Γιατί η Γροιλανδία επιστρέφει στο γεωπολιτικό ραντάρ του Τραμπ
- Ο Ντόναλντ Τραμπ επανέφερε αιφνιδιαστικά την απαίτηση ελέγχου της Γροιλανδίας
- Αμερικανοί αξιωματούχοι αναζητούν επιχειρηματικές συμφωνίες για ενίσχυση της παρουσίας των ΗΠΑ
- Στο τραπέζι εξορύξεις σπάνιων γαιών και ενεργειακά έργα
- Η Δανία απορρίπτει κάθε ενδεχόμενο παραχώρησης του νησιού
Αναστάτωση σε Ουάσιγκτον και ευρωπαϊκές πρωτεύουσες προκάλεσε η ανανεωμένη ρητορική του Ντόναλντ Τραμπ σχετικά με την κατάληψη της Γροιλανδία, με Αμερικανούς αξιωματούχους να αναζητούν πλέον εναλλακτικές λύσεις που θα ενίσχυαν την αμερικανική παρουσία στο νησί χωρίς ανοιχτή σύγκρουση με συμμάχους.
Ο Τραμπ επιθυμεί εδώ και χρόνια την απόκτηση του νησιού, επικαλούμενος λόγους εθνικής ασφάλειας. Μετά από κινήσεις που είχαν γίνει στις αρχές του προηγούμενου έτους –μεταξύ των οποίων και επίσκεψη του αντιπροέδρου του– το θέμα είχε περάσει σε δεύτερη μοίρα. Ωστόσο, τα σχόλιά του τις ημέρες που ακολούθησαν την αμερικανική επιχείρηση για τη σύλληψη του Νικολάς Μαδούρο στις 3 Ιανουαρίου, έφεραν εκ νέου τη Γροιλανδία στο επίκεντρο.
Ο Λευκός Οίκος δεν απέκλεισε ακόμη και στρατιωτικά μέτρα, προκαλώντας άμεσες αντιδράσεις από Ευρωπαίους ηγέτες, οι οποίοι εξέδωσαν άνευ προηγουμένου προειδοποίηση, επισημαίνοντας ότι πρόκειται για έδαφος συμμάχου του ΝΑΤΟ.
Στην παρούσα φάση, σύμφωνα με πηγές του Bloomberg, οι αμερικανικές προσπάθειες επικεντρώνονται σε πιθανές επιχειρηματικές συμφωνίες που θα αυξήσουν την οικονομική και στρατηγική παρουσία των ΗΠΑ στο νησί. Στο τραπέζι βρίσκονται έργα εξόρυξης ορυκτών σπάνιων γαιών, υδροηλεκτρικής ενέργειας και άλλες επενδύσεις, αν και εκτιμάται ότι δύσκολα θα αποδώσουν τα «γρήγορα και δραματικά αποτελέσματα» που επιθυμεί ο Τραμπ.
Πιο φιλόδοξες πολιτικές πρωτοβουλίες δεν έχουν προχωρήσει, λόγω της ψυχρής στάσης τόσο της κυβέρνησης της Γροιλανδίας όσο και της Δανία, η οποία ελέγχει το νησί από το 1953. Η Κοπεγχάγη έχει επανειλημμένα απορρίψει την ιδέα παραχώρησης της Γροιλανδίας, επαναλαμβάνοντας τη στάση της από την πρώτη θητεία Τραμπ, όταν είχε απορρίψει πρόταση αγοράς του νησιού.
Παρότι η χρήση βίας δεν εξετάζεται σοβαρά, σύμφωνα με άτομα που γνωρίζουν τις συζητήσεις, η ένταση παραμένει. Ανώτεροι Ρεπουμπλικάνοι έσπευσαν μάλιστα να διαψεύσουν ότι υπάρχει σχέδιο στρατιωτικής δράσης.
Μεταξύ των σεναρίων που εξετάζονται περιλαμβάνεται και μια Συμφωνία Ελεύθερης Σύνδεσης, παρόμοια με αυτές που έχουν συνάψει οι ΗΠΑ με χώρες του Ειρηνικού. Ένα τέτοιο σχήμα, ωστόσο, θα απαιτούσε ουσιαστικά από τη Δανία να παραιτηθεί από τον έλεγχο της χώρας, κάτι που θεωρείται πολιτικά εξαιρετικά δύσκολο.
Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις προσπαθούν να διαχειριστούν τα αντικρουόμενα μηνύματα της Ουάσιγκτον. Στο πλαίσιο αυτό, οι υπουργοί Εξωτερικών της Δανίας και της Γροιλανδίας αναμένεται να συναντηθούν την επόμενη εβδομάδα στην Ουάσιγκτον με τον Μάρκο Ρούμπιο, προκειμένου να συζητήσουν τις εξελίξεις.
Ο Τραμπ, από την πλευρά του, επικαλείται αυξημένη ναυτική δραστηριότητα της Κίνα και της Ρωσία στην περιοχή για να δικαιολογήσει τις θέσεις του. Δανοί και Γροιλανδοί αξιωματούχοι χαρακτηρίζουν αυτούς τους φόβους υπερβολικούς, προσφέροντας πάντως μεγαλύτερη στρατιωτική παρουσία των ΗΠΑ ως εναλλακτική λύση.
