Γιατί η Γροιλανδία είναι κρίσιμη για ΗΠΑ και Ευρώπη: Τι κρύβουν τα ορυκτά της
- Η Γροιλανδία διαθέτει σημαντικά αποθέματα σπάνιων γαιών, χαλκού, νικελίου, χρυσού και γραφίτη.
- 25 από τις 34 «κρίσιμες πρώτες ύλες» της ΕΕ έχουν εντοπιστεί στο νησί.
- Η εξόρυξη υδρογονανθράκων απαγορεύεται, ενώ ο μεταλλευτικός τομέας σκοντάφτει σε γραφειοκρατία και αντιδράσεις.
Οι σπάνιες γαίες, ο γραφίτης, ο χαλκός, το νικέλιο και ο χρυσός συγκαταλέγονται στα σημαντικότερα αποθέματα της Γροιλανδίας, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της Αρχής Ορυκτών Πόρων του νησιού. Ο φυσικός αυτός πλούτος βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο αυξημένου διεθνούς ενδιαφέροντος, σε μια συγκυρία έντονων γεωπολιτικών ζυμώσεων.
Στο πλαίσιο αυτό, οι υπουργοί Εξωτερικών της Δανία, Λαρς Λόκε Ράσμουσεν, και της Γροιλανδία, Βίβιαν Μότζφελντ, συναντώνται στον Λευκό Οίκο με τον Αμερικανό αντιπρόεδρο Τζέι Ντι Βανς και τον υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, με στόχο την αποκλιμάκωση της κρίσης γύρω από το αρκτικό νησί, το οποίο ο Ντόναλντ Τραμπ έχει δηλώσει ότι επιθυμεί να τεθεί υπό αμερικανικό έλεγχο.
Η Γροιλανδία θεωρείται στρατηγικής σημασίας για τις ΗΠΑ τόσο λόγω της γεωγραφικής της θέσης όσο και λόγω των ορυκτών της πόρων. Έρευνα του 2023 κατέδειξε ότι 25 από τα 34 ορυκτά που χαρακτηρίζονται ως «κρίσιμες πρώτες ύλες» από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχουν εντοπιστεί στο υπέδαφος του νησιού.
Παρά τον πλούτο αυτό, η εξόρυξη πετρελαίου και φυσικού αερίου απαγορεύεται για περιβαλλοντικούς λόγους, ενώ η ανάπτυξη του μεταλλευτικού τομέα προσκρούει στη γραφειοκρατία και στην αντίσταση των ιθαγενών κοινοτήτων. Ωστόσο, η διεθνής πίεση για διαφοροποίηση εφοδιαστικών αλυσίδων επαναφέρει το ενδιαφέρον για τα κοιτάσματα της Γροιλανδίας.
Τα βασικά ορυκτά κοιτάσματα της Γροιλανδίας
Σπάνιες γαίες
Τρία από τα μεγαλύτερα κοιτάσματα σπάνιων γαιών βρίσκονται στη νότια επαρχία Γκάρνταρ. Σχετικά έργα προωθούν η Critical Metals Corp (κοίτασμα Tanbreez), η Energy Transition Minerals (έργο Kuannersuit, παγωμένο λόγω νομικών διαφορών) και η Neo Performance Materials. Οι σπάνιες γαίες είναι κρίσιμες για μόνιμους μαγνήτες σε ηλεκτρικά οχήματα και ανεμογεννήτριες.
Γραφίτης
Εμφανίσεις γραφίτη έχουν καταγραφεί σε πολλές περιοχές. Η GreenRoc έχει αιτηθεί άδεια για το έργο Amitsoq. Ο φυσικός γραφίτης χρησιμοποιείται κυρίως σε μπαταρίες ηλεκτρικών οχημάτων και στη χαλυβουργία.
Χαλκός
Τα περισσότερα κοιτάσματα έχουν ερευνηθεί περιορισμένα, με ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τα βορειοανατολικά και κεντροανατολικά της χώρας. Η εισηγμένη στο Λονδίνο 80 Mile επιδιώκει την ανάπτυξη του έργου Disko-Nuussuaq, που περιλαμβάνει και νικέλιο, πλατίνα και κοβάλτιο.
Νικέλιο
Ίχνη συσσωρεύσεων νικελίου είναι πολυάριθμα. Η Anglo American έχει λάβει από το 2019 άδεια έρευνας στη δυτική Γροιλανδία.
Ψευδάργυρος
Εντοπίζεται κυρίως στα βόρεια, σε γεωλογικό σχηματισμό μήκους άνω των 2.500 χλμ. Το έργο Citronen Fjord είχε χαρακτηριστεί ένα από τα μεγαλύτερα ανεκμετάλλευτα κοιτάσματα παγκοσμίως.
Χρυσός
Οι πιο υποσχόμενες περιοχές βρίσκονται γύρω από το φιόρδ Sermiligaarsuk. Η Amaroq Minerals ξεκίνησε το 2024 τη λειτουργία χρυσωρυχείου στο όρος Nalunaq, στον δήμο Kujalleq.
Διαμάντια
Μικρά αλλά και μεγαλύτερα διαμάντια έχουν εντοπιστεί κυρίως στη δυτική Γροιλανδία, με ενδείξεις παρουσίας και σε άλλες περιοχές.
Σιδηρομετάλλευμα
Κοιτάσματα υπάρχουν στο Isua, στο Itilliarsuk και στη βορειοδυτική ακτή Lauge Koch Kyst.
Τιτάνιο – Βανάδιο
Εντοπίζονται κυρίως στα νοτιοδυτικά, ανατολικά και νότια. Το τιτάνιο χρησιμοποιείται σε αεροδιαστημικές, ιατρικές και βιομηχανικές εφαρμογές, ενώ το βανάδιο σε ειδικά κράματα χάλυβα.
Βολφράμιο
Απαντάται κυρίως στο κεντροανατολικό και βορειοανατολικό τμήμα του νησιού και χρησιμοποιείται ευρέως στη βιομηχανία.
Ουράνιο
Το 2021, το κόμμα Inuit Ataqatigiit απαγόρευσε την εξόρυξη ουρανίου, μπλοκάροντας ουσιαστικά το έργο Kuannersuit, όπου το ουράνιο αποτελεί παραπροϊόν.
