«Καμπανάκι» στην Ευρώπη: Η Τεχνητή Νοημοσύνη «τρέχει» πιο γρήγορα από το ρυθμιστικό πλαίσιο

• Η παραδοσιακή γραφειοκρατία και ο κύκλος θέσπισης κανόνων αδυνατούν να συμβαδίσουν με την ταχύτητα ανάπτυξης της τεχνητής νοημοσύνης (AI).
• Η πρόεδρος της ΕΚΤ χαρακτήρισε το AI ως «μείζονα κίνδυνο» για την κυβερνοασφάλεια, επισημαίνοντας την έλλειψη αμυντικών μηχανισμών και επαρκούς χρηματοδότησης.
• Ενώ η Wall Street «καλπάζει» χάρη στις επενδύσεις στο AI, το τραπεζοκεντρικό σύστημα της Ευρώπης αφήνει τη Γηραιά Ήπειρο ουραγό στη χρηματοδότηση εταιρειών τεχνολογίας αιχμής.

Η ραγδαία εξέλιξη της τεχνητής νοημοσύνης έχει σημάνει συναγερμό στα υψηλότερα κλιμάκια της ευρωπαϊκής οικονομικής ηγεσίας. Ρυθμιστικές αρχές και κεντρικοί τραπεζίτες βρίσκονται αντιμέτωποι με μια πρωτοφανή πρόκληση: πώς θα ενθαρρύνουν την τεχνολογική υιοθέτηση που τονώνει την παραγωγικότητα, διασφαλίζοντας παράλληλα την ακεραιότητα και τη σταθερότητα των χρηματοπιστωτικών αγορών.

Όπως επισημαίνει ο Νίκιλ Ράθι, διευθύνων σύμβουλος της βρετανικής Αρχής Χρηματοοικονομικής Συμπεριφοράς (FCA), ο παραδοσιακός κύκλος θέσπισης κανονισμών πλέον «δεν λειτουργεί». Σε δηλώσεις του, τόνισε ότι η τεχνολογία εξελίσσεται μέσα σε εβδομάδες ή μήνες, απαιτώντας από τις αρχές νέα εργαλεία και μια πιο συνεργατική προσέγγιση με την αγορά για την αντιμετώπιση κινδύνων, όπως το οικονομικό έγκλημα. «Δεν θέλουμε να σταθούμε εμπόδιο στην υιοθέτηση της τεχνολογίας, αλλά πρέπει να είμαστε ξεκάθαροι για το πού κρύβονται οι κίνδυνοι», σημείωσε.

Η αγωνία της ΕΚΤ και ο εφιάλτης της κυβερνοασφάλειας

Το ζήτημα κυριάρχησε και στο ετήσιο νομισματικό φόρουμ της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας στη Σίντρα της Πορτογαλίας. Η πρόεδρος της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ, αναγνώρισε μεν ότι η τεχνητή νοημοσύνη αποτελεί πηγή παραγωγικότητας, ωστόσο, μιλώντας στη γαλλική Les Échos, ήταν κατηγορηματική: το AI συνιστά ταυτόχρονα έναν «μείζονα κίνδυνο».

«Εδώ και μια δεκαετία συζητάμε για τους κινδύνους κυβερνοασφάλειας, το hacking και την κλοπή δεδομένων. Όμως, με την επιτάχυνση και την εμβάθυνση των μοντέλων AI, βρισκόμαστε μπροστά σε έναν πολύ πιο σοβαρό κίνδυνο, ακριβώς επειδή όλα συμβαίνουν αστραπιαία και τα μέσα άμυνας —καθώς και η χρηματοδότηση για αυτά— δεν έχουν βρεθεί ακόμη», τόνισε η Λαγκάρντ.

«Αυτόματοι διακόπτες» (Kill Switches) στις αγορές

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η διείσδυση της αυτόνομης τεχνητής νοημοσύνης (agentic AI) στο trading. Η Σάρα Μπρίντεν, υποδιοικήτρια της Τράπεζας της Αγγλίας (BoE), προειδοποίησε ότι, ενώ σήμερα τα συστήματα αυτά χρησιμοποιούνται κυρίως για εργασίες χαμηλού ρίσκου όπως η έρευνα, αυτό μπορεί να αλλάξει ραγδαία.

Μια εκτεταμένη χρήση αυτόνομων αλγορίθμων θα μπορούσε να πολλαπλασιάσει την αστάθεια σε περιόδους ακραίου στρες στις αγορές. Η λύση, σύμφωνα με την Μπρίντεν, ίσως κρύβεται στην επιβολή νέων μηχανισμών ασφαλείας, ανάλογων με τους «αυτόματους διακόπτες (circuit breakers) ή kill switches», οι οποίοι θα μπορούν να «παγώνουν» τις συναλλαγές σε περίπτωση που ελαττωματικά μοντέλα AI προκαλέσουν μια ξαφνική κατάρρευση στις αγορές.

Το χάσμα Ευρώπης-ΗΠΑ

Την ώρα που οι ρυθμιστικές αρχές αναζητούν τις δικλείδες ασφαλείας, ένα άλλο πρόβλημα αναδύεται στην επιφάνεια: το ευρωπαϊκό επενδυτικό κενό. Οι επενδυτές επισημαίνουν ότι, ενώ οι δαπάνες για AI οδηγούν στην υπεραπόδοση των αμερικανικών αγορών, το παραδοσιακά τραπεζοκεντρικό σύστημα της Ευρώπης δεν προσφέρει επαρκή κανάλια χρηματοδότησης για την τεχνολογία αιχμής.

Ο Μπόρις Βούιτσιτς, μέλος του Δ.Σ. της ΕΚΤ, αποτύπωσε την πραγματικότητα τονίζοντας ότι η Ευρώπη πρέπει να αναπτύξει τις δικές της δυνατότητες και να διασφαλίσει την ψηφιακή της κυριαρχία. «Η Ευρώπη έχει αποδείξει στο παρελθόν ότι μπορεί να προσαρμόζεται σε νέες τεχνολογίες. Ωστόσο, δεν βρισκόταν πάντα στην πρωτοπορία», κατέληξε, στέλνοντας μήνυμα για άμεση αφύπνιση των ευρωπαϊκών θεσμών.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Σάτια Ναντέλα: «Η Microsoft ευημερεί, αλλά πρέπει να αλλάξει» – Το σχέδιο πίσω από τις απολύσεις
• Είναι βιώσιμο το ράλι στις αγορές ή ζούμε μια «φούσκα»;
• Το μεγάλο στοίχημα της AI: Αντέχει η αγορά τις επενδύσεις των 700 δισ. δολαρίων;