Οι άνθρωποι κάνουν τη δουλειά, η ΤΝ παίρνει τα εύσημα
- 13/07/2026, 18:32
- SHARE
Οι επιχειρήσεις πιέζουν ολοένα και περισσότερο τους εργαζομένους να αξιοποιούν εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης, όμως η διαφάνεια γύρω από τη χρήση τους μπορεί να αποδειχθεί… μπούμερανγκ για την καριέρα τους.
Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα εκτενούς ρεπορτάζ του Business Insider, το οποίο περιγράφει μια νέα πραγματικότητα στους χώρους εργασίας: όσο περισσότερο οι εργαζόμενοι αναγνωρίζουν δημόσια τη συμβολή της AI στη δουλειά τους, τόσο περισσότερο οι προϊστάμενοι τείνουν να θεωρούν ότι η επιτυχία οφείλεται στο λογισμικό και όχι στον άνθρωπο.
Όταν η AI παίρνει τα εύσημα
Η Aubrey, αναλύτρια στον κλάδο της υγείας στη Νέα Υόρκη, αφιέρωσε περισσότερο από έναν χρόνο στην ανάπτυξη μιας νέας διαδικασίας για τη βελτίωση της παραγωγής ιατρικών προϊόντων. Παρότι χρησιμοποίησε το chatbot Claude σε περιορισμένο βαθμό, ο προϊστάμενός της τής ζήτησε να παρουσιάσει το έργο σαν να είχε δημιουργηθεί κυρίως από την AI.
Κατά τη διάρκεια της παρουσίασης, ο ίδιος διέκοψε την ομιλία της, υποστηρίζοντας ότι η λύση είχε ουσιαστικά παραχθεί μέσα σε λίγα λεπτά με τη βοήθεια της τεχνητής νοημοσύνης. Λίγες εβδομάδες αργότερα, η ετήσια αξιολόγησή της ήταν αισθητά χαμηλότερη από τις προσδοκίες της, ενώ, όπως αναφέρει, το συγκεκριμένο περιστατικό συνέβαλε στην απόφαση.
Παρόμοια εμπειρία περιγράφει και ο Deepak, προγραμματιστής σε μεγάλη πολυεθνική εταιρεία τεχνολογίας στην Ινδία. Παρότι χρησιμοποιούσε εργαλεία AI κυρίως για επαναλαμβανόμενες εργασίες, θεωρεί ότι η διοίκηση άρχισε να αποδίδει τις επιτυχίες του αποκλειστικά στην τεχνητή νοημοσύνη, γεγονός που, όπως πιστεύει, καθυστέρησε την προαγωγή του.
Η «ποινή της AI»
Ο Christoph Riedl, καθηγητής Information Management στο Northeastern University, πραγματοποίησε μετα-ανάλυση 13 ερευνών σχετικά με τον τρόπο που αντιδρούν οι μάνατζερ όταν οι εργαζόμενοι δηλώνουν ότι χρησιμοποίησαν AI.
Το συμπέρασμα ήταν σαφές: οι προϊστάμενοι υποτιμούν συστηματικά τη συμβολή των εργαζομένων όταν γνωρίζουν ότι χρησιμοποιήθηκε τεχνητή νοημοσύνη, θεωρώντας ότι το μεγαλύτερο μέρος της δουλειάς έγινε από το εργαλείο.
Η μοναδική αποτελεσματική άμυνα απέναντι σε αυτή την «ποινή της AI», σύμφωνα με τους ερευνητές, είναι οι εργαζόμενοι να εξηγούν με σαφήνεια ποιο ακριβώς μέρος της εργασίας πραγματοποίησαν οι ίδιοι και ποια ήταν η συμβολή της τεχνητής νοημοσύνης.
Όταν οι εταιρείες μετρούν τη χρήση της AI
Πολλές επιχειρήσεις παρακολουθούν πλέον πόσο χρησιμοποιούν οι εργαζόμενοι τα εργαλεία AI, μέσω των λεγόμενων tokens, δηλαδή των μονάδων δεδομένων που επεξεργάζονται τα μεγάλα γλωσσικά μοντέλα. Ωστόσο, οι μετρήσεις αυτές αποτυπώνουν μόνο τη συχνότητα χρήσης και όχι τη δημιουργική συμβολή της AI ή του ίδιου του εργαζομένου.
Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα της Amazon, η οποία κατήργησε εσωτερική κατάταξη που αξιολογούσε τους εργαζομένους με βάση τη χρήση AI, όταν διαπιστώθηκε ότι ενθάρρυνε άσκοπη χρήση των εργαλείων αντί για ουσιαστική παραγωγικότητα.
Διαφάνεια ή αυτοϋπονόμευση;
Νέα εργαλεία, όπως το AI Attribution Toolkit της IBM, επιχειρούν να αποτυπώσουν με μεγαλύτερη ακρίβεια ποιο μέρος ενός έργου δημιουργήθηκε από AI και ποιο από άνθρωπο.
Ωστόσο, αρκετοί ειδικοί προειδοποιούν ότι ακόμη και η υποχρεωτική αναφορά της χρήσης AI μπορεί να λειτουργήσει αποτρεπτικά.
Ο Thomas Prommer, στέλεχος της Adidas, διαπίστωσε ότι όταν οι μηχανικοί έπρεπε να αναφέρουν υποχρεωτικά τη συμμετοχή της AI στον κώδικά τους, πολλοί σταμάτησαν να χρησιμοποιούν τα σχετικά εργαλεία, φοβούμενοι ότι θα υποβαθμιστεί η προσωπική τους συνεισφορά.
Το πραγματικό ζητούμενο
Οι ειδικοί συμφωνούν ότι το βασικό ερώτημα δεν είναι πλέον αν χρησιμοποιήθηκε τεχνητή νοημοσύνη, αλλά ποιος αναλαμβάνει την ευθύνη για το τελικό αποτέλεσμα.
Όπως σημειώνει ο CEO της Docebo, Alessio Artuffo, η αξία ενός εργαζομένου δεν πρέπει να κρίνεται από το αν αξιοποίησε AI, αλλά από το αν μπορεί να υπερασπιστεί τη δουλειά του, να τη βελτιώσει και να λογοδοτήσει όταν κάτι πάει στραβά.
Οι ερευνητές καταλήγουν ότι οι εταιρείες θα πρέπει να δημιουργήσουν ένα περιβάλλον όπου η εξοικείωση με την τεχνητή νοημοσύνη θα αποτελεί ανταγωνιστικό πλεονέκτημα και όχι λόγο απαξίωσης των ανθρώπων που τη χρησιμοποιούν.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:
- Γιατί η Goldman Sachs «βλέπει» 15 εκατ. εργαζόμενους να μετακινούνται σε νέες θέσεις λόγω της Τεχνητής Νοημοσύνης
- Όταν οι μάνατζερ «εθίζονται» στο AI: Οι εργαζόμενοι που λένε ότι τα ChatGPT directives διαλύουν τους χώρους εργασίας
- AI και οικονομική αβεβαιότητα αλλάζουν τον χάρτη της εργασίας – Ποια επαγγέλματα προσφέρουν τη μεγαλύτερη ασφάλεια