Γιατί η ΕΕ οδεύει προς μια τέλεια πολιτική καταιγίδα

Η πρόσφατη σύνοδος κορυφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης αποκάλυψε το βάθος των εσωτερικών διαφωνιών που απειλούν να παραλύσουν τη λήψη αποφάσεων στις Βρυξέλλες. 

Σύμφωνα με το Politico, οι ηγέτες των κρατών μελών απέτυχαν να σημειώσουν πρόοδο στις διαπραγματεύσεις για τον προϋπολογισμό των 2 τρισεκατομμυρίων ευρώ, ενώ παράλληλα ενεπλάκησαν σε έντονες διαφωνίες σχετικά με την ενεργειακή πολιτική. 

Η απουσία οποιασδήποτε αναφοράς στα τελικά συμπεράσματα για την επίτευξη συναίνεσης εντός του έτους επιβεβαιώνει την αντίσταση των κρατών στην πρόταση του Προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, για ολοκλήρωση των συζητήσεων έως τα τέλη του 2026. Εάν οι επικείμενες συναντήσεις του Νοεμβρίου και του Δεκεμβρίου αποβούν άκαρπες, οι διαπραγματεύσεις θα μεταφερθούν στο 2027, μια χρονιά κατά την οποία οι εκλογικές αναμετρήσεις σε κομβικά κράτη μέλη αναμένεται να καταστήσουν τους συμβιβασμούς ακόμη πιο ακανθώδεις.

Η πολιτική αβεβαιότητα επιτείνεται από την απουσία εμβληματικών προσωπικοτήτων που ιστορικά λειτουργούσαν ως καταλύτες συνεννόησης στην Ευρώπη. 

Ο Γάλλος Πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν διανύει τους τελευταίους μήνες της θητείας του χωρίς επαρκή εντολή για μακροπρόθεσμες δεσμεύσεις, ο Ισπανός Πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ βρίσκεται σε προεκλογική περίοδο, ενώ η πολιτική σταθερότητα στη Γερμανία και την Ιταλία επηρεάζεται από την άνοδο αντισυστημικών δυνάμεων και την εσωτερική πολιτική ρευστότητα. Παρά τις καθησυχαστικές δηλώσεις ότι οι δημοκρατικές διαδικασίες αποτελούν σταθερά της ευρωπαϊκής ζωής, η ταυτόχρονη διεξαγωγή εκλογών περιορίζει δραστικά τα περιθώρια ελιγμών, αφήνοντας την Ένωση χωρίς σαφή ηγετική καθοδήγηση σε μια εξαιρετικά κρίσιμη συγκυρία.

Αυτή η εσωτερική δυστοκία εκδηλώνεται σε μια περίοδο κατά την οποία η Ευρωπαϊκή Ένωση δέχεται ταυτόχρονη πίεση από τρεις εξωτερικούς πόλους: τις Ηνωμένες Πολιτείες, τη Ρωσία και τη Κίνα. 

Οι αμφισβητήσεις των παραδοσιακών συμμαχιών ασφαλείας από την Ουάσινγκτον, οι ενέργειες υβριδικού πολέμου και δολιοφθοράς από τη Μόσχα, καθώς και ο οικονομικός ανταγωνισμός με την Κίνα που κατακλύζει την ευρωπαϊκή αγορά με εξαγωγές, συνθέτουν ένα εξαιρετικά εχθρικό περιβάλλον. Οι ευρωπαϊκές ηγεσίες συνειδητοποιούν ότι οι εξωτερικές δυνάμεις επιδιώκουν τον κατακερματισμό της Ένωσης, εκμεταλλευόμενες τα αδύναμα σημεία της.

Ταυτόχρονα, το βάρος της στήριξης της Ουκρανίας πέφτει σχεδόν εξ ολοκλήρου στις ευρωπαϊκές πλάτες. Με τις υποδομές της να πλήττονται σοβαρά και το δημοσιονομικό έλλειμμα της χώρας για το επόμενο έτος να εκτιμάται έως και στα 35 δισεκατομμύρια δολάρια, οι ανάγκες του Κιέβου είναι επιτακτικές. 

Παρά τις προηγούμενες δεσμεύσεις, δυνητικές λύσεις όπως η αξιοποίηση των 200 δισεκατομμυρίων ευρώ των δεσμευμένων ρωσικών στοιχείων ενεργητικού προσκρούουν στις επιφυλάξεις κρατών όπως το Βέλγιο. Παράλληλα, εναλλακτικές προτάσεις για έκδοση κοινού χρέους συναντούν έντονες αντιδράσεις. Με τον χρόνο να πιέζει ασφυκτικά, η καθυστέρηση στη λήψη αποφάσεων απειλεί να επιδεινώσει τόσο τις προοπτικές της Ουκρανίας όσο και τη συνολική σταθερότητα της Ευρώπης.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Διάγγελμα Μακρόν: Συνέδεσε την ακρίβεια με τον πόλεμο στον Περσικό – «Οι ταραξίες θα λογοδοτήσουν»
• Μισθοί, συντάξεις, εισφορές: Τι αλλάζει στην τσέπη το 2027
• Καλοριφέρ ή κλιματιστικό; Τι πληρώνετε για την ίδια ζέστη στο σπίτι
• Georgie Holt: Η CEO που χρησιμοποίησε τεχνητή νοημοσύνη για να «απολύσει» τον εαυτό της μιλά στο Fortune Greece