Ποιος κυβερνά πραγματικά το Ιράν; Το μυστήριο με τον γιο του Χαμενεΐ και η «γάτα του Σρέντινγκερ»
Το 1935, ο φυσικός Erwin Schrödinger επιχείρησε να δημιουργήσει μια αναλογία με την κβαντική υπέρθεση, προτείνοντας αυτό που έγινε γνωστό ως «η γάτα του Σρέντινγκερ»: μια γάτα μέσα σε ένα κουτί, υποστήριξε, θα μπορούσε, σύμφωνα με την ερμηνεία συναδέλφων του επιστημόνων όπως οι Niels Bohr και Werner Heisenberg, να είναι ταυτόχρονα ζωντανή και νεκρή μέχρι ένας παρατηρητής να επιβεβαιώσει την κατάστασή της. Ο ίδιος θεωρούσε την ιδέα προβληματική, ωστόσο η γάτα του Σρέντινγκερ κατέστη θεμελιώδης για την κβαντική μηχανική.
Αφορμώμενος από αυτή τη θεωρία, ο Michael Rubin, ανώτερος συνεργάτης στο American Enterprise Institute, εξηγεί με άρθρο του στο Middle East Fortum πως η ηγεσία στο Ιράν είναι κάτι σαν «γάτα του Σρέντινγκερ»
Όπως επισημαίνει, στο πρώτο κύμα της επίθεσης του Ισραήλ και των ΗΠΑ κατά του Ιράν, ο Ανώτατος Ηγέτης Ali Khamenei σκοτώθηκε. Η ιρανική ηγεσία είχε πείσει τον εαυτό της ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν θα επιτίθεντο ποτέ κατά τη διάρκεια της ημέρας και έτσι, όταν ξημέρωσε, ο Χαμενεΐ και οι κορυφαίοι συνεργάτες του πήραν τη μοιραία απόφαση να συνεδριάσουν.
Ο γιος του Χαμενεΐ και de facto διευθυντής του γραφείου του, Mojtaba Khamenei, φέρεται να βγήκε έξω λίγο πριν πλήξουν οι πρώτοι πύραυλοι. Αν και οι φήμες υποστήριζαν ότι είχε επίσης σκοτωθεί, μεταγενέστερες πληροφορίες έδειξαν ότι επέζησε. Η ιερατική του βαθμίδα δεν του επέτρεπε να αναλάβει την ηγεσία της Ισλαμικής Δημοκρατίας, όμως το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης είχε άλλη άποψη. Είχαν μια επιχειρηματική αυτοκρατορία 100 δισεκατομμυρίων δολαρίων να προστατεύσουν και γνώριζαν ότι ο Μοτζτάμπα θα τους προστάτευε. Πράγματι, η ανάδειξή του αποτελούσε ένα είδος ανταλλάγματος — ηγεσία με αντάλλαγμα προστασία.
Ωστόσο, ο Μοτζτάμπα παρέμεινε αθέατος και οι φήμες συνέχισαν να κυκλοφορούν, υποστηρίζοντας ότι ήταν νεκρός, σε κώμα ή ότι λάμβανε ιατρική φροντίδα στη Ρωσία. Δηλώσεις εμφανίζονταν στο όνομά του, αλλά συχνά με καθυστέρηση 24 ωρών. Κάποιοι εντός ή κοντά στην ιρανική κυβέρνηση εξηγούσαν την απουσία του με πρακτικούς όρους: ήταν ζωντανός και καλά, διαβεβαίωναν, αλλά δεν ήθελε να πέσει θύμα drone ή πυραύλου. Εύλογο — αν και ακόμη και όταν ο εκλιπών Γενικός Γραμματέας της Χεζμπολάχ, Hassan Nasrallah, καταδιωκόταν, δημοσίευε βίντεο ομιλιών ώστε οι υποστηρικτές του να γνωρίζουν ότι ήταν ζωντανός. Οι Times ανέφεραν στις 6 Απριλίου 2026 ότι ο Μοτζτάμπα είναι «αναίσθητος και λαμβάνει θεραπεία στην Κομ», επικαλούμενοι υπηρεσιακό σημείωμα πληροφοριών που αναφέρει ότι είναι «ανίκανος να συμμετέχει σε οποιαδήποτε λήψη αποφάσεων του καθεστώτος».
Λίγο πριν την κατάπαυση του πυρός, κυκλοφόρησε στο διαδίκτυο ένα βίντεο που υποτίθεται ότι έδειχνε τον Μοτζτάμπα να εισέρχεται στο πολεμικό κέντρο του Ιράν. Αντί να απαντήσει στα ερωτήματα για την υγεία του, δημιούργησε περισσότερα, καθώς φαινόταν να έχει δημιουργηθεί με τεχνητή νοημοσύνη.
Με μια κατάπαυση του πυρός σε ισχύ, η αβεβαιότητα γύρω από τον «αγιατολάχ του Σρέντινγκερ» πρέπει να τερματιστεί. Ο Μοτζτάμπα δεν μπορεί να είναι ταυτόχρονα ζωντανός και νεκρός: πρέπει να είναι το ένα ή το άλλο.
Σύμφωνα με τον Rubin, αν είναι ζωντανός, θα πρέπει να αντιμετωπίσει την έλλειψη προσόντων του απέναντι στο ιερατικό κατεστημένο που δυσανασχετεί με την επιβολή του. Αν είναι νεκρός, προκύπτουν πολύ σοβαρότερα ερωτήματα που επηρεάζουν τόσο την Ισλαμική Δημοκρατία όσο και τον πόλεμο και την ειρήνη. Αν ο Μοτζτάμπα είναι σε κώμα ή νεκρός, τότε το καθεστώς πρέπει να απαντήσει: ποιος κυβερνά;
Ο Πρόεδρος Donald Trump μπορεί να διαπραγματεύεται με τον τετράκις ηττημένο σε προεδρικές εκλογές Mohammad-Bagher Ghalibaf, αλλά αν κάποιος άλλος εκδίδει δηλώσεις στο όνομα του Μοτζτάμπα και παίρνει τις αποφάσεις, τότε με αυτόν πρέπει να διαπραγματευτεί ο Τραμπ. Αν το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης έχει τον έλεγχο, χρησιμοποιώντας ένα «άβαταρ» του Μοτζτάμπα, τότε ο Τραμπ πρέπει να αναρωτηθεί γιατί διαπραγματεύεται με ένα καθεστώς βασισμένο σε ένα ψέμα. Γιατί να αποδεχθεί σιωπηρά τη νομιμότητα του καθεστώτος περισσότερο από τους ίδιους τους Ιρανούς; Σε μια τέτοια περίπτωση, θα ήταν προτιμότερο να ζητήσει δημοψήφισμα και να επισημάνει ότι η ιρανική ηγεσία, τον τελευταίο μήνα, υπήρξε φάντασμα.
Ο Τραμπ θεωρεί τον εαυτό του μοναδικό, αλλά το να διαπραγματευτεί ειρήνη και να ξεγελαστεί από έναν νεκρό άνθρωπο θα ήταν ένα προηγούμενο που δεν θα έπρεπε να αποδεχθεί. Είναι καιρός η Ισλαμική Δημοκρατία να ξεκαθαρίσει την κατάσταση: ο Μοτζτάμπα είναι είτε ζωντανός είτε νεκρός — δεν μπορεί πλέον να είναι και τα δύο, καταλήγει ο αναλυτής.
