Αντώνης Μαρίνος (ΥΠΕΝ): Η φθηνότερη και καθαρότερη κιλοβατώρα είναι αυτή που δεν παράχθηκε και δεν καταναλώθηκε ποτέ

ΑΝΤΩΝΗΣ ΜΑΡΙΝΟΣ

Διευθυντής Γραφείου, Γενική Γραμματεία Ενέργειας και Ορυκτών Πρώτων Υλών στο Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας

Η ενεργειακή κρίση, η πράσινη μετάβαση και το στοίχημα των “έξυπνων” πόλεων.

Καθώς η ελληνική οικονομία ανακάμπτει από τον κορωνοϊό και η αγορά προσπαθεί να βρει και πάλι τα πατήματά της, η νέα κρίση που έχει ξεσπάσει στον κλάδο της ενέργειας, αποτελεί αυτή τη στιγμή το μεγαλύτερο φόβο για τις επιχειρήσεις που βλέπουν τα λειτουργικά τους κόστη να εκτοξεύονται.

Την ίδια ώρα, σημαντικές επενδύσεις δρομολογούνται με στόχο να αποκτήσουν όσο το δυνατόν περισσότεροι οργανισμοί, εταιρείες, ξενοδοχεία, αλλά και νοικοκυριά μια «πράσινη» ταυτότητα. Μην ξεχνάμε πως αυτό είναι και το φιλόδοξο στοίχημα που έχει θέσει για τα επόμενα χρόνια η ΕΕ, και η Ελλάδα, ως Κράτος μέλος της πρέπει να βιαστεί και να δείξει εμπράκτως ότι διαθέτει και τη θέληση, αλλά και τα μέσα για να πετύχει τη μείωση του περιβαλλοντικού της αποτυπώματος, αλλά και για να καταστήσει εφικτή τη δημιουργία έξυπνων πόλεων στο εσωτερικό της.

Το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας σε συνεργασία με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς στην Ενέργεια έχει ήδη δρομολογήσει σχετικά έργα, όπως: έξυπνους μετρητές ηλεκτρικής ενέργειας, συστήματα αποθήκευσης, έξυπνους φορτιστές, αντίστοιχα έργα για πολύ μικρές, μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις κ.α., ενώ όπως τονίζει στο Fortune Greece ο Αντώνης Μαρίνος, Διευθυντής Γραφείου, Γενική Γραμματεία Ενέργειας και Ορυκτών Πρώτων Υλών στο Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, η ηλεκτροκίνηση σύντομα θα αποκτήσει υπόσταση και πραγματική εφαρμογή για τους πολίτες.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση στοχεύει στο να γίνει η Ευρώπη η πρώτη carbon-neutral ήπειρος

Κύριε Μαρίνο, ο μεγαλύτερος πονοκέφαλος αυτή τη στιγμή για τις επιχειρήσεις είναι το υψηλό κόστος ενέργειας που επιβαρύνει τους ισολογισμούς και σε πολλές περιπτώσεις θέτει σε κίνδυνο τη βιωσιμότητά τους. Είστε ικανοποιημένος από τα μέτρα που ανακοίνωσε η Κομισιόν; Σκοπεύει το Υπουργείο να λάβει περεταίρω μέτρα που θα ανακουφίσουν νοικοκυριά και επιχειρήσεις;

Πρέπει να ξεχωρίσουμε τα μέτρα σε βραχυπρόθεσμα και μέσο-μακροπρόθεσμα. Τα μέτρα άμεσης ενίσχυσης των επιχειρήσεων σκοπεύουν στην αντιμετώπιση των επιπτώσεων της κρίσης, έτσι ώστε αυτές να ανταπεξέλθουν και να μπορέσουν να παραμείνουν ενεργές. Σε αυτόν τον τομέα θα έλεγα ότι οι πολιτικές της Ευρώπης και των κρατών-μελών είχαν θετικό πρόσημο.

Τα μέσο-μακροπρόθεσμα μέτρα θα επιχειρήσουν στην βελτίωση της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων, μέσω μείωσης του ενεργειακού τους αποτυπώματος και άρα των δαπανών για ενέργεια. Προς αυτή τη κατεύθυνση είναι το πακέτο μέτρων που έχει ήδη ανακοινώσει η Επιτροπή, το οποίο οφείλουμε να σημειώσουμε είναι το πλέον φιλόδοξο στον πλανήτη, αφού η Ευρωπαϊκή Ένωση στοχεύει στο να γίνει η Ευρώπη η πρώτη carbon-neutral ήπειρος μέχρι το 2050.

Πότε πιστεύετε ότι θα τελειώσει η ενεργειακή κρίση; Οι πιο αισιόδοξοι εκτιμούν ότι ενδεχομένως να τελειώσει την Άνοιξη, ενώ υπάρχουν και αρκετοί παράγοντες της αγοράς που εκφράζουν την άποψη ότι αυτή είναι η απαρχή μιας σειράς κρίσεων που θα ακολουθήσουν στον τομέα της ενέργειας.

Θα ξεκινήσω ανάποδα, αναφέροντας πρώτα τη λύση του προβλήματος. Αν και η προέλευση του συγκεκριμένου γνωμικού δεν έχει επιβεβαιωθεί, παρόλα αυτά ισχύει στο ακέραιο: η φθηνότερη και καθαρότερη κιλοβατώρα είναι αυτή που δεν παρήχθηκε και δεν καταναλώθηκε ποτέ. Άρα η βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης και η εξοικονόμηση ενέργειας δεν είναι μόνο η λύση στο θέμα των ρύπων και της πράσινης μετάβασης, αλλά και της ενεργειακής ασφάλειας. Όσο λιγότερο καταναλώνεις, τόσο λιγότερο εξαρτάσαι από την παραγωγή ενέργειας, και άρα τόσο λιγότερο εξαρτάσαι από τις τιμές καυσίμων και ενέργειας. Ως εκ τούτου, τα μέτρα και οι δράσεις που έχουμε προγραμματίσει ακριβώς για αυτό το σκοπό θα μας επιτρέψουν να πετύχουμε ταυτόχρονα και τους δύο στόχους μας: την ενεργειακή μετάβαση κατά κύριο λόγο, αλλά και την αύξηση της ασφάλειας με την μείωση της εξάρτησης της χώρας από εισαγωγές ενέργειας και τιμές καυσίμων.

Έξυπνες πόλεις σημαίνει έξυπνα δίκτυα ενέργειας

Γίνονται συζητήσεις αναφορικά με το πώς θα επιβιβαστούμε εγκαίρως στο βαγόνι του ψηφιακού μετασχηματισμού, αλλά και πώς θα πετύχουμε το στοίχημα μετατροπής των μεγάλων πόλεων σε έξυπνα αστικά κέντρα. Ποια είναι η σημερινή εικόνα και τι αναμένεται να αλλάξει, λαμβάνοντας υπόψη ότι στην εξίσωση μπαίνουν και άλλοι παράγοντες, όπως ο υπερπληθυσμός, η ρύπανση, και το κυκλοφοριακό χάος;

Για το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, έξυπνες πόλεις σημαίνει έξυπνα δίκτυα ενέργειας, έξυπνη διαχείριση παραγωγής και κατανάλωσης, μικροδίκτυα, συστήματα παραγωγής και αποθήκευσης ενέργειας στις κατοικίες, έξυπνα σπίτια και άλλα πολλά. Δεν είμαστε ακόμα εκεί που θα θέλαμε, αφού μόλις πέρυσι τρέξαμε το πρώτο πρόγραμμα που περιλάμβανε τέτοιες δράσεις (Εξοικονομώ-Αυτονομώ), αλλά σε συνεργασία με όλους τους εμπλεκόμενους φορείς στην Ενέργεια έχουμε ήδη δρομολογήσει σχετικά έργα, όπως: έξυπνους μετρητές ηλεκτρικής ενέργειας, συστήματα αποθήκευσης, έξυπνους φορτιστές, αντίστοιχα έργα για πολύ μικρές, μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις κ.α.

Κάνοντας μια αποτίμηση του αποτυπώματος των έξυπνων πόλεων στο περιβάλλον και στην καθημερινότητά μας προς ποια κατεύθυνση γέρνει η πλάστιγγα; Τι σημαίνουν στην πράξη η δημιουργία έξυπνων δικτύων ενέργειας και οι βιώσιμες μετακινήσεις;

Ο στόχος όλων των προσπαθειών μας σε αυτό τον τομέα είναι η επίτευξη του στόχου της Συμφωνίας των Παρισίων και του Ευρωπαϊκού Green Deal, ή όπως πλέον ονομάζεται FitFor55. Δηλαδή μείωση εκπομπών αερίων του άνθρακα, αύξηση των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ) και βελτίωση ενεργειακής απόδοσης. Όλα αυτά αναλύονται σε πολλές δράσεις, αλλά το μέλλον είναι σίγουρα προς αυτή τη κατεύθυνση. Μιας και τα αναφέρατε, τα έξυπνα δίκτυα σημαίνουν καλύτερη διαχείριση της ενέργειας, αμφίδρομη ροή από και προς τα σπίτια μας, μικροπαραγωγή μέσω ΑΠΕ και αποθήκευση, μεγαλύτερη αυτονομία και δυνατότητα αυτοδιαχείρισης στους πολίτες και στους επιχειρηματίες. Παρομοίως οι βιώσιμες πράσινες μεταφορές σημαίνουν μεγαλύτερη ευελιξία, μικρότερο ή μηδενικό αποτύπωμα, αποσυμφόρηση των πόλεων, μείωση παραγωγής και κατανάλωσης ενέργειας. Όπως βλέπετε, έχουμε μόνο θετικά να δούμε από αυτές τις αλλαγές.

Τα έξυπνα δίκτυα σημαίνουν καλύτερη διαχείριση της ενέργειας

Ποιες οι πρωτοβουλίες που λαμβάνονται από τη μεριά σας προκειμένου να υιοθετηθούν πιο “πράσινα” και περισσότερο ψηφιακά προηγμένα μοντέλα λειτουργίας από τους Δήμους και τις Περιφέρειες ανά την Ελλάδα;

Έχουμε ήδη ξεκινήσει με τα δίκτυα φόρτισης σε όλους τους Δήμους, μέσω των οποίων η ηλεκτροκίνηση θα αποκτήσει υπόσταση και πραγματική εφαρμογή για τους πολίτες. Είμαστε σε συνεργασία με τους φορείς της Ενέργειας για επέκταση δικτύων, έξυπνους μετρητές και άλλες δράσεις που αφορούν άμεσα τους ΟΤΑ και τους πολίτες. Και φυσικά μην ξεχνάμε το νέο Χωροταξικό Πλαίσιο για τις ΑΠΕ, το οποίο θα περιλαμβάνει ακόμα περισσότερες τεχνολογίες, θα δίνει περισσότερες δυνατότητες χωροθέτησης αλλά ταυτόχρονα θα λαμβάνει υπόψη του περισσότερες παραμέτρους, τις επιθυμίες των τοπικών κοινωνιών κ.α.

Ποιο το κόστος για την υλοποίησή τους; Για τι τάξεως επενδύσεις μιλάμε;

Πρέπει να αναφέρω ότι το ΥΠΕΝ διαχειρίζεται πόρους από διάφορα Προγράμματα και Ταμεία, τα οποία θα κατευθυνθούν σε δράσεις για ΑΠΕ, ενεργειακή απόδοση, ηλεκτροκίνηση, δίκτυα κλπ, σε όλους τους τομείς οικονομικής δραστηριότητας, ξεκινώντας από τα δίκτυα μεταφοράς και διανομής και φτάνοντας μέχρι τις κατοικίες και τις επιχειρήσεις. Οι πόροι που θα κατευθυνθούν από αυτά τα προγράμματα (ΕΣΠΑ 2021-2027, Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης, Ταμείο Ανάκαμψης κ.α.) για τις δράσεις που προανέφερα θα ξεπεράσουν τα 12,5δις€ για την επόμενη δεκαετία. Και αυτά είναι μόνο οι πόροι που θα διαχειριστεί το ΥΠΕΝ, αφού υπάρχουν οι πόροι που θα διαχειριστούν άλλα συναρμόδια Υπουργεία (όπως το Μεταφορών και το Ναυτιλίας), οι Περιφέρειες, οι Δήμοι αλλά και οι ίδιοι οι φορείς της Ενέργειας, μέσω χρηματοδοτικών εργαλείων.