Νέα ανακάλυψη της NASA αναζωπυρώνει την αναζήτηση ζωής στο Διάστημα
-
Ο HD 137010 b έχει μέγεθος και τροχιά σχεδόν όμοια με της Γης, γεγονός που τον καθιστά εξαιρετικά ενδιαφέρον υποψήφιο.
-
Η χαμηλή ενέργεια από το άστρο του τον καθιστά πιθανώς παγωμένο, αλλά μια πλούσια σε CO₂ ατμόσφαιρα θα μπορούσε να αλλάξει τα δεδομένα.
-
Απαιτούνται επιπλέον διελεύσεις για να επιβεβαιωθεί οριστικά η ύπαρξη και η φύση του πλανήτη.
Οι αστρονόμοι ανακάλυψαν αυτό που θα μπορούσε να είναι ένας μακρινός “γήινος παράδεισος”. Ή, αντίθετα, ένας παγωμένος κόσμος ακόμη πιο ψυχρός από τον Άρη, ανίκανος να υποστηρίξει ζωή.
Όταν μελετάμε πλανήτες εκτός του ηλιακού μας συστήματος, τα περιθώρια λάθους είναι εξαιρετικά μικρά. Ωστόσο, αυτός ο νέος υποψήφιος πλανήτης —με την ονομασία HD 137010 b— αποτελεί μια ιδιαίτερα ελπιδοφόρα ανίχνευση, καθώς παρουσιάζει χαρακτηριστικά που σε πολλά σημεία θυμίζουν τη Γη.
Σύμφωνα με νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στο The Astrophysical Journal Letters και αναδείχθηκε από τη NASA, ο βραχώδης αυτός πλανήτης περιφέρεται γύρω από ένα άστρο παρόμοιο με τον Ήλιο και έχει σχεδόν το ίδιο μέγεθος με τη Γη. Η τροχιά του μοιάζει εντυπωσιακά οικεία: περίπου 355 γήινες ημέρες, σχεδόν ένας πλήρης γήινος χρόνος. Και το ακόμη καλύτερο; Βρίσκεται σχετικά κοντά.
«Αυτό που είναι πραγματικά συναρπαστικό με αυτόν τον πλανήτη μεγέθους Γης είναι ότι το άστρο του απέχει μόλις περίπου 150 έτη φωτός από το ηλιακό μας σύστημα», δήλωσε στην The Guardian η Chelsea Huang, συν-συγγραφέας της μελέτης και ερευνήτρια στο Πανεπιστήμιο του Southern Queensland στην Αυστραλία. «Ο επόμενος καλύτερος πλανήτης γύρω από άστρο τύπου Ήλιου, εντός κατοικήσιμης ζώνης —ο Kepler-186f— είναι τέσσερις φορές πιο μακριά και 20 φορές πιο αμυδρός».
Οι ερευνητές εντόπισαν τον υποψήφιο κόσμο αναλύοντας δεδομένα που συνέλεξε το NASA Kepler Space Telescope το 2017. Το τηλεσκόπιο κατέγραψε μόνο ένα πέρασμα (transit) του πλανήτη μπροστά από το άστρο του, προκαλώντας μια μικρή αλλά ανιχνεύσιμη μείωση της φωτεινότητας. Παρότι πρόκειται για ένα και μόνο transit, τα δεδομένα ήταν αρκετά ώστε να εξαχθούν συμπεράσματα για το μέγεθος και την ταχύτητα του πλανήτη.
Η βασική και καθοριστική διαφορά μεταξύ του δικού μας πλανητικού συστήματος και αυτού του υποψήφιου εξωπλανήτη είναι το ίδιο το άστρο. Ο Ήλιος μας ανήκει στον τύπο G (κίτρινος νάνος), καίγεται σταθερά σε μέτριες θερμοκρασίες εδώ και δισεκατομμύρια χρόνια. Αντίθετα, το άστρο HD 137010 είναι πορτοκαλί νάνος τύπου K, ελαφρώς μικρότερος και ψυχρότερος. Αυτό σημαίνει ότι ο πλανήτης του πιθανότατα λαμβάνει λιγότερο από το ένα τρίτο της ενέργειας και της θερμότητας που δέχεται η Γη, με εκτιμώμενες θερμοκρασίες κάτω από −90 βαθμούς Φαρενάιτ. Για σύγκριση, ο Άρης έχει μέση θερμοκρασία περίπου −85 βαθμούς Φαρενάιτ.
Υπάρχει έντονη συζήτηση στην αστρονομική κοινότητα σχετικά με το αν μικρότερα άστρα, όπως οι πορτοκαλί ή οι κόκκινοι νάνοι, αποτελούν ιδανικούς «οικοδεσπότες» κατοικήσιμων πλανητών. Ο λόγος είναι ότι ένας πλανήτης πρέπει να βρίσκεται πολύ κοντά στο άστρο του για να παραμείνει εντός της κατοικήσιμης ζώνης — γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε παλιρροϊκό εγκλωβισμό (tidal locking), όπου η ίδια πλευρά του πλανήτη κοιτάζει μόνιμα το άστρο.
Παρόλα αυτά, υπάρχει ένα σενάριο στο οποίο ο HD 137010 b θα μπορούσε να είναι εύκρατος, ακόμη και υδάτινος: αν διαθέτει ατμόσφαιρα πολύ πλουσιότερη σε διοξείδιο του άνθρακα από της Γης, ικανή να παγιδεύει τη μικρή ποσότητα θερμότητας που λαμβάνει. Κάτι αντίστοιχο πιστεύεται ότι συνέβη στον Άρη στο μακρινό παρελθόν, όταν ήταν θερμός και υγρός, προτού χάσει το μεγαλύτερο μέρος της ατμόσφαιράς του.
Για να ξεκαθαρίσει το τοπίο απαιτούνται επιπλέον παρατηρήσεις. Η αστροφυσικός Sara Webb από το Πανεπιστήμιο Swinburne χαρακτήρισε την ανακάλυψη «συναρπαστική», επισημαίνοντας ωστόσο στην Guardian ότι τρεις διελεύσεις —και όχι μία— θεωρούνται το «χρυσό πρότυπο» στην πλανητική επιστήμη. Παρ’ όλα αυτά, η Huang υποστηρίζει ότι η ανίχνευση ήταν «υποδειγματικό παράδειγμα transit», χάρη στη σχετική εγγύτητα και φωτεινότητα του άστρου.
