Προϋπολογισμός ΕΕ 2028-2034: Η Γερμανία ζητά περικοπές 400 δισ. ευρώ στην πρόταση των 2 τρισ.

• Η Γερμανία ζητά περικοπή περίπου 400 δισ. ευρώ από την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τον νέο προϋπολογισμό της ΕΕ 2028-2034.
• Η συμβιβαστική πρόταση της Κυπριακής Προεδρίας για μείωση 32,8 δισ. ευρώ δεν ικανοποίησε τις «φειδωλές» χώρες του Βορρά.
• Η Ελλάδα προβλέπεται να λάβει 49,2 δισ. ευρώ στο πλαίσιο του νέου Εθνικού και Περιφερειακού Σχεδίου Εταιρικής Σχέσης.

Με την αντίστροφη μέτρηση για τον νέο 7ετή προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την περίοδο 2028-2034 να έχει ξεκινήσει, οι διαφορές μεταξύ των κρατών-μελών για το τελικό ύψος των δαπανών παραμένουν μεγάλες.

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Ιουνίου, μετά την ανταλλαγή απόψεων γύρω από συμβιβαστική πρόταση της απερχόμενης Κυπριακής Προεδρίας, κάλεσε την Ιρλανδία, η οποία ανέλαβε την Προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ από την 1η Ιουλίου, να συνεχίσει τις προσπάθειες για επίτευξη συμφωνίας πριν από το τέλος του 2026. Στόχος είναι να ολοκληρωθούν οι απαραίτητες νομοθετικές διαδικασίες εντός του 2027, ώστε οι χρηματοδοτήσεις να ξεκινήσουν από τον Ιανουάριο του 2028.

Η διαπραγμάτευση στο Συμβούλιο Γενικών Υποθέσεων βασίζεται στην πρόταση που κατέθεσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τον Ιούλιο και τον Σεπτέμβριο του 2025, η οποία προβλέπει σημαντική αύξηση των δαπανών σε σχεδόν 2 τρισ. ευρώ, από περίπου 1,2-1,3 τρισ. ευρώ στην τρέχουσα προγραμματική περίοδο 2021-2027.

Σύμφωνα με το Euronews, η Κυπριακή Προεδρία φέρεται να πρότεινε μείωση των δαπανών κατά 32,8 δισ. ευρώ, δηλαδή περίπου 2% σε σχέση με την πρόταση της Κομισιόν. Ωστόσο, η πρόταση αυτή προκάλεσε αντιδράσεις από τις χώρες του Βορρά —μεταξύ των οποίων η Γερμανία, η Ολλανδία, η Αυστρία, η Φινλανδία, η Δανία και η Σουηδία— οι οποίες ζητούν πολύ μεγαλύτερη περιστολή του προϋπολογισμού.

Σύμφωνα με το Reuters, η Γερμανία, η χώρα με τη μεγαλύτερη καθαρή εισφορά στον κοινό ευρωπαϊκό προϋπολογισμό, επιδιώκει περικοπή της τάξης των 400 δισ. ευρώ. Σε κυβερνητικό έγγραφο του Βερολίνου αναφέρεται ότι το σχέδιο της Κομισιόν θα αύξανε την ετήσια γερμανική εισφορά στον ευρωπαϊκό προϋπολογισμό σε πάνω από 50 δισ. ευρώ. Το ίδιο έγγραφο σημειώνει ότι ακόμη και μετά από μία περικοπή 400 δισ. ευρώ, ο νέος προϋπολογισμός θα παρέμενε 27% υψηλότερος σε σχέση με τον σημερινό.

Ωστόσο, σε πραγματικούς όρους, δηλαδή μετά την αφαίρεση του πληθωρισμού, η αύξηση δεν είναι τόσο μεγάλη όσο δείχνουν τα ονομαστικά μεγέθη. Σε σταθερές τιμές 2025, οι δαπάνες για την περίοδο 2028-2034 ανέρχονται σε περίπου 1,7 τρισ. ευρώ. Σε αυτές περιλαμβάνονται και 134 δισ. ευρώ για την αποπληρωμή χρεολυσίων από τα δάνεια του Ταμείου Ανάκαμψης, γνωστού ως NextGenerationEU, ποσό που δεν αφορά νέες χρηματοδοτήσεις.

Η συμβιβαστική πρόταση της Κυπριακής Προεδρίας φαίνεται ότι δεν ικανοποίησε τις λεγόμενες «φειδωλές» χώρες του Βορρά, οι οποίες πιέζουν για περαιτέρω περικοπές. Η τελική πολιτική μάχη αναμένεται να δοθεί στη Σύνοδο Κορυφής του Δεκεμβρίου 2026.

Ο Πολωνός Επίτροπος Προϋπολογισμού της ΕΕ, Πιοτρ Σεραφίν, προειδοποίησε τις χώρες του Βορρά ότι ένας «φειδωλός προϋπολογισμός» δεν σημαίνει απαραίτητα και ένας σύγχρονος προϋπολογισμός. Όπως επισήμανε, υπάρχει ο κίνδυνος οι πρώτες περικοπές να πλήξουν νέες και επείγουσες ευρωπαϊκές προτεραιότητες, όπως η άμυνα και η ενεργειακή ασφάλεια.

Ο ίδιος πρόσθεσε ότι ένας πιο περιορισμένος ευρωπαϊκός προϋπολογισμός δεν θα σημαίνει αναγκαστικά μικρότερο κόστος για τους Ευρωπαίους φορολογούμενους. Και αυτό γιατί πολλές από τις δαπάνες που θα περικοπούν σε ευρωπαϊκό επίπεδο θα πρέπει τελικά να πραγματοποιηθούν σε εθνικό επίπεδο, πιθανότατα με χαμηλότερη αποτελεσματικότητα.

Η αύξηση των δαπανών στην πρόταση της Κομισιόν συνδέεται κυρίως με νέες προτεραιότητες σε τομείς όπου η Ευρώπη αντιμετωπίζει έντονες προκλήσεις. Στο επίκεντρο βρίσκονται η ενίσχυση της άμυνας, η ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας και η ανάγκη αντιμετώπισης των πιέσεων στο διεθνές εμπόριο, τόσο από τις ΗΠΑ όσο και κυρίως από την Κίνα.

 

Η πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής προβλέπει περίπου 500 δισ. ευρώ για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της ΕΕ. Για την ασφάλεια, την άμυνα και τη διαστημική δραστηριότητα προβλέπονται 131 δισ. ευρώ, ποσό πενταπλάσιο σε σχέση με την τρέχουσα προγραμματική περίοδο.

Παράλληλα, προβλέπονται 175 δισ. ευρώ για ερευνητικά προγράμματα μέσω του Horizon Europe και 67,4 δισ. ευρώ για την πράσινη μετάβαση και τη στροφή της ευρωπαϊκής βιομηχανίας σε καθαρή ενέργεια.

Για τη στήριξη των αγροτικών εισοδημάτων μέσω της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής, η πρόταση προβλέπει 300 δισ. ευρώ, ενώ για τις πολιτικές συνοχής —κυρίως μέσω των αναπτυξιακών ταμείων και του Κοινωνικού Ταμείου— προβλέπονται επιπλέον 450 δισ. ευρώ.

Μία από τις βασικές καινοτομίες της πρότασης της Κομισιόν είναι η ενοποίηση των δαπανών για τη συνοχή, τον αγροτικό τομέα και τη μετανάστευση σε ένα ενιαίο Σχέδιο Εθνικής και Περιφερειακής Εταιρικής Σχέσης για κάθε κράτος-μέλος. Το νέο αυτό εργαλείο παραπέμπει στη λογική των εθνικών σχεδίων του Ταμείου Ανάκαμψης, καθώς θα συνδέει τις επενδύσεις με συγκεκριμένες μεταρρυθμίσεις.

Με βάση την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η Ελλάδα δικαιούται συνολικά 49,2 δισ. ευρώ για την επταετία 2028-2034 στο πλαίσιο του ευρύτερου αυτού Σχεδίου Εθνικής και Περιφερειακής Εταιρικής Σχέσης.

Ο νέος προϋπολογισμός προβλέπει επίσης 182 δισ. ευρώ για την εξωτερική πολιτική της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης της αναπτυξιακής βοήθειας προς τρίτες χώρες, της ανθρωπιστικής βοήθειας και της διεύρυνσης. Οι δαπάνες για τη διοικητική λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης ανέρχονται σε 104 δισ. ευρώ.

Η διαπραγμάτευση για τον προϋπολογισμό της περιόδου 2028-2034 αναμένεται να αποτελέσει μία από τις πιο δύσκολες πολιτικές ασκήσεις για την ΕΕ τους επόμενους μήνες. Το βασικό ερώτημα είναι αν τα κράτη-μέλη θα επιλέξουν έναν πιο φιλόδοξο κοινό προϋπολογισμό, ικανό να χρηματοδοτήσει τις νέες προκλήσεις της Ευρώπης, ή αν θα επικρατήσει η πίεση για δημοσιονομική συγκράτηση από τις χώρες του Βορρά.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Ποιο είναι το νέο ρήγμα στην αγορά εργασίας
• Gen Z: Σχεδιάζει την επαγγελματική της πορεία με ευέλικτη εργασία, τεχνητή νοημοσύνη και εναλλακτικά εισοδήματα
• Έξι στις δέκα επιχειρήσεις στη Βόρεια Ελλάδα σχεδιάζουν προσλήψεις το 2026 – Οι ειδικότητες με τη μεγαλύτερη ζήτηση