Οι 6 οικονομικές συνέπειες της κρίσης – Τι λέει η Morgan Stanley
Μια παρατεταμένη σύγκρουση με το Ιράν θα μπορούσε να οδηγήσει σε υψηλότερες τιμές πετρελαίου, εντονότερο πληθωρισμό και μεγαλύτερη αβεβαιότητα στις αγορές, αναφέρει σε πρόσφατο report της η Morgan Stanley. Η διάρκεια της σύγκρουσης αποτελεί τον βασικό κίνδυνο. Όσο περισσότερο διαρκεί, τόσο αυξάνονται οι πιθανότητες έντονης οικονομικής και χρηματιστηριακής αστάθειας. Σύμφωνα με τη Morgan Stanley, 6 πράγματα που πρέπει να γνωρίζουν οι επενδυτές τώρα.
1. Η διάρκεια της σύγκρουσης είναι καθοριστική
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι οι επιθέσεις μπορεί να διαρκέσουν έως και τέσσερις με πέντε εβδομάδες. Ένα σύντομο και περιορισμένο επεισόδιο θα μπορούσε να συγκρατήσει τις οικονομικές επιπτώσεις.
Ωστόσο, μια σύγκρουση που θα ξεπεράσει τις λίγες εβδομάδες αυξάνει τον κίνδυνο παρατεταμένης οικονομικής πίεσης μέσω:
- υψηλότερων τιμών πετρελαίου
- αυξημένου πληθωρισμού
- μεγαλύτερης αβεβαιότητας στις χρηματοπιστωτικές συνθήκες
«Οι αγορές μπορεί να ανεχθούν την αβεβαιότητα προς το παρόν, αλλά μια παρατεταμένη περίοδος αβεβαιότητας θα είναι πολύ πιο δύσκολο να αγνοηθεί», δήλωσε η Monika Guerra, επικεφαλής πολιτικής ανάλυσης στις ΗΠΑ της Morgan Stanley Wealth Management.
2. Τα Στενά του Ορμούζ είναι κρίσιμα για την παγκόσμια οικονομία
Η σύγκρουση στο Ιράν απειλεί άμεσα το Στενό του Ορμούζ, το σημαντικότερο θαλάσσιο πέρασμα μεταφοράς πετρελαίου στον κόσμο. Από εκεί περνά περίπου το 20% της παγκόσμιας κατανάλωσης πετρελαίου και μεγάλο μέρος του υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG).
3. Τα ενεργειακά σοκ ανεβάζουν γρήγορα τον πληθωρισμό
Σύμφωνα με εκτιμήσεις της Morgan Stanley, μια αύξηση 10% στην τιμή του πετρελαίου λόγω διαταραχής στην προσφορά θα μπορούσε να αυξήσει τον πληθωρισμό στις ΗΠΑ κατά περίπου 0,35% μέσα στους επόμενους τρεις μήνες.
Όσο περισσότερο παραμένουν υψηλές οι τιμές πετρελαίου, τόσο μεγαλύτερη γίνεται η επίδραση στον πληθωρισμό. Ένα ισχυρότερο δολάριο θα μπορούσε να περιορίσει εν μέρει αυτή την πίεση, καθώς σε περιόδους γεωπολιτικής αστάθειας οι επενδυτές στρέφονται συχνά στο αμερικανικό νόμισμα ως ασφαλές καταφύγιο. Παρ’ όλα αυτά, ο κίνδυνος αύξησης των τιμών καταναλωτή παραμένει.
4. Οι καταναλωτές αισθάνονται το πλήγμα με καθυστέρηση
Όταν οι τιμές του πετρελαίου αυξάνονται λόγω προβλημάτων στην προσφορά ενέργειας, τα νοικοκυριά αντιμετωπίζουν υψηλότερο κόστος καυσίμων. Στην αρχή μπορεί να χρησιμοποιήσουν αποταμιεύσεις για να διατηρήσουν τις δαπάνες τους.
Ωστόσο, η πραγματική κατανάλωση αρχίζει να μειώνεται 2–3 μήνες μετά το ενεργειακό σοκ και μπορεί να παραμείνει χαμηλή για άλλους 5–6 μήνες. Το μέγεθος της επίδρασης εξαρτάται κυρίως από τη διάρκεια και την ένταση της αύξησης των τιμών ενέργειας.
5. Η Federal Reserve (Fed) βρίσκεται μπροστά σε δύσκολες επιλογές
Σε περίπτωση ενεργειακού σοκ, η Federal Reserve είναι πιθανό να αποφύγει μεγάλες και απότομες μεταβολές στα επιτόκια. Αντί γι’ αυτό, μπορεί να προτιμήσει μικρότερες κινήσεις ή ακόμη και προσωρινή παύση.
Ο λόγος είναι ότι η αυστηρότερη νομισματική πολιτική μειώνει τον πληθωρισμό αλλά επιβραδύνει την οικονομική ανάπτυξη, ενώ η χαλάρωση της πολιτικής ενισχύει την οικονομία αλλά μπορεί να αυξήσει τον πληθωρισμό.
6. Επιπτώσεις για τις αγορές και τα επενδυτικά χαρτοφυλάκια
Ιστορικά, οι χρηματιστηριακές αγορές συχνά εμφανίζουν άνοδο ακόμη και σε περιόδους πολέμου. Στους δύο Πολέμους του Κόλπου, οι μετοχές σημείωσαν διψήφια κέρδη τρεις έως έξι μήνες μετά την έναρξη των συγκρούσεων, με πρωταγωνιστή τον αμυντικό κλάδο.
Ωστόσο, οι τιμές του πετρελαίου μπορεί να παραμείνουν υψηλές όσο το Ιράν βρίσκεται υπό πίεση. Σε πιο μακροπρόθεσμη προοπτική, οι επενδυτές θα πρέπει να λάβουν υπόψη ότι ο γεωπολιτικός κίνδυνος γίνεται πλέον μόνιμο χαρακτηριστικό του διεθνούς περιβάλλοντος και όχι απλώς ένα περιστασιακό γεγονός.
Για το 2026, αρκετοί αναλυτές θεωρούν ότι αξίζει να εξεταστεί μεγαλύτερη επενδυτική έκθεση σε τομείς όπως:
- άμυνα
- ασφάλεια
- αεροδιαστημική
- βιομηχανική ανθεκτικότητα
όπου οι αυξημένες κρατικές δαπάνες μπορούν να δημιουργήσουν μακροχρόνια ζήτηση.
