ένα συμπαγές οικοσύστημα ικανό να καθορίζει τον παγκόσμιο οικονομικό ρυθμό.
Η απόφαση να σταθεροποιηθεί η χώρα μετά το οικονομικό χάος που ακολούθησε τον Πόλεμο της Ανεξαρτησίας υπήρξε καταλυτική.
Στην Ευρώπη, αρκεί να αναλογιστεί κανείς τη δύναμη του ευρώ για να καταλάβει ότι το νόμισμα δεν είναι απλώς μια χρηματοοικονομική υπόθεση.
Το νόμισμα ενοποιεί ιδεατά τους προϋπολογισμούς των κρατών, των επιχειρήσεων, αλλά και κάθε νοικοκυριού. Στη Φρανκφούρτη, στην έδρα της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας υπό την ηγεσία της Christine Lagarde, παράλληλα με τη νέα γενιά τραπεζογραμματίων ευρώ, σχεδιάζεται μια άλλη μεγάλη αλλαγή. Η δημιουργία του ψηφιακού ευρώ δεν αποτελεί πλέον θεωρία, αλλά μια υποδομή που χτίζεται μέρα με τη μέρα.
Ο Piero Cipollone, ο Ιταλός τραπεζίτης που παρακολουθεί το έργο και τον τομέα των πληρωμών στην ΕΚΤ από το 2023, ξεκαθαρίζει το τοπίο γύρω από τις προθέσεις του ιδρύματος. Ξεκινώντας από το Cese της L’Aquila, με σπουδές οικονομικών στο Πανεπιστήμιο Sapienza δίπλα σε καθηγητές όπως ο Federico Caffè και ο Ezio Tarantelli, και εξειδίκευση στο Stanford και το Berkeley, ο Cipollone βρίσκεται στο επίκεντρο ενός από τους σημαντικότερους σταθμούς της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης.
Σχετικά με τους φόβους ότι το ψηφιακό ευρώ θα καταργήσει τα μετρητά, η απάντηση της ΕΚΤ είναι κατηγορηματική: το ψηφιακό ευρώ δεν έρχεται να αντικαταστήσει τα μετρητά, αλλά να τα συμπληρώσει. Η αφοσίωση της ΕΚΤ στη μελέτη και την κυκλοφορία νέων χαρτονομισμάτων με σύγχρονα συστήματα προστασίας κατά της παραχάραξης αποδεικνύει ότι τα μετρητά παραμένουν βασικός πυλώνας. Το ψηφιακό ευρώ θα προσφέρει τα ίδια υψηλά πρότυπα ασφάλειας και θα διατίθεται με μηδενικό κόστος για τους πολίτες, ακριβώς όπως συμβαίνει σήμερα με τα χαρτονομίσματα.
Αν και το ευρύ κοινό στοχεύει προς το τέλος της δεκαετίας, η διαδικασία βρίσκεται ήδη σε πλήρη εξέλιξη. Το πιλοτικό πρόγραμμα ξεκίνησε το καλοκαίρι, ενώ οι πρώτες δοκιμές και οι πρώτες συναλλαγές προγραμματίζονται για τους επόμενους 12 μήνες. Παράλληλα, οι νομοθετικές συζητήσεις στις Βρυξέλλες προχωρούν ώστε να διαμορφωθεί το απαραίτητο ευρωπαϊκό νομικό πλαίσιο. Η ΕΚΤ έχει ήδη καθορίσει τα τεχνολογικά πρότυπα και επέλεξε 36 φορείς, ανάμεσα στους οποίους και πολλές τράπεζες, για να συμμετάσχουν στις δοκιμές του επόμενου έτους.
Στην πράξη, οι πολίτες θα διαθέτουν μια εφαρμογή στο κινητό τους –είτε της ΕΚΤ, είτε της τράπεζάς τους, είτε άλλου παρόχου πληρωμών– όπου θα μπορούν να διακρατούν ένα ποσό σε ψηφιακό ευρώ. Για όσους δεν χρησιμοποιούν έξυπνες συσκευές, θα υπάρχει ειδική κάρτα, καθώς και η δυνατότητα offline πληρωμών χωρίς σύνδεση στο διαδίκτυο ή ενδιάμεσους, επιτρέποντας τη μεταφορά χρημάτων από συσκευή σε συσκευή ακόμα και σε περιπτώσεις διακοπής ρεύματος.
Η ειδοποιός διαφορά σε σχέση με τις υπάρχουσες πιστωτικές κάρτες και τις ιδιωτικές πλατφόρμες έγκειται στις προμήθειες των εμπόρων. Σήμερα, οι καταστηματάρχες επιβαρύνονται με υψηλά και συχνά αδιαφανή έξοδα για την αποδοχή ψηφιακών πληρωμών, τα οποία αναγκάζονται να μετακυλίουν στις τελικές τιμές. Το ψηφιακό ευρώ θα προσφέρει μια δημόσια εναλλακτική υποδομή, μειώνοντας στο μισό το κόστος πληρωμών για τους μικρούς εμπόρους, ενώ θα μπορεί να ενσωματωθεί και σε ευρωπαϊκές ιδιωτικές λύσεις πληρωμών.
Η επιτάχυνση του εγχειρήματος συνδέεται άμεσα με τις γεωπολιτικές εξελίξεις. Η ανάγκη για στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης, που αναδείχθηκε αρχικά στον ενεργειακό τομέα, επεκτείνεται πλέον και στις ψηφιακές υποδομές. Η απουσία ενός αυτόνομου ευρωπαϊκού συστήματος πληρωμών δημιουργεί εξαρτήσεις από εξωτερικούς παρόχους. Με το ψηφιακό ευρώ, η Ευρώπη δημιουργεί ένα ανθεκτικό, ασφαλές και αμιγώς ευρωπαϊκό δίκτυο, έτοιμο να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις της ψηφιακής εποχής.