Σερβία: Εκλογές – τεστ για τον Βούτσιτς απέναντι στο φοιτητικό κίνημα
Οι Σέρβοι ψηφίζουν σήμερα σε μια εκλογική αναμέτρηση που θα δοκιμάσει την κυριαρχία του Αλεξάνταρ Βούτσιτς, έπειτα από περισσότερο από μία δεκαετία στην εξουσία.
Ο ίδιος επιδιώκει να επιστρέψει στην πρωθυπουργία, ενώ απέναντί του βρίσκεται η Student List, το φοιτητικό κίνημα που αναδείχθηκε μέσα από σχεδόν δύο χρόνια αντικυβερνητικών διαδηλώσεων και ζητά έρευνες για τη διαφθορά και ουσιαστικές αλλαγές στους δημοκρατικούς θεσμούς. Το αποτέλεσμα αναμένεται με ενδιαφέρον, καθώς η ψηφοφορία διεξάγεται υπό τη σκιά καταγγελιών για παρατυπίες και έντονων πολιτικών αντιπαραθέσεων.
Ο Βούτσιτς βρίσκεται στην εξουσία για περισσότερο από μία δεκαετία και, μετά την παραίτησή του από την προεδρία οκτώ μήνες πριν από τη λήξη της τελευταίας θητείας που θα μπορούσε να υπηρετήσει βάσει νόμου, επιδιώκει να επιστρέψει στην πρωθυπουργία, την οποία κατείχε έως το 2017.
Η Student List δεν έχει ανακοινώσει ποιον θα προτείνει για πρωθυπουργό. Δεσμεύεται, ωστόσο, να διερευνήσει υποθέσεις διαφθοράς και πιθανής κατάχρησης εξουσίας, να εξετάσει μεγάλες δημόσιες συμβάσεις και να προωθήσει θεσμικές αλλαγές. Ο Βούτσιτς, από την πλευρά του, υπερασπίζεται την οικονομική ανάπτυξη, τα έργα υποδομών, τα κίνητρα για επενδύσεις και την ενίσχυση της βιομηχανίας, ενώ προβάλλει και τη διαχείριση της ευρωπαϊκής πορείας της χώρας, διατηρώντας παράλληλα σχέσεις με τις ΗΠΑ, την Κίνα και τη Ρωσία.
Οι δημοσκοπήσεις στο εσωτερικό της χώρας εμφανίζουν διαφορετικές εκτιμήσεις για το αποτέλεσμα. Η πλατφόρμα Polymarket αποδίδει πιθανότητα 70% στην παραμονή του Προοδευτικού Κόμματος στην εξουσία, ενδεχομένως με τη συμμετοχή των Σοσιαλιστών σε κυβερνητικό συνασπισμό.
Περισσότερα από 8.000 εκλογικά τμήματα ανοίγουν στις 7 το πρωί και κλείνουν στις 8 το βράδυ, τοπική ώρα, ενώ τα πρώτα αποτελέσματα αναμένονται περίπου μία ώρα αργότερα. Οι έδρες κατανέμονται αναλογικά στα κόμματα που συγκεντρώνουν τουλάχιστον το 3% των έγκυρων ψήφων, με εξαίρεση τα κόμματα που εκπροσωπούν εθνικές μειονότητες.
Διαφθορά και ευρωπαϊκή πορεία στο επίκεντρο των εκλογών
Η ένταξη της Σερβίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, διαδικασία που ξεκίνησε το 2009, παραμένει στάσιμη. Μεταξύ των λόγων είναι η άρνηση του Βούτσιτς να συμμετάσχει στις κυρώσεις κατά της Ρωσίας και η μη αναγνώριση της ανεξαρτησίας του Κοσόβου. Η Student List δεν έχει ξεκαθαρίσει αν θα αλλάξει στάση στα συγκεκριμένα ζητήματα.
Ο Άλεξ Κοκτσάροφ, αναλυτής της Bloomberg Economics για τη Ρωσία, την Ανατολική Ευρώπη και την Κεντρική Ασία, εκτιμά ότι μια κυβέρνηση με επίκεντρο το φοιτητικό κίνημα θα μπορούσε να επιδιώξει στενότερη ευρωπαϊκή ολοκλήρωση, αν και οποιαδήποτε αλλαγή στην εξωτερική πολιτική πιθανότατα θα ήταν σταδιακή.
Παράλληλα, οι καταγγελίες για νοθεία, αλλοίωση ψηφοδελτίων, εκφοβισμό και εξαγορά ψήφων συνοδεύουν τις εκλογικές αναμετρήσεις στη Σερβία εδώ και δεκαετίες. Ξένοι και εγχώριοι παρατηρητές έχουν καταγράψει επανειλημμένα προβλήματα. Ο Βούτσιτς έχει δηλώσει ότι θα αποδεχθεί την ήττα του αν επικρατήσει η αντιπολίτευση, επιμένοντας, ωστόσο, ότι το κόμμα του θα κερδίσει με διαφορά «εκατοντάδων χιλιάδων» ψήφων.
Η αντιπολίτευση έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο να αμφισβητήσει το αποτέλεσμα, επικαλούμενη άνισους όρους διεξαγωγής. Ο αμερικανικός οργανισμός Armed Conflict Location and Event Data προειδοποιεί ότι το κρίσιμο ζήτημα δεν είναι μόνο ποιος θα κερδίσει, αλλά και η αντίδραση μετά την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων. Όπως επισημαίνει, οι υψηλές εντάσεις αυξάνουν τον κίνδυνο εκλογικής βίας τόσο την ημέρα της ψηφοφορίας όσο και στη συνέχεια, ιδίως αν αμφισβητηθεί η έκβαση.
Η συμμετοχή και η επόμενη ημέρα
Η συμμετοχή των ψηφοφόρων θεωρείται σημαντικός δείκτης της κινητοποίησης της αντιπολίτευσης. Στις εκλογές του 2023, όταν το κόμμα του Βούτσιτς εξασφάλισε αυτοδύναμη πλειοψηφία με το 47% των ψήφων, η συμμετοχή είχε φτάσει το 59%.
Ο Μάριο Μπικάρσκι, ανώτερος αναλυτής της Verisk Maplecroft, χαρακτηρίζει τις εκλογές καθοριστική στιγμή για τη Σερβία. Παράλληλα, επισημαίνει ότι δεν είναι σαφές πόσο ισχυρά θα υποστήριζε η Student List την ένταξη στην ΕΕ σε περίπτωση νίκης της, ενώ εκτιμά ότι η πολιτική σταθερότητα δύσκολα θα αποκατασταθεί γρήγορα, ανεξάρτητα από το αποτέλεσμα.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:
- Σκάνδαλο στο μπάσκετ: Ο Λιόλιος παραιτήθηκε από την προεδρία της ΕΟΚ – Απολογείται για τα «στημένα»
- Μονή Σινά: Τι προβλέπει η ιστορική συμφωνία με την Αίγυπτο για το καθεστώς της
- Λούλα εναντίον Μπολσονάρου: Η κρίσιμη εκλογική μάχη για την επόμενη μέρα της Βραζιλίας
