Πώς η έλλειψη φυσικού αερίου απειλεί την ΕΕ ενόψει χειμώνα 

Πώς η έλλειψη φυσικού αερίου απειλεί την ΕΕ ενόψει χειμώνα 
Gas pumping station. Gas hub. Shut-off valves on gas pipelines. Gas industry facility against the sky. Distortion with the effect of fish-eye equipment. Photo: Shutterstock
Η μείωση των αποθεμάτων, η γεωπολιτική κρίση στη Μέση Ανατολή και το έλλειμμα έως 14 δισ. κ.μ. απειλούν νοικοκυριά και επιχειρήσεις με εκτόξευση τιμών.
  • Έλλειμμα έως 14 δισ. κ.μ. φυσικού αερίου αντιμετωπίζει η ΕΕ τον φετινό χειμώνα (ικανό να καλύψει 10-12 εκατομμύρια νοικοκυριά).
  • Ιστορικό χαμηλό στα αποθέματα αερίου (μόλις πάνω από 70%), λόγω υψηλών τιμών και πωλήσεων το καλοκαίρι.
  • Γεωπολιτική πίεση από τις συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή και την επικείμενη απαγόρευση ρωσικού LNG.
  • Επιπλέον κόστος €3 δισ. για την εισαγωγή εναλλακτικών φορτίων αμερικανικού LNG σε συνθήκες οριακής παραγωγής.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται αντιμέτωπη με μια νέα σοβαρή ενεργειακή κρίση ενόψει του χειμώνα. Νέες εκθέσεις προειδοποιούν ότι τα εξαντλημένα αποθέματα φυσικού αερίου αφήνουν την Ευρώπη εξαιρετικά ευάλωτη απέναντι σε ένα ενδεχόμενο κύμα ψύχους, εγείροντας φόβους για αλματώδη αύξηση των λογαριασμών ρεύματος και αναγκαστικά μέτρα εξοικονόμησης ενέργειας.

Σύμφωνα με ανάλυση του Institute for Energy Economics and Financial Analysis (IEEFA), η ΕΕ αντιμετωπίζει συνολικό έλλειμμα έως και 14 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων (κ.μ.) φυσικού αερίου. Το ποσό αυτό αντιστοιχεί περίπου στο 7% της συνολικής ζήτησης της ΕΕ και επαρκεί για την τροφοδοσία 10 έως 12 εκατομμυρίων νοικοκυριών.

Τα συμπεράσματα αυτά επιβεβαιώνονται και από την έκθεση του Ευρωπαϊκού Δικτύου Διαχειριστών Συστημάτων Μεταφοράς Αερίου (ENTSO-G), η οποία παρουσιάστηκε πρόσφατα στους εθνικούς αξιωματούχους ενέργειας.

Ιστορικό χαμηλό στα αποθέματα και γεωπολιτικές αναταράξεις

Η πληρότητα των ευρωπαϊκών αποθηκών αερίου βρίσκεται στο χαμηλότερο επίπεδο από το 2011 (για τη συγκεκριμένη εποχή), κινούμενη λίγο πάνω από το 70%. Αυτό συνέβη επειδή οι υψηλές τιμές του καλοκαιριού ώθησαν τους εμπόρους να πουλήσουν αέριο αντί να το αποθηκεύσουν για τον χειμώνα.

Ταυτόχρονα, οι διαταραχές στις παγκόσμιες προμήθειες λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή και οι τιμές φυσικού αερίου που βρίσκονται σε υψηλά σχεδόν τετραετίας περιορίζουν τις επιλογές της Ευρώπης.

«Τα ρεκόρ χαμηλών αποθεμάτων αφήνουν την ΕΕ με μικρότερο μαξιλάρι ασφαλείας απέναντι στις παγκόσμιες διαταραχές, καθιστώντας την ευάλωτη σε απότομες αυξήσεις τιμών», σημειώνει η Ana Jaller-Makarewicz, επικεφαλής αναλύτρια ενέργειας του IEEFA για την Ευρώπη.

Το διπλό πλήγμα: Ρωσικό μπλόκο και ακριβό αμερικανικό LNG

Η κατάσταση επιδεινώνεται από δύο επιπλέον παράγοντες:

  1. Απαγόρευση Ρωσικού LNG: Η επικείμενη απαγόρευση των μακροπρόθεσμων συμβολαίων ρωσικού υγροποιημένου φυσικού αερίου στην ΕΕ, που τίθεται σε ισχύ τον Ιανουάριο, θα ααιρέσει επιπλέον 7 δισεκατομμύρια κ.μ. από τις ευρωπαϊκές εισαγωγές.
  2. Αυξημένο Κόστος LNG: Η αντικατάσταση των χαμένων όγκων με αμερικανικό LNG θα κοστίσει στους Ευρωπαίους επιπλέον 3 δισεκατομμύρια ευρώ (αύξηση 12% σε σχέση με πέρυσι). Ωστόσο, η αμερικανική παραγωγή εξάγεται ήδη σχεδόν στο ανώτατο όριο δυναμικότητάς της.

Σύμφωνα με το ENTSO-G, αν ο χειμώνας αποδειχθεί βαρύς, τα επίπεδα αποθήκευσης ενδέχεται να πέσουν στο κρίσιμο 11% (όριο για τα στρατηγικά αποθέματα). Για να αποκατασταθούν τα αποθέματα στο 30% μέχρι το τέλος του χειμώνα, η Ευρώπη θα πρέπει είτε να περιορίσει είτε να περικόψει το 7% της ζήτησης.

Όπως επισημαίνει ο Laurent Ruseckas, ανώτερος αναλυτής αγοράς φυσικού αερίου της S&P Global Energy, η ταχεία εξάντληση των αποθεμάτων θα οδηγήσει τις τιμές στα ύψη, προσελκύοντας φορτία από την Ασία προς την Ευρώπη. Ωστόσο, υπογραμμίζει μια σκληρή πραγματικότητα:

«Ο πόλεμος στην Ουκρανία κατέστρεψε ήδη το 20% της βιομηχανικής ζήτησης της γηραιάς ηπείρου — και αυτή η ζήτηση δεν επέστρεψε ποτέ.»

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ: