Πυρηνικό σενάριο στην καρδιά της Ευρώπης: Τι ετοιμάζει το ΝΑΤΟ στην Ιταλία

• Έναρξη της άσκησης Steadfast Noon: Διεξάγεται στον ιταλικό εναέριο χώρο για περίπου δέκα ημέρες, με επίκεντρο τις στρατιωτικές βάσεις στο Αβιάνο και το Γκέντι.
• Διευρυμένη συμμετοχή: Συμμετέχουν 17 χώρες του ΝΑΤΟ, συμπεριλαμβανομένης της Τουρκίας και των ΗΠΑ, ενώ η Γαλλία παραμένει εκτός λόγω της ειδικής στάσης της στην Ομάδα Πυρηνικού Σχεδιασμού.
• Χωρίς πραγματικά όπλα: Πρόκειται για άσκηση ρουτίνας που δεν περιλαμβάνει τη χρήση πραγματικών πυρηνικών όπλων, αλλά στοχεύει στη δοκιμή διαδικασιών, συντονισμού και ασφάλειας.
• Πολιτική αντιπαράθεση στην Ιταλία: Προκλήθηκαν αντιδράσεις από την αντιπολίτευση για τη μη ενημέρωση του Κοινοβουλίου, με τον Υπουργό Άμυνας Τζουζέπε Κροσέτο να υπογραμμίζει τον τακτικό χαρακτήρα της διοργάνωσης.

Σε τροχιά υλοποίησης εισέρχεται η ετήσια πυρηνική άσκηση του ΝΑΤΟ με την κωδική ονομασία Steadfast Noon, η οποία πραγματοποιείται στον ιταλικό εναέριο χώρο. Για διάστημα περίπου δέκα ημερών, πολεμικά αεροσκάφη από 17 κράτη-μέλη της Ατλαντικής Συμμαχίας θα διασχίζουν τον ουρανό της Ιταλίας, έχοντας ως κύριους πυρήνες επιχειρήσεων τις αεροπορικές βάσεις του Αβιάνο στην επαρχία του Πορντενόνε και του Γκέντι στην περιοχή της Μπρέσια, καθώς και άλλες τοποθεσίες στη βόρεια Ιταλία.

Στην άσκηση λαμβάνουν μέρος αεροσκάφη με δυνατότητα εκτέλεσης τόσο συμβατικών όσο και πυρηνικών αποστολών. Όπως ξεκαθαρίζουν αξιωματούχοι της Συμμαχίας, η Steadfast Noon αποτελεί μια προγραμματισμένη δραστηριότητα δοκιμής των επιχειρησιακών δυνατοτήτων και δεν περιλαμβάνει τη χρήση πραγματικών πυρηνικών όπλων. Η επικεφαλής της πυρηνικής πολιτικής του ΝΑΤΟ, Νασίμα Μπάροους, επεσήμανε ότι η πρωτοβουλία αυτή συμβάλλει στη διασφάλιση μιας ασφαλούς, αποτελεσματικής και αξιόπιστης αποτρεπτικής ισχύος με στόχο τη διατήρηση της ειρήνης και την αποτροπή επιθέσεων, ενώ ο Γενικός Γραμματέας Μαρκ Ρούτε υπογράμμισε πως η άσκηση στέλνει σαφές μήνυμα ενότητας.

Από την πλευρά της, η ηγεσία της Συμμαχίας διευκρινίζει ότι ο σχεδιασμός της άσκησης έχει γίνει εδώ και καιρό, δεν συνδέεται με τις τρέχουσες διεθνείς εξελίξεις και δεν στρέφεται εναντίον κάποιας συγκεκριμένης χώρας. Ο αντικειμενικός σκοπός είναι η διατήρηση των δυνάμεων σε κατάσταση ετοιμότητας για την προάσπιση της συμμαχικής περιοχής.

Το εύρος των συμμετεχουσών δυνάμεων παρουσιάζει αύξηση σε σύγκριση με τα προηγούμενα έτη, καθώς φέτος εμπλέκονται 17 σύμμαχοι, έναντι 14 το 2025 και 13 το 2024. Ανάμεσα στις συμμετέχουσες χώρες περιλαμβάνεται η Τουρκία, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες εκπροσωπούνται με πληρώματα πτήσεων και εξειδικευμένο προσωπικό συντήρησης. Αντίθετα, η Γαλλία δεν συμμετέχει λόγω της σταθερής επιλογής της να απέχει από την Ομάδα Πυρηνικού Σχεδιασμού του ΝΑΤΟ. Παρά ταύτα, η Ατλαντική Συμμαχία χαιρετίζει την πρωτοβουλία «προηγμένης αποτροπής» του Γάλλου Προέδρου Εμμανουέλ Μακρόν ως συμπληρωματική της συμμαχικής πυρηνικής αποτροπής.

Η Ιταλία έχει φιλοξενήσει τη συγκεκριμένη άσκηση πολλαπλές φορές στο παρελθόν, με πιο πρόσφατη το 2023, ενώ άλλες χρονιές η δραστηριότητα φιλοξενήθηκε σε χώρες όπως η Ολλανδία, το Βέλγιο και το Ηνωμένο Βασίλειο.

Η διεξαγωγή της άσκησης προκάλεσε παράλληλα πολιτική αντιπαράθεση στο εσωτερικό της Ιταλίας. Εκπρόσωποι της αντιπολίτευσης ζήτησαν εξηγήσεις από την κυβέρνηση για το γεγονός ότι το Κοινοβούλιο δεν είχε ενημερωθεί εκ των προτέρων για μια επιχείρηση τέτοιας κλίμακας. Απαντώντας στις αιτιάσεις, ο Υπουργός Άμυνας Γκουίντο Κροσέτο σημείωσε ότι πρόκειται για μια παγιωμένη δραστηριότητα ρουτίνας που διεξάγεται περιοδικά υπό διαφορετικές κυβερνητικές συνθέσεις στη χώρα. Ο ίδιος τόνισε ότι η άσκηση αποσκοπεί αποκλειστικά στον συντονισμό και την επαλήθευση των προτύπων ασφαλείας μεταξύ των συμμαχικών δυνάμεων, δηλώνοντας παράλληλα την ετοιμότητά του να παράσχει κάθε αναγκαία διευκρίνιση ενώπιον του νομοθετικού σώματος.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Τεχνητή νοημοσύνη: Το επενδυτικό κύμα που στηρίζει την παγκόσμια οικονομία
• Ελληνικά ομόλογα και χρηματιστήριο: Γιατί η Ελλάδα επιδεικνύει αντοχές απέναντι στη διεθνή «καταιγίδα»
• Επενδύσεις στην Ελλάδα: Άνοδος 75,7% από το 2019 – Ποιοι κλάδοι πρωταγωνιστούν