Περικοπές-μαμούθ στην ΕΕ: Το σχέδιο της Ιρλανδίας που διχάζει τους «27»

Σε δραματικούς τόνους προειδοποιεί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τις συνέπειες που θα έχουν οι σχεδιαζόμενες περικοπές ύψους 159 δισ. ευρώ στον επόμενο μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της ΕΕ για την περίοδο 2028-2034. 

Λίγες μόλις ημέρες πριν από τη κρίσιμη σύνοδο κορυφής των ηγετών της ΕΕ στις Βρυξέλλες, η Κομισιόν ξεκαθαρίζει ότι η αφαίρεση πολύτιμων πόρων από τα ειδικά ταμεία έκτακτης ανάγκης θα αφήσει την Ευρώπη απροετοίμαστη απέναντι σε μελλοντικές οικονομικές, γεωπολιτικές ή κλιματικές κρίσεις.

Η επικεφαλής του προϋπολογισμού της Κομισιόν, Στεφανί Ριζό, μετέφερε την έντονη ανησυχία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στους 27 πρέσβεις της ΕΕ κατά τη διάρκεια κεκλεισμένων των θυρών συνάντησης. 

Η παρέμβαση αυτή ήρθε ως απάντηση στην πρόταση της ιρλανδικής προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ, η οποία εισηγείται οριζόντια μείωση 8% στο συνολικό προϋπολογισμό της επταετίας, περικόπτοντας 159 δισ. ευρώ από την αρχική πρόταση της Κομισιόν που άγγιζε τα 2 τρισ. ευρώ.

Βάσει του ιρλανδικού σχεδίου, οι μεγαλύτερες μειώσεις εστιάζονται στην εξωτερική βοήθεια με περικοπές 38 δισ. ευρώ, στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας με αφαίρεση 75 δισ. ευρώ, καθώς και στα ταμεία ευελιξίας όπου αφαιρούνται τουλάχιστον 22 δισ. ευρώ. 

Η εξέλιξη αυτή συνεπάγεται ότι ο νέος προϋπολογισμός, αν εξαιρεθούν οι αποπληρωμές του χρέους για το NextGenerationEU, θα συρρικνωθεί σε επίπεδα χαμηλότερα ακόμα και από τον τρέχοντα προϋπολογισμό, περιορίζοντας δραστικά τη δυνατότητα παρέμβασης υπέρ των αγροτών και των περιφερειών σε περιπτώσεις εκτάκτων αναγκών.

Παρά τις αντιδράσεις της Κομισιόν, η πρόταση της Ιρλανδίας κρίνεται ανεπαρκής από μια ομάδα κρατών με επικεφαλής τη Γερμανία, η οποία πιέζει για ακόμη μεγαλύτερες περικοπές εκατοντάδων δισεκατομμυρίων ευρώ. Στον αντίποδα, η συμμαχία των 17 κρατών-μελών, γνωστή ως «Φίλοι της Συνοχής», εξέφρασε την ικανοποίησή της για το γεγονός ότι οι περικοπές της ιρλανδικής προεδρίας δεν άγγιξαν τις γεωργικές επιδοτήσεις και τις κονδύλια περιφερειακής ανάπτυξης, που συνεχίζουν να απορροφούν σχεδόν το μισό του συνολικού προϋπολογισμού.

Την ίδια στιγμή, σοβαρές τριβές προκαλεί η αποδυνάμωση της σύνδεσης των ευρωπαϊκών κονδυλίων με τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις. Παρά τη σθεναρή θέση της Κομισιόν να χρησιμοποιούνται οι πόροι ως κίνητρο για οικονομικές μεταρρυθμίσεις που θα ενισχύσουν την ανταγωνιστικότητα, η πλευρά της ιρλανδικής προεδρίας αποσυνδέει τις εκταμιεύσεις από τις δημοσιονομικές μεταρρυθμίσεις, επιδιώκοντας έναν πιο απλοποιημένο και ευέλικτο μηχανισμό.

Οι κυβερνήσεις της ΕΕ διεξάγουν αγώνα δρόμου προκειμένου να καταλήξουν σε οριστική συμφωνία έως το τέλος του έτους, επιδιώκοντας να προλάβουν τις επικείμενες κρίσιμες εκλογές σε Γαλλία, Ιταλία και Πολωνία, οι οποίες απειλούν να αποσταθεροποιήσουν τις διαπραγματεύσεις. 

Η επικείμενη σύνοδος κορυφής της Πέμπτης και της Παρασκευής θα δείξει αν υπάρχει το πολιτικό περιθώριο για επίτευξη συμβιβασμού ή αν οι ηγέτες θα αναγκαστούν να προετοιμάσουν εναλλακτικά σενάρια για το μέλλον της ευρωπαϊκής χρηματοδότησης.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Ελληνικά ομόλογα και χρηματιστήριο: Γιατί η Ελλάδα επιδεικνύει αντοχές απέναντι στη διεθνή «καταιγίδα»
• Επενδύσεις στην Ελλάδα: Άνοδος 75,7% από το 2019 – Ποιοι κλάδοι πρωταγωνιστούν
• Παρέμβαση Μιχάλη Σάλλα: Γιατί αυξάνεται ο κίνδυνος μιας νέας, μεγάλης ευρωπαϊκής κρίσης