«Καρότο και μαστίγιο» από το ΔΝΤ για ανάπτυξη και πλεονάσματα

Το Ταμείο προβλέπει χαμηλότερες επιδόσεις σε σύγκριση με το προσχέδιο του προϋπολογισμού για το 2020 και μείωση των πλεονασμάτων στα επόμενα χρόνια.

Χαμηλότερη ανάπτυξη για φέτος αλλά και για το 2020 προβλέπει το ΔΝΤ για την Ελλάδα σε έκθεση που δημοσιοποίησε την Παρασκευή.

Το Ταμείο επίσης προβλέπει ότι ο στόχος για τα πρωτογενή πλεονάσματα θα είναι επίσης χαμηλότερος σε σχέση με τον προϋπολογισμό που κατατέθηκε στην Κομισιόν.

Όπως αναφέρει το ΔΝΤ, φέτος ο ρυθμός ανάπτυξης θα κινηθεί στο 1,8%, σε σύγκριση με το 1,9% πέρσι και τον στόχο για 2%. Όσον αφορά το 2020, η ανάπτυξη αναμένεται να ενισχυθεί με βάση τις προβλέψεις του Ταμείου κατά 2,3%, αρκετά χαμηλότερα από το 2,8% που προβλέπεται στο προσχέδιο του προϋπολογισμού για την επόμενη χρονιά.

Αξίζει να σημειωθεί ότι το Ταμείο προβλέπει την ίδια πορεία της οικονομίας με τις εκτιμήσεις της Κομισιόν, παρότι η ελληνική πλευρά αναμένει καλύτερες επιδόσεις για την επόμενη χρονιά.

Στο κομμάτι των πλεονασμάτων, το ΔΝΤ αναφέρει ότι για φέτος θα υπάρξει υπέρβαση του στόχου, φτάνοντας στο 3,7% του ΑΕΠ, αλλά για το 2020 προβλέπει πλεόνασμα 3,1%, το 2021 θα είναι στο 2,7% και το 2022 στο 2,6%. Προχωρώντας περισσότερο χρονικά, το ΔΝΤ αναμένει πλεόνασμα 2,3% για το 2023 και 2,2% για το 2024.

Το ΔΝΤ ζητά για μια ακόμη φορά από την Ελλάδα και τους ευρωπαϊκούς θεσμούς να καθίσουν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων με στόχο να βρεθεί λύση όσον αφορά το ύψος των πρωτογενών πλεονασμάτων. Όμως, παρά το γεγονός ότι αυτό αποτελεί ένα αίτημα του Ταμείο που έχει ακουστεί και άλλες φορές, στην έκθεση αναφέρεται ότι ένας αριθμός άλλων διευθυντών, όμως, τάχθηκε υπέρ της διατήρησης του στόχου, που όπως είπε συμφωνήθηκε με βάση τους ευρωπαϊκούς δημοσιονομικούς κανόνες και τις επιπτώσεις για τη βιωσιμότητα του ελληνικού χρέους».

Όσον αφορά στο δημόσιο χρέος αναμένεται σταδιακή μείωσή του. Υπολογίζεται ότι θα διαμορφωθεί στο 176,5% του ΑΕΠ φέτος  για να υποχωρήσει στο 171,4% του ΑΕΠ το 2020 και στο 166,3% την αμέσως επόμενη χροινά. Το 2022 θα είναι στο 161%, το 2023 θα έχει υποχωρήσει στο 155,6% και το 2024 θα στο 152% του ΑΕΠ.

Τι αλλάζει στις προβλέψεις για την ανάπτυξη

Το ΔΝΤ στέλνει σαφείς προειδοποιήσεις για την πορεία της ανάπτυξης της οικονομίας στην Ελλάδα. Αναφορικά με το πρώτο εξάμηνο του 2019, η έκθεση του Ταμείο αναφέρει ότι η επιβράδυνση ήταν αποτέλεσμα των αδύναμων ιδιωτικών επενδύσεων και της υποεκτέλεσης των δημόσιων επενδύσεων. Μεσοπρόθεσμα, όπως σημειώνει, ως βαρίδι στην ανάπτυξη, λειτουργούν τα δυσμενή δημογραφικά και τη χαμηλή παραγωγικότητα, ενώ και η εξωτερική θέση «είναι πιο αδύναμη από ό,τι δείχνουν μεσπρόθεσμα θεμελιώδη».

Οι βραχυπρόθεσμοι κίνδυνοι είναι επίσης αισθητοί, προειδοποιεί το Ταμείο.  Σε αυτούς περιλαμβάνονται ο αυξανόμενος προστατευτισμός και η πιο αδύναμη παγκόσμια ανάπτυξη, τα εμπόδια σε οικονομικές μεταρρυθμίσεις και μία ενδεχόμενη περαιτέρω επιδείνωση των ισολογισμών των τραπεζών. Ωστόσο, σημειώνει, πως οι μεσοπρόθεσμες προοπτικές θα είναι πιο ισορροπημένες, ειδικά εάν οι φιλικές στην ανάπτυξη μεταρρυθμίσεις της κυβέρνησης μεταφραστούν σε πιο γρήγορα αποτελέσματα και οι αγορές αντιδράσουν ευνοϊκά σε πρόσθετη πρόοδο.

Μείγμα της Δημοσιονομικής Πολιτικής

Το ΔΝΤ αναφέρει ότι θα πρέπει να υπάρχει ένα ισορροπημένο μείγμα δημοσιονομικής πολιτικής, το οποίο θα ενισχύει την ανάπτυξη και θα διατηρεί συγχρόνως ένα κοινωνικό πρόσημο. Όπως σημειώνεται, «τα σχέδια για τη μείωση των άμεσων φορολογικών συντελεστών και την ενίσχυση της φορολογικής συμμόρφωσης είναι ευπρόσδεκτα, αλλά μπορούν να επιτευχθούν περισσότερα με τη διεύρυνση της φορολογικής βάσης».

Σε αυτό το πλαίσιο, το ΔΝΤ επαναλαμβάνει τις πάγιες θέσεις του για τις συντάξεις και τη διεύρυνση της φορολογικής βάσης αλλά και για τη μείωση των δημοσιονομικών στόχων, ώστε να απελευθερωθεί χώρος για επενδύσεις και κοινωνικές δαπάνες. Όπως αναφέρεται στην έκθεση, «για το έτος 2020 και από εκεί και εμπρός, το προσωπικό συνιστά στην κυβέρνηση και τους Ευρωπαίους εταίρους να συμφωνήσουν γύρω από μια ουσιαστικά χαμηλότερη πορεία του πρωτογενούς ισοζυγίου, δεδομένου ότι υπάρχει μεγάλη οικονομική χαλάρωση και κρίσιμες κοινωνικές δαπάνες (π.χ. στον τομέα της υγείας) και επενδυτικές ανάγκες».

Αναφορικά με τις εξελίξεις στην αγορά εργασίας, το Ταμείο καλωσορίζει τις πρόσφατες προτάσεις της κυβέρνησης, τονίζοντας, όμως, ότι πρέπει να γίνουν και άλλα βήματα για τη στήριξη της υψηλότερης απασχόλησης, της ανάπτυξης και της ανταγωνιστικότητας. Υπό αυτό το πρίσμα, δίνεται έμφαση στη μείωση του μη μισθολογικού κόστους και στη υιοθέτηση πολιτικών που θα δυναμώσουν την απασχόληση.

Ξέπλυμα Μαύρου Χρήματος

Σχετικά με το ξέπλυμα μαύρου χρήματος στην Ελλάδα, η έκθεση αναγνωρίζει ότι η χώρα μας έχει σημειώσει πρόοδο σύμφωνα με τα διεθνή πρότυπα. Παρόλα όμως αυτά σημειώνει ότι ορισμένες αδυναμίες παραμένουν και συνεπώς υπάρχει περιθώριο περαιτέρω βελτίωσης.

Αναμονή για το σχέδιο «Ηρακλής»

Το ΔΝΤ αναγνωρίζει την προσπάθεια των τραπεζών να αποκαταστήσουν την ανθεκτικότητά τους, και σημειώνει ότι το σχέδιο «Ηρακλής» για τη μείωση των κόκκινων δανείων μπορεί να βοηθήσει σε αυτήν την κατεύθυνση. Ωστόσο ζητά μια πιο συνεκτική, φιλόδοξη και καλά συντονισμένη στρατηγική για την εξυγίανση των τραπεζικών ισολογισμών, που θα στηρίζεται σε μηχανισμούς της αγοράς. Αυτή θα πρέπει να περιλαμβάνει τη βελτίωση του νομικού πλαισίου, μία αναθεώρηση του νόμου για την πτώχευση ιδιωτών, που θα οδηγεί τελικά σε άρση της προστασία της πρώτης κατοικίας.