Πόλεμος στο Ιράν: Ποιο είναι το οικονομικό τίμημα της επιχείρησης «Επική Οργή» των ΗΠΑ

Με κομμένη την ανάσα παρακολουθεί για τέταρτη ημέρα η διεθνής κοινότητα τη στρατιωτική επιχείρηση «Επική Οργή» των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν.

Όμως, πέρα από τις γεωπολιτικές αναταράξεις και την επιβεβαίωση του θανάτου του Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, οι αναλυτές αρχίζουν να ποσοτικοποιούν το δυσθεώρητο οικονομικό κόστος για τον Αμερικανό φορολογούμενο.

Σύμφωνα με τον Kent Smetters, διευθυντή του Penn Wharton Budget Model (PWBM) και έναν από τους κορυφαίους δημοσιονομικούς αναλυτές των ΗΠΑ, το συνολικό οικονομικό αποτύπωμα των πληγμάτων θα μπορούσε να εκτοξευθεί έως και τα 210 δισεκατομμύρια δολάρια.

Ο Smetters, πρώην στέλεχος του Υπουργείου Οικονομικών των ΗΠΑ και του CBO, έκανε για χάρη του Fortune μια αναλυτική εκτίμηση των δαπανών, χωρίζοντάς τις σε δύο βασικούς πυλώνες:

1. Άμεσο δημοσιονομικό κόστος ($40 – $95 δισ.): Περιλαμβάνει το κόστος των στρατιωτικών επιχειρήσεων, την αντικατάσταση πυρομαχικών και εξοπλισμού. Η «χρυσή τομή» των προβλέψεων του PWBM τοποθετείται στα 65 δισεκατομμύρια δολάρια, με την προειδοποίηση ότι αν ο πόλεμος ξεπεράσει τους δύο μήνες, ο αριθμός αυτός θα αυξηθεί εκθετικά.
2. Ευρύτερη οικονομική ζημία ($50 – $210 δισ.): Εδώ υπολογίζονται οι δευτερογενείς επιπτώσεις: οι διαταραχές στο παγκόσμιο εμπόριο, η αστάθεια στις ενεργειακές αγορές και οι κλυδωνισμοί στις χρηματοπιστωτικές συνθήκες που παραδοσιακά πυροδοτεί μια σύγκρουση στη Μέση Ανατολή.

«Υπάρχει μεγαλύτερη αβεβαιότητα στο ανώτατο όριο των εκτιμήσεων», σημείωσε ο Smetters, υπογραμμίζοντας ότι ο κίνδυνος για περαιτέρω οικονομική επιδείνωση (upside risk) είναι μεγαλύτερος από την πιθανότητα το κόστος να παραμείνει χαμηλά.

Το ζήτημα των δασμών και ο προϋπολογισμός του Πενταγώνου

Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι στις παραπάνω εκτιμήσεις δεν περιλαμβάνεται το κόστος του καθεστώτος δασμών IEEPA της κυβέρνησης, το οποίο το PWBM αποτιμά στα 179 δισεκατομμύρια δολάρια. Το ποσό αυτό ενδέχεται να επιστραφεί σε αμερικανικές εταιρείες μετά την απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου για τη νομιμότητά τους, επιβαρύνοντας περαιτέρω το δημόσιο ταμείο.

Ήδη πριν από την έναρξη των εχθροπραξιών στις 28 Φεβρουαρίου, η προπαρασκευαστική ενίσχυση των δυνάμεων κόστισε 630 εκατομμύρια δολάρια, ποσό που απορροφήθηκε από τον υφιστάμενο προϋπολογισμό του Πενταγώνου για το οικονομικό έτος 2026 ($839 δισ.).

Πολιτικό ρίσκο 

Παρά τις διαβεβαιώσεις του Προέδρου Trump ότι η επιχείρηση είναι απαραίτητη για την εξουδετέρωση της «επικείμενης πυρηνικής απειλής» του Ιράν, η αμερικανική κοινή γνώμη εμφανίζεται διχασμένη.

• Μόλις 1 στους 4 Αμερικανούς υποστηρίζει τα πλήγματα, σύμφωνα με δημοσκόπηση των Reuters/Ipsos.
• Ακόμα και εντός του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος, υπάρχει σκεπτικισμός για την ευκολία χρήσης στρατιωτικής βίας.

Με τις προμήθειες πυρομαχικών να φημολογείται ότι επαρκούν για περιορισμένο χρονικό διάστημα και το ενδεχόμενο χερσαίων επιχειρήσεων να παραμένει ανοιχτό, το «Epic Fury» εξελίσσεται σε ένα δημοσιονομικό ναρκοπέδιο.

Κλείνοντας, ο Smetters έθεσε μια κρίσιμη παράμετρο: το υποθετικό σενάριο (counterfactual). «Αν το Ιράν αποκτούσε όντως πυρηνικό όπλο, τότε ίσως να ξοδεύαμε πολύ περισσότερα για τον στρατό ή ακόμα και για την ανοικοδόμηση πόλεων αργότερα», ανέφερε χαρακτηριστικά.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Ιράν, πετρέλαιο και Ορμούζ: Το ενεργειακό σοκ που φοβούνται οι αγορές μετά τον θάνατο Χαμενεΐ
• Δείτε το βίντεο από τον βομβαρδισμό στο παλάτι του Χαμενεΐ – Πώς «κλείδωσε» το πλήγμα
• Ιράν: Ποιος είναι ο Αλιρεζά Αράφι που μπαίνει στο Συμβούλιο Ηγεσίας
• Η «καρδιά» του ιρανικού καθεστώτος στο στόχαστρο: Οι κορυφαίοι αξιωματούχοι που σκοτώθηκαν