Ελπιδοφόρα μηνύματα από το 2ο συνέδριο «Βιοεπιστήμες και Καρκίνος»

Οι τελευταίες εξελίξεις στο σταυροδρόμι των επιστημών και η ανάπτυξη της Ελλάδας.

Με αισιόδοξα μηνύματα ολοκληρώθηκε το 2ο διεθνές συνέδριο «Βιοεπιστήμες και Καρκίνος» στις 11 και 12 Οκτωβρίου, που αποτύπωσε τις τελευταίες εξελίξεις στο σταυροδρόμι επιστημών, όπως η βιολογία, η βιοχημεία και η βιοτεχνολογία, καθώς και η πληροφορική και οι τηλεπικοινωνίες.

Επίσης από το συνέδριο δεν έλειψε το ζητούμενο της ανάπτυξης στην Ελλάδα, παρά τις δυσμενείς οικονομικές συνθήκες. Έμπειροι ομιλητές αναφέρθηκαν στις υπάρχουσες υποδομές, το πολυπληθές και καταρτισμένο επιστημονικό δυναμικό, αλλά και την έντονη γραφειοκρατία που καθυστερεί σημαντικές χρηματοδοτικές προσπάθειες. Παρότι αναγνώρισαν την έλλειψη ανταγωνιστικότητας στον διεθνή χάρτη, οι εισηγητές έδωσαν αισιόδοξα μηνύματα για το μέλλον, θέτοντας όμως ως απαραίτητη προϋπόθεση την συνεργασία μεταξύ φορέων και εταιρειών, για την προσέλκυση δημόσιων και ιδιωτικών κεφαλαίων στη χώρα μας.

«Η αγορά των βιο-ομοειδών θα φτάσει τα 3,6 δισ. δολάρια παγκοσμίως το 2016»
Σε κεντρικό θέματα του συνεδρίου αναδείχθηκε η βιοτεχνολογία, ως το όχημα που οδηγεί τις εξελίξεις για την πρόληψη, διάγνωση και θεραπεία του καρκίνου. Συγκεκριμένα, η μοριακή ογκολογία που μελετά τις συμπεριφορές των καρκινικών κυττάρων έχει επισημάνει μηχανισμούς υπεύθυνους για την αντοχή των κυττάρων αυτών. Επίσης, πολλοί ερευνητές παγκοσμίως εστιάζουν στην ανακάλυψη νέων εξατομικευμένων φαρμάκων, που θα συμβάλλουν στην πιο αποτελεσματική θεραπεία.

Οι ομιλητές αναφέρθηκαν εκτενώς στην αλματώδη εξέλιξη των γενοσήμων και βιο-ομοειδών φαρμάκων, αλλά και στις δυνατότητες που παρέχει η βιο-πληροφορική. Για παράδειγμα, διάγνωση μετάλλαξης σε γονίδια μπορεί να οδηγήσει σε ανάλυση κληρονομικότητας του καρκίνου του μαστού ή του παχέος εντέρου, ενώ τα πάνελ γονιδίων μπορούν να αποτελέσουν εξαιρετικό εργαλείο έρευνας με στόχο την πρόληψη και θεραπεία. Παράλληλα, οι θεραπείες συχνά ενσωματώνουν ουσίες όπως μικρο-μόρια τα οποία σαν έξυπνες σφαίρες εστιάζουν σε συγκεκριμένους στόχους καρκινικών κυττάρων ή του περιβάλλοντος τους.

«Υπάρχουν τουλάχιστον 12 εφαρμογές κινητού τηλεφώνου για διάγνωση μελανώματος»
Εκτός της βιοτεχνολογίας, ενδιαφέροντα μηνύματα έρχονται και από το χώρο της πληροφορικής και των τηλεπικοινωνιών. Σήμερα, οι ασθενείς ενημερώνονται πολύ πιο γρήγορα και αξιόπιστα για τα νέα δεδομένα στον καρκίνο, στηριζόμενοι και στην πρόοδο σε κινητή τηλεφωνία και διαγνωστικά εργαλεία.

Επίσης, όλα δείχνουν ότι η κοινωνική δικτύωση των ασθενών έχει λάβει σημαντικές διαστάσεις. Έχουν αναπτυχθεί πλατφόρμες όπου οι ασθενείς, εκτός από υπεύθυνη ενημέρωση για την πάθησή τους, για νέα της επιστημονικής κοινότητας, για διεθνείς έρευνες κλπ., έχουν την δυνατότητα να επικοινωνούν μεταξύ τους. Η επικοινωνία αυτή συνίσταται σε ανταλλαγή πληροφοριών, ερωτημάτων, και προσωπικών εμπειριών που μπορεί να προσφέρει σημαντική ψυχολογική ενίσχυση στους ασθενείς. Στο μέλλον, αυτός ο τρόπος επικοινωνίας αναμένεται να εντατικοποιηθεί περαιτέρω.

Οι επενδύσεις και το μέλλον
Η φαρμακοβιομηχανία έχει ήδη επενδύσει αστρονομικά ποσά για την ανακάλυψη καινοτόμων θεραπειών στην μάχη κατά του καρκίνου, ενώ οι πωλήσεις των φαρμάκων αυτών το 2012 έφτασαν παγκοσμίως τα 65 δισ. δολάρια (από 25 δις το 2004). Δεν είναι τυχαίο ότι τα περισσότερα φάρμακα σε φάση έρευνας παγκοσμίως εστιάζουν στον καρκίνο.

Οι ασθενείς εξακολουθούν να έχουν συμμάχους την εξειδικευμένη ομάδα ιατρών, αλλά πλέον αυτές οι ομάδες ενισχύονται συνεχώς με νέα όπλα, αποτέλεσμα συνεργασίας με άλλους ερευνητές και επιστήμονες. Επιπρόσθετα, οι ασθενείς έχουν πρόσβαση σε εξειδικευμένα εργαλεία μέσω της τεχνολογίας, και παίρνουν στην κυριολεξία «στα χέρια τους» την ποιότητα ζωής τους.
Συμπερασματικά, οι βιοεπιστήμες και η βιοτεχνολογία αποτελούν σήμερα πολύτιμο σύμμαχο του γιατρού στη μάχη εναντίον ποικίλων νοσημάτων και ιδίως του καρκίνου. Και το μέλλον αναμένεται πιο ελπιδοφόρο.