Στο χείλος της σύγκρουσης Ουάσινγκτον – Τεχεράνη μετά το διπλωματικό ναυάγιο
- Κατέρρευσε η απευθείας επικοινωνία ΗΠΑ–Ιράν, σύμφωνα με το Reuters.
- Τεχεράνη απειλεί με πλήγματα σε αμερικανικές βάσεις στη Μέση Ανατολή.
- Οι ΗΠΑ προειδοποιούν για «πολύ σκληρή αντίδραση» και επιβάλλουν νέες κυρώσεις.
- Ο αριθμός των νεκρών διαδηλωτών πλησιάζει τους 2.600.
Σε εξαιρετικά εύθραυστη φάση εισέρχεται η κρίση στο Ιράν, καθώς κατέρρευσαν οι διπλωματικές επαφές με τις Ηνωμένες Πολιτείες, την ώρα που η εσωτερική αναταραχή στη χώρα κλιμακώνεται και οι απειλές για στρατιωτική σύγκρουση πολλαπλασιάζονται.
Σύμφωνα με ανώτερο Ιρανό αξιωματούχο που μίλησε στο Reuters, η άμεση επικοινωνία μεταξύ ανώτερων αξιωματούχων των δύο χωρών έχει διακοπεί πλήρως. Συγκεκριμένα, έχει καταρρεύσει ο δίαυλος μεταξύ του Ιρανού υπουργού Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί και του ειδικού απεσταλμένου των ΗΠΑ Στιβ Γουίτκοφ.
Η εξέλιξη έρχεται εν μέσω της κλιμακούμενης ρητορικής του Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος έχει απειλήσει ανοιχτά με στρατιωτική επέμβαση, καθώς το ιρανικό καθεστώς καταστέλλει με βία τις μαζικές διαδηλώσεις.
Απειλές για πλήγματα σε αμερικανικές βάσεις
Η Τεχεράνη έχει διαμηνύσει ότι θα ανταποδώσει άμεσα σε περίπτωση αμερικανικής επίθεσης. Όπως δήλωσε ανώτερος Ιρανός αξιωματούχος στο Reuters, το Ιράν έχει προειδοποιήσει συμμάχους των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή ότι αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις στο έδαφός τους θα αποτελέσουν στόχο.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες διατηρούν εκτεταμένη στρατιωτική παρουσία στην περιοχή, μεταξύ άλλων στο Μπαχρέιν, όπου εδρεύει το αρχηγείο του 5ου Στόλου του αμερικανικού Ναυτικού, και στο Κατάρ, που φιλοξενεί τη βάση Αλ-Ουντέιντ, προκεχωρημένο αρχηγείο της Κεντρικής Διοίκησης των ΗΠΑ.
Στο Κατάρ, δόθηκαν οδηγίες σε μέλη του προσωπικού να εγκαταλείψουν προσωρινά τη βάση, η οποία αποτελεί τη μεγαλύτερη αμερικανική στρατιωτική εγκατάσταση στη Μέση Ανατολή και φιλοξενεί περίπου 10.000 στρατιώτες. Υπενθυμίζεται ότι το Ιράν είχε εκτοξεύσει πυραύλους προς την ίδια βάση πέρυσι, σε αντίποινα για αμερικανικά πλήγματα σε ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις.
Ναυάγιο της διπλωματίας και πυρηνική διαμάχη
Οι ΗΠΑ, σε συνεργασία με Ευρωπαίους συμμάχους, επιχειρούσαν τον τελευταίο χρόνο να αναβιώσουν τις διπλωματικές προσπάθειες γύρω από το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα. Ωστόσο, σύμφωνα με τον Ιρανό αξιωματούχο, η αυξημένη ένταση έχει «εξαλείψει κάθε πιθανότητα προόδου».
Όπως ανέφερε, όλες οι πιθανές συναντήσεις μεταξύ των δύο πλευρών για την εξεύρεση διπλωματικής λύσης στη δεκαετή πυρηνική διαμάχη έχουν ακυρωθεί, ενώ οι απειλές της Ουάσινγκτον υπονομεύουν κάθε προσπάθεια αποκλιμάκωσης. Η Τεχεράνη, μάλιστα, ζήτησε από συμμάχους των ΗΠΑ στην περιοχή να «εμποδίσουν την Ουάσινγκτον να επιτεθεί».
Νεκροί διαδηλωτές και διεθνής πίεση
Την ίδια ώρα, η εσωτερική κρίση στο Ιράν βαθαίνει. Σύμφωνα με οργάνωση ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ο αριθμός των νεκρών από τις ταραχές πλησιάζει τους 2.600, καθώς το θεοκρατικό καθεστώς επιχειρεί να καταστείλει πανεθνικές διαδηλώσεις που συνιστούν τη σοβαρότερη πρόκληση για την εξουσία του από την Ισλαμική Επανάσταση του 1979.
Σε συνέντευξή του στο CBS News, ο Τραμπ δεσμεύτηκε για «πολύ σκληρή αντίδραση» αν το Ιράν προχωρήσει σε εκτελέσεις διαδηλωτών, καλώντας παράλληλα τους Ιρανούς να συνεχίσουν τις κινητοποιήσεις και δηλώνοντας ότι «η βοήθεια είναι καθ’ οδόν», χωρίς περαιτέρω διευκρινίσεις.
Κυρώσεις, δασμοί και προειδοποιήσεις προς πολίτες
Ο Αμερικανός πρόεδρος ανακοίνωσε επίσης την επιβολή δασμών 25% σε προϊόντα από οποιαδήποτε χώρα συναλλάσσεται με το Ιράν, το οποίο παραμένει σημαντικός εξαγωγέας πετρελαίου. Παράλληλα, το Στέιτ Ντιπάρτμεντ κάλεσε τους Αμερικανούς πολίτες να εγκαταλείψουν άμεσα το Ιράν, ακόμη και οδικώς μέσω Τουρκίας ή Αρμενίας.
