ΕΚΤ: Πώς το ισχυρό ευρώ αλλάζει το παιχνίδι των επιτοκίων
- Το ευρώ ενισχύεται πάνω από τα 1,20 δολάρια, στο υψηλότερο επίπεδο από το 2021
- Ο πληθωρισμός στην Ευρωζώνη κινείται κάτω από τον στόχο του 2%
- Η ισχυροποίηση του νομίσματος εντείνει τις αποπληθωριστικές πιέσεις
Η εντυπωσιακή άνοδος του ευρώ αναμένεται να βρεθεί στο επίκεντρο της πρώτης συνεδρίασης νομισματικής πολιτικής της Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα για το 2026. Καθώς η ισοτιμία του κοινού νομίσματος ενισχύεται σημαντικά, οι αποπληθωριστικές πιέσεις αυξάνονται, δημιουργώντας δύσκολα διλήμματα για τα στελέχη της ΕΚΤ που συνεδριάζουν στη Φρανκφούρτη.
Παρότι η κεντρική τράπεζα δεν έχει μεταβάλει τα επιτόκια από τον Ιούνιο και δεν αναμένονται αποφάσεις στη συνεδρίαση της Πέμπτης, η ατζέντα μόνο «ήσυχη» δεν μπορεί να χαρακτηριστεί. Από την τελευταία απόφαση επιτοκίων στις 18 Δεκεμβρίου, έχουν μεσολαβήσει δημόσιες επιθέσεις κατά της Federal Reserve, νέες απειλές για δασμούς από τις Ηνωμένες Πολιτείες και, πιο πρόσφατα, μια απότομη αποδυνάμωση του δολαρίου.
Η αδυναμία του αμερικανικού νομίσματος, η οποία ενισχύθηκε από δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ ότι «δεν τον απασχολεί ιδιαίτερα», οδήγησε πρόσκαιρα το ευρώ πάνω από τα 1,20 δολάρια — στο υψηλότερο επίπεδο από το 2021.
Η εξέλιξη αυτή δεν πέρασε απαρατήρητη από τους αξιωματούχους της ΕΚΤ. Ο διοικητής της Τράπεζας της Γαλλίας, Φρανσουά Βιλερουά ντε Γκαλό, σημείωσε ότι το ευρώ αποτελεί «έναν από τους παράγοντες που θα καθοδηγήσουν τη νομισματική μας πολιτική», ενώ ο επικεφαλής της αυστριακής κεντρικής τράπεζας, Μάρτιν Κόχερ, τόνισε ότι η πορεία του νομίσματος θα παρακολουθείται στενά σε περίπτωση περαιτέρω ενίσχυσης.
Την ίδια στιγμή, ο πληθωρισμός στη ζώνη του ευρώ έχει ήδη κινηθεί οριακά κάτω από το 2% τον Δεκέμβριο, με τις προβλέψεις να δείχνουν περαιτέρω επιβράδυνση. Οι οικονομολόγοι εκτιμούν ότι ο δείκτης τιμών καταναλωτή θα διαμορφωθεί στο 1,7% τον Ιανουάριο, με τα επίσημα στοιχεία να ανακοινώνονται την Τετάρτη.
Αν και η ΕΚΤ εξακολουθεί να εκτιμά ότι ο πληθωρισμός θα συγκλίνει προς τον στόχο μεσοπρόθεσμα χωρίς πρόσθετες παρεμβάσεις, μια νέα ανατίμηση του ευρώ θα μπορούσε να αναζωπυρώσει τη συζήτηση για επιπλέον μειώσεις επιτοκίων.
Σύμφωνα με το Bloomberg Economics, η Ευρώπη ξεκίνησε το έτος με αυξημένες γεωπολιτικές εντάσεις, γεγονός που ενδέχεται να οδηγήσει την ΕΚΤ στο να εστιάσει περισσότερο στη συνολική εικόνα παρά σε μεμονωμένες κινήσεις των αγορών. Παρ’ όλα αυτά, οι τελευταίες εξελίξεις υπογραμμίζουν ότι οι καθοδικοί κίνδυνοι για τις οικονομικές προοπτικές εντείνονται.
Η ΕΚΤ συγκαταλέγεται σε περισσότερες από δώδεκα κεντρικές τράπεζες παγκοσμίως που λαμβάνουν αποφάσεις επιτοκίων την ίδια εβδομάδα. Στο Ηνωμένο Βασίλειο, το Μεξικό και την Τσεχία αναμένεται διατήρηση της υφιστάμενης στάσης, ενώ η Ινδία και η Πολωνία ενδέχεται να προχωρήσουν σε μειώσεις. Η Αυστραλία, αντίθετα, θα μπορούσε να γίνει η πρώτη μεγάλη οικονομία που θα αυξήσει τα επιτόκια μέσα στο 2026.
Στις Ηνωμένες Πολιτείες, τα στοιχεία για την απασχόληση του Ιανουαρίου εκτιμάται ότι θα δείξουν ήπια ανάκαμψη των προσλήψεων, με αύξηση περίπου 68.000 θέσεων εργασίας και το ποσοστό ανεργίας να παραμένει στο 4,4%. Την ίδια στιγμή, η ανακοίνωση του Trump για την αντικατάσταση του προέδρου της Fed, Jerome Powell, από τον Kevin Warsh προσθέτει νέο επίπεδο αβεβαιότητας στη νομισματική πολιτική των ΗΠΑ.
Στην Ασία, οι κεντρικές τράπεζες εμφανίζονται έτοιμες να κινηθούν σε διαφορετικές κατευθύνσεις, με την Τράπεζα της Αυστραλίας να εξετάζει αύξηση επιτοκίων και την Ινδία πιθανόν να προχωρά σε χαλάρωση. Στην Ευρώπη, τη Μέση Ανατολή και την Αφρική, το ενδιαφέρον εστιάζεται στις αποφάσεις της Τράπεζας της Αγγλίας, της Πολωνίας και άλλων χωρών, καθώς και στα μακροοικονομικά στοιχεία από τη Γερμανία και τη Σουηδία.
Σε παγκόσμιο επίπεδο, η ισχυροποίηση του ευρώ αναδεικνύεται σε κρίσιμο παράγοντα για τη στρατηγική της ΕΚΤ, προσθέτοντας έναν ακόμη «πονοκέφαλο» σε ένα ήδη σύνθετο οικονομικό και γεωπολιτικό περιβάλλον.
