Σνάμπελ (ΕΚΤ): Αναγκαία η αύξηση των επιτοκίων τον Ιούνιο
Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα φαίνεται να οδηγείται προς νέα αύξηση επιτοκίων τον Ιούνιο, καθώς ο επίμονος πληθωρισμός και οι υψηλές τιμές ενέργειας συνεχίζουν να ασκούν ισχυρές πιέσεις στην οικονομία της ευρωζώνης. Η τοποθέτηση της Isabel Schnabel ήταν ενδεικτική των προθέσεων των policy makers, καθώς υπογράμμισε ότι η νομισματική πολιτική δεν μπορεί πλέον να παραμένει στάσιμη απέναντι σε ένα τόσο παρατεταμένο οικονομικό σοκ.
Η Schnabel τόνισε ότι ακόμη και σε περίπτωση αποκλιμάκωσης των γεωπολιτικών εντάσεων ή επίτευξης ειρηνευτικής συμφωνίας, οι επιπτώσεις στην οικονομία θα συνεχίσουν να είναι αισθητές. Οι ζημιές στις ενεργειακές υποδομές και στις αλυσίδες εφοδιασμού έχουν ήδη διαμορφώσει ένα περιβάλλον όπου οι τιμές παραμένουν αυξημένες και η διάχυση του κόστους σε αγαθά και υπηρεσίες γίνεται όλο και πιο έντονη. Αυτό σημαίνει ότι ο πληθωρισμός δεν περιορίζεται πλέον μόνο στην ενέργεια, αλλά μεταφέρεται σταδιακά σε ολόκληρη την οικονομική δραστηριότητα.
Σε αυτό το πλαίσιο, η Schnabel υπογράμμισε ότι η ΕΚΤ ενδέχεται να έχει ήδη ξεπεράσει το σημείο όπου μπορούσε να αναμένει φυσιολογική αποκλιμάκωση των τιμών. Η ίδια εκτιμά ότι η αύξηση επιτοκίων τον Ιούνιο δεν είναι απλώς πιθανή αλλά ουσιαστικά αναγκαία, καθώς η επιμονή του πληθωριστικού φαινομένου δημιουργεί κινδύνους για μια πιο μόνιμη πληθωριστική δυναμική στην ευρωζώνη.
Ο πληθωρισμός που έχει ήδη φτάσει στο 3% συνοδεύεται από ενδείξεις ότι οι δευτερογενείς επιπτώσεις έχουν αρχίσει να επηρεάζουν ευρύτερα τμήματα της κατανάλωσης. Η Schnabel σημείωσε ότι αυτό αποτυπώνεται σε σειρά οικονομικών δεικτών και ερευνών εμπιστοσύνης, οι οποίοι δείχνουν επιδείνωση των προσδοκιών και αύξηση των πιέσεων σε βασικά αγαθά. Η εξέλιξη αυτή ενισχύει την ανάγκη για πιο αυστηρή νομισματική στάση, προκειμένου να αποφευχθεί η παγίδευση της οικονομίας σε έναν κύκλο επίμονου πληθωρισμού.
Παράλληλα, η ίδια τόνισε ότι μετά τον Ιούνιο η ΕΚΤ δεν πρέπει να δεσμευτεί σε συγκεκριμένη πορεία επιτοκίων, αλλά να συνεχίσει να λαμβάνει αποφάσεις με βάση τα εκάστοτε δεδομένα. Ωστόσο, η ίδια η κεντρική πρόβλεψη της τράπεζας ήδη ενσωματώνει δύο αυξήσεις επιτοκίων, γεγονός που αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο μιας ακόμη πιο περιοριστικής πολιτικής αν οι πληθωριστικές πιέσεις αποδειχθούν πιο ανθεκτικές από το αναμενόμενο.
Την ίδια στιγμή, οι αγορές έχουν ήδη προεξοφλήσει δύο αυξήσεις στο επιτόκιο καταθέσεων και βλέπουν πιθανότητα για τρίτη μέσα στον επόμενο χρόνο, ενώ οι οικονομολόγοι παραμένουν πιο συγκρατημένοι στις προβλέψεις τους, εκτιμώντας ότι η αυστηροποίηση θα είναι πιο περιορισμένη. Η αντίθεση αυτή αντανακλά τη γενικότερη αβεβαιότητα γύρω από την πορεία της οικονομίας της ευρωζώνης.
Παρά την ανάγκη για αυξήσεις επιτοκίων, η οικονομική εικόνα παραμένει εύθραυστη. Η ανάπτυξη στην ευρωζώνη προβλέπεται ιδιαίτερα χαμηλή, με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να εκτιμά ότι το 2026 θα κινηθεί μόλις στο 0,9%, γεγονός που περιορίζει τα περιθώρια επιθετικής σύσφιξης. Η αδύναμη κατανάλωση και η πτώση της εμπιστοσύνης των νοικοκυριών ενισχύουν τις ανησυχίες ότι η νομισματική πολιτική πρέπει να κινηθεί με προσοχή, ώστε να μην επιβαρύνει περαιτέρω την ήδη υποτονική ανάπτυξη.
Συνολικά, η συζήτηση γύρω από την αύξηση επιτοκίων τον Ιούνιο δείχνει ότι η ΕΚΤ βρίσκεται αντιμέτωπη με μια δύσκολη εξίσωση. Από τη μία πλευρά υπάρχει η ανάγκη να ελεγχθεί ο πληθωρισμός και να αποτραπεί η εδραίωση μιας νέας πληθωριστικής δυναμικής, και από την άλλη η πραγματικότητα μιας οικονομίας που αναπτύσσεται αργά και παραμένει ευάλωτη σε εξωτερικά σοκ.
Η επόμενη απόφαση της ΕΚΤ θα αποτελέσει κρίσιμο σημείο καμπής για την πορεία της ευρωπαϊκής οικονομίας τους επόμενους μήνες.
