ΗΠΑ, Ιράν και Ομάν κοντά σε συμφωνία για τo Ορμούζ – Οι βασικοί όροι

Οι Ηνωμένες Πολιτείες, το Ιράν και το Ομάν βρίσκονται κοντά σε μια προσωρινή συμφωνία που θα μπορούσε να οδηγήσει στην επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, σύμφωνα με περιφερειακές πηγές και Αμερικανό αξιωματούχο.

Η Ουάσινγκτον επιδιώκει να υπάρξει ανακοίνωση της συμφωνίας την Τετάρτη, σε μια προσπάθεια να διατηρηθεί η εκεχειρία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν και να ανοίξει ξανά ο δρόμος για διαπραγματεύσεις σχετικά με το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης.

Η εξέλιξη θεωρείται κρίσιμη, καθώς τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν έναν από τους σημαντικότερους ενεργειακούς διαύλους παγκοσμίως, μέσω του οποίου μεταφέρεται μεγάλο μέρος της παγκόσμιας παραγωγής πετρελαίου.

Η συμφωνία που βρίσκεται στο τραπέζι

Το προσχέδιο της συμφωνίας προβλέπει μια 60ήμερη προσωρινή ρύθμιση μεταξύ Ομάν και Ιράν για τη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ, με δυνατότητα παράτασης.

Οι βασικοί όροι περιλαμβάνουν:

• Όλα τα πλοία που εισέρχονται στα Στενά και κατευθύνονται προς τον Περσικό Κόλπο θα ακολουθούν βόρειο διάδρομο μέσω ιρανικών υδάτων.
• Τα πλοία που εξέρχονται προς την Αραβική Θάλασσα θα χρησιμοποιούν νότιο διάδρομο μέσω ομανικών υδάτων, σε συνεννόηση με το Ιράν.
• Δεν θα επιβάλλονται τέλη ή χρεώσεις διέλευσης κατά τη διάρκεια της προσωρινής περιόδου.
• Θα ξεκινήσει επιχείρηση απομάκρυνσης ναρκών από τη μεσαία ζώνη των Στενών μέσα σε 30 ημέρες.
• Μετά τον καθαρισμό της περιοχής, η μεσαία λωρίδα θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για την εισερχόμενη και εξερχόμενη ναυσιπλοΐα στο πλαίσιο μιας μόνιμης συμφωνίας.

Η διπλωματική προσπάθεια ενισχύθηκε μετά την απόφαση του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ να μην προχωρήσει άμεσα σε μεγάλης κλίμακας βομβαρδισμούς κατά του Ιράν.

Σύμφωνα με πληροφορίες, ο Αμερικανός πρόεδρος επέλεξε να δώσει περισσότερο χρόνο στις διαπραγματεύσεις. Ωστόσο, έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο στρατιωτικής δράσης εάν δεν υπάρξει σύντομα συμφωνία.

Η προσωρινή συμφωνία θεωρείται ένας τρόπος αποκλιμάκωσης, καθώς οι προηγούμενες προσπάθειες είχαν οδηγήσει σε νέες εντάσεις και επιθέσεις κατά πλοίων στην περιοχή.Το Ομάν έχει διαδραματίσει κεντρικό ρόλο ως διαμεσολαβητής μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης.

Παράλληλα, αξιωματούχοι από το Κατάρ, το Πακιστάν και τη Σαουδική Αραβία συμμετείχαν στις διπλωματικές προσπάθειες για την επίτευξη συμφωνίας.

Οι συνομιλίες περιλάμβαναν επαφές μεταξύ: του ειδικού απεσταλμένου του Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ, του Ιρανού υπουργού Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί, του υπουργού Εξωτερικών του Ομάν, Μπαντρ αλ-Μπουσαΐντι.

Ένα από τα σημαντικότερα σημεία της υπό διαπραγμάτευση συμφωνίας αφορά την αυξημένη συμμετοχή του Ιράν στη διαχείριση της θαλάσσιας κυκλοφορίας.

Η Τεχεράνη επιδιώκει μεγαλύτερο έλεγχο στη λειτουργία των Στενών, κάτι που δεν είχε πριν από την έναρξη της σύγκρουσης.

Σύμφωνα με πηγές, ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών συμφώνησε κατ’ αρχήν στη συμφωνία, όμως απαιτούνταν η έγκριση της ιρανικής ηγεσίας και του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας.

Οι ίδιες πληροφορίες αναφέρουν ότι η διαδικασία έγκρισης από την ιρανική πλευρά ολοκληρώθηκε την Τρίτη.

Τι σημαίνει η συμφωνία για πετρέλαιο και αγορές

Μια πιθανή επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ θα μπορούσε να μειώσει τις ανησυχίες στις ενεργειακές αγορές και να περιορίσει τον κίνδυνο νέας ανόδου στις τιμές πετρελαίου.

Οι αγορές παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις, καθώς οποιαδήποτε παρατεταμένη διακοπή στη ναυσιπλοΐα της περιοχής θα μπορούσε να επηρεάσει:

• τις διεθνείς τιμές ενέργειας,
• το κόστος μεταφορών,
• τον πληθωρισμό,
• τις οικονομίες χωρών που εξαρτώνται από εισαγωγές πετρελαίου.

Παρά τη θετική εξέλιξη, παραμένουν σημαντικές αβεβαιότητες.

Πριν από περίπου τρεις εβδομάδες, οι πλευρές είχαν θεωρήσει ότι είχαν φτάσει σε συμφωνία, όμως η διαδικασία κατέρρευσε όταν το Ιράν επανέλαβε επιθέσεις κατά πλοίων, οδηγώντας σε δύο εβδομάδες συγκρούσεων και αυξημένο κίνδυνο γενικευμένου πολέμου.

Η νέα προσπάθεια θεωρείται κρίσιμο τεστ για το αν μπορεί να υπάρξει μια πιο μόνιμη διπλωματική λύση στην περιοχή.

Για τις διεθνείς αγορές, η επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ αποτελεί βασική προϋπόθεση για τη σταθερότητα στην ενέργεια και το παγκόσμιο εμπόριο.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Google Earth: Η λειτουργία AI που δημιουργούσε πλαστές δορυφορικές εικόνες
• Όσο περισσότερο μαθαίνουν για την ΤΝ, τόσο λιγότερο τη θέλουν στη ζωή τους
• DeepSeek: Το νέο μοντέλο AI είναι πάνω από 100 φορές φθηνότερο από το Claude Fable 5