Γιατί το νέο ενεργειακό πρόβλημα της Ευρώπης δεν είναι το πετρέλαιο, αλλά η διύλιση

• Η Morgan Stanley προβλέπει ότι τα ευρωπαϊκά αποθέματα ντίζελ θα υποχωρήσουν τον Νοέμβριο στα 299 εκατ. βαρέλια.
• Πρόκειται για το χαμηλότερο επίπεδο για τη συγκεκριμένη εποχή του έτους τουλάχιστον από το 2015.
• Τα περιθώρια κέρδους από τη διύλιση ντίζελ στη Βορειοδυτική Ευρώπη έχουν φθάσει σε ιστορικό υψηλό.
• Ο οίκος θεωρεί, πάντως, ότι μεγάλο μέρος της στενότητας έχει ήδη ενσωματωθεί στις τιμές.

Ακόμη μεγαλύτερες πιέσεις στην αγορά ντίζελ της Ευρώπης αναμένει η Morgan Stanley, καθώς πολλαπλές διαταραχές στην παγκόσμια προσφορά συμπίπτουν, οδηγώντας τα περιθώρια διύλισης σε επίπεδα-ρεκόρ και τα αποθέματα σε πολυετή χαμηλά.

«Η αγορά είναι πραγματικά σφιχτή», σημειώνει ο αμερικανικός οίκος σε ανάλυσή του, σύμφωνα με το Bloomberg. Τα μοντέλα προσφοράς και ζήτησης της Morgan Stanley δείχνουν ότι τα ευρωπαϊκά αποθέματα ντίζελ θα συνεχίσουν να υποχωρούν και θα φθάσουν προς το τέλος του έτους στα χαμηλότερα επίπεδα των τελευταίων ετών.

Η πίεση ενισχύεται από την αναζωπύρωση του πολέμου ΗΠΑ–Ιράν, τις διαταραχές στη ναυσιπλοΐα μέσω των Στενών του Ορμούζ, τα ουκρανικά πλήγματα σε ρωσικά διυλιστήρια και την απαγόρευση εξαγωγών ντίζελ που επέβαλε η Μόσχα.

Το πρόβλημα μεταφέρεται από το αργό στη διύλιση

Οι τιμές των διυλισμένων πετρελαϊκών προϊόντων έχουν αυξηθεί περισσότερο από εκείνες του αργού πετρελαίου, δείχνοντας ότι το βασικό πρόβλημα της αγοράς δεν είναι μόνο η διαθεσιμότητα πρώτης ύλης.

«Το πραγματικό σημείο συμφόρησης στο πετρελαϊκό σύστημα αυτή τη στιγμή είναι η διύλιση, περισσότερο από ό,τι το αργό», επισημαίνουν οι αναλυτές της Morgan Stanley.

Η τράπεζα επικαλείται την ύπαρξη αφρικανικών φορτίων αργού που παραμένουν απούλητα, αλλά και την εμφάνιση συνθηκών contango σε ορισμένα τμήματα της αγοράς. Στο contango, οι τιμές των συμβολαίων μελλοντικής εκπλήρωσης είναι υψηλότερες από τις τρέχουσες τιμές άμεσης παράδοσης, κάτι που δεν παραπέμπει απαραίτητα σε γενικευμένη έλλειψη αργού.

Το πρόβλημα βρίσκεται στη δυνατότητα των διυλιστηρίων να μετατρέψουν το διαθέσιμο πετρέλαιο στα προϊόντα που χρειάζεται η αγορά – και ιδιαίτερα στο ντίζελ.

«Το επίκεντρο όλων αυτών είναι η αγορά ντίζελ, και ειδικά η Ευρώπη», αναφέρουν οι αναλυτές.

Σε ιστορικό υψηλό τα περιθώρια διύλισης

Τα περιθώρια κέρδους από τη διύλιση ντίζελ στη Βορειοδυτική Ευρώπη, γνωστά στην αγορά ως crack spreads, έχουν εκτοξευθεί σε επίπεδα-ρεκόρ.

Τα crack spreads αποτυπώνουν τη διαφορά ανάμεσα στην τιμή του αργού πετρελαίου και στην αξία του τελικού διυλισμένου προϊόντος. Η μεγάλη διεύρυνσή τους δείχνει ότι το ντίζελ έχει γίνει πολύ ακριβότερο σε σχέση με την πρώτη ύλη από την οποία παράγεται.

Η εξέλιξη προσφέρει υψηλότερα περιθώρια κέρδους στα διυλιστήρια που μπορούν να διατηρήσουν κανονικά την παραγωγή τους, αλλά αντανακλά ταυτόχρονα τη μεγάλη στενότητα στην προσφορά του καυσίμου.

Στα 299 εκατ. βαρέλια τα αποθέματα τον Νοέμβριο

Σύμφωνα με τις προβλέψεις της Morgan Stanley, τα αποθέματα ντίζελ στη Βορειοδυτική Ευρώπη θα αρχίσουν να μειώνονται σταθερά από τον Αύγουστο.

Έως τον Νοέμβριο αναμένεται να έχουν υποχωρήσει στα 299 εκατ. βαρέλια. Εάν η εκτίμηση επιβεβαιωθεί, θα πρόκειται για το χαμηλότερο επίπεδο που έχει καταγραφεί για τη συγκεκριμένη περίοδο του έτους τουλάχιστον από το 2015.

Η πτώση των αποθεμάτων περιορίζει το διαθέσιμο «μαξιλάρι» της αγοράς απέναντι σε νέες διαταραχές και καθιστά την Ευρώπη περισσότερο ευάλωτη σε ενδεχόμενες απώλειες φορτίων ή προβλήματα στη λειτουργία διυλιστηρίων.

Οι τέσσερις παράγοντες που πιέζουν την προσφορά

Η στενότητα στην ευρωπαϊκή αγορά δεν οφείλεται σε μία μεμονωμένη εξέλιξη, αλλά στην ταυτόχρονη επίδραση διαφορετικών παραγόντων:

• Οι διαταραχές στη διέλευση πλοίων από τα Στενά του Ορμούζ επηρεάζουν τη μεταφορά πετρελαϊκών προϊόντων από τη Μέση Ανατολή.
• Τα ουκρανικά πλήγματα σε ρωσικά διυλιστήρια περιορίζουν τη δυνατότητα παραγωγής της Ρωσίας.
• Η απαγόρευση εξαγωγών ντίζελ από τη Μόσχα αφαιρεί επιπλέον ποσότητες από την παγκόσμια αγορά.
• Η χαμηλότερη δραστηριότητα των κινεζικών διυλιστηρίων μειώνει τη συνολική διεθνή προσφορά.

Η Ευρώπη είναι ιδιαίτερα εκτεθειμένη, καθώς χρειάζεται εισαγωγές για να καλύψει σημαντικό μέρος των αναγκών της σε ντίζελ.

Πώς επηρεάζει την Ευρώπη η χαμηλότερη παραγωγή της Κίνας

Στη στενότητα συμβάλλει και η μειωμένη επεξεργασία αργού πετρελαίου από τα διυλιστήρια της Κίνας.

Η κινεζική αγορά δεν αποτελεί άμεσο προμηθευτή ντίζελ της Ευρώπης. Η χαμηλότερη παραγωγή της, όμως, περιορίζει τις συνολικές ποσότητες που κυκλοφορούν διεθνώς και θα μπορούσαν, μέσω άλλων εμπορικών διαδρομών, να καταλήξουν στη Δύση.

«Η Κίνα δεν προμηθεύει ποτέ απευθείας την Ευρώπη με ντίζελ», διευκρινίζει η Morgan Stanley. Όταν, όμως, παράγει λιγότερο, υπάρχει μικρότερη ποσότητα προϊόντος στο παγκόσμιο σύστημα διαθέσιμη να κινηθεί προς τις δυτικές αγορές.

Η προειδοποίηση προς τους επενδυτές

Παρά την πρόβλεψη ότι οι συνθήκες στην ευρωπαϊκή αγορά θα γίνουν ακόμη δυσκολότερες, η Morgan Stanley εμφανίζεται επιφυλακτική απέναντι σε νέα στοιχήματα για περαιτέρω άνοδο των τιμών.

Ο οίκος εκτιμά ότι η σημερινή στενότητα έχει ήδη αποτυπωθεί σε σημαντικό βαθμό στην αγορά, όπως δείχνουν τα ιστορικά υψηλά των περιθωρίων διύλισης.

Για τον λόγο αυτό συμβουλεύει τους επενδυτές να μην τοποθετούνται επιθετικά σε νέα άνοδο από τα τρέχοντα επίπεδα. Η προειδοποίηση σημαίνει ότι, παρότι τα θεμελιώδη δεδομένα παραμένουν πιεστικά, οι αποτιμήσεις μπορεί ήδη να αντανακλούν μεγάλο μέρος του κινδύνου.

 ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Σε στάση επιφυλακής η ΕΚΤ για τον πληθωρισμό – Τι θα αποφασίσει για τα επιτόκια
• Νίκος Χαρδαλιάς: «Ξεκινάει το AENAON το φθινόπωρο – Δημιουργούμε το μεγαλύτερο μέτωπο πρασίνου στη Μεσόγειο»
• Εκλογές το φθινόπωρο ή την άνοιξη;
• Οι αριθμοί μετρούν, όμως οι άνθρωποι τους δημιουργούν
• Μost Admired Companies in Greece: Οι εταιρείες που ξεχώρισαν το 2026