Γιατί η κυβέρνηση Τραμπ βάζει στο «στόχαστρο» τα ελίτ πανεπιστήμια
- 09/10/2026, 15:10
- SHARE
Σε μια νέα, ευρείας κλίμακας επίθεση κατά των διεθνών φοιτητών και ερευνητών προχωρά η αμερικανική κυβέρνηση, βάζοντας στο μικροσκόπιο των ομοσπονδιακών αρχών εννέα από τα πλέον διακεκριμένα πανεπιστήμια των ΗΠΑ. Στο επίκεντρο της νέας έρευνας για πιθανή απάτη βρίσκεται το πρόγραμμα βίζας J-1, το οποίο χρησιμοποιείται ευρύτατα από υποψήφιους διδάκτορες και επισκέπτες ερευνητές.
Μεταξύ των ιδρυμάτων που έλαβαν κλητεύσεις περιλαμβάνονται τα Harvard, Stanford, MIT, Yale, Brown, Caltech, Arizona State University, University of Pittsburgh και University of California at Davis.
«Υπονομεύουν τους μισθούς των Αμερικανών»
Σε δηλώσεις του, ο Αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, υποστήριξε ότι τα πανεπιστήμια αξιοποιούν καταχρηστικά το καθεστώς της βίζας J-1 με στόχο τη μείωση του εργατικού κόστους. «Κάτι περίεργο συμβαίνει σε αυτά τα πανεπιστήμια. Χρησιμοποιούν υπερβολικά αυτές τις βίζες για να υπονομεύουν τους μισθούς των Αμερικανών μεταπτυχιακών φοιτητών και ερευνητών», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Παράλληλα, η αμερικανική διοίκηση ανέστειλε πρόγραμμα μετανάστευσης που αφορούσε μεγάλους τεχνολογικούς κολοσσούς —όπως η Microsoft— επικαλούμενη φαινόμενα κατάχρησης. Οι διπλές αυτές κινήσεις αποσκοπούν στον περιορισμό των μη Αμερικανών πολιτών από υψηλά αμειβόμενες θέσεις εργασίας στην τεχνολογία αιχμής και την έρευνα.
Η αντίδραση των ακαδημαϊκών ιδρυμάτων
Από την πλευρά τους, τα ακαδημαϊκά ιδρύματα υπεραμύνονται της νομιμότητας των διαδικασιών τους. Εκπρόσωπος του MIT σημείωσε ότι κάθε κάτοχος βίζας J-1 στο ίδρυμα έχει ελεγχθεί και εγκριθεί από την ίδια την αμερικανική κυβέρνηση.
«Η ικανότητα της Αμερικής να προσειλκύει κορυφαία ταλέντα από όλο τον κόσμο, προστατεύοντας παράλληλα τα οικονομικά συμφέροντα και την εθνική ασφάλεια, αποτελεί εθνικό ανταγωνιστικό πλεονέκτημα που πρέπει να υποστηρίζεται», υπογράμμισε το MIT. Αντίστοιχα, το Stanford και το Brown επιβεβαίωσαν τη λήψη των κλητεύσεων, δηλώνοντας πλήρη συνεργασία με τις αρχές.
Οικονομικό «χαράτσι» και πιέσεις στις βίζες H-1B
Η έρευνα για τις J-1 εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο μέτρων που περιλαμβάνει:
-
Τέλος $70.000: Πρόταση για την επιβολή υπέρογκου τέλους σε διεθνείς φοιτητές που επιθυμούν να ενταχθούν σε προγράμματα προσωρινής εργασίας μετά την αποφοίτηση, με επιπλέον $30.000 για όσους εργάζονται σε κλάδους STEM.
-
Περιορισμοί στις H-1B: Προτάσεις για επιβάρυνση των επιχειρήσεων που εξαρτώνται από εξειδικευμένο αλλοδαπό προσωπικό.
-
Έρευνες για ξένη επιρροή: Ομοσπονδιακοί έλεγχοι για δωρεές από το εξωτερικό και πιθανό αποκλεισμό Αμερικανών πολιτών από υποτροπές, ιδίως προς όφελος Κινέζων ερευνητών.
Κάμψη στη ροή διεθνούς ταλέντου
Τα αυστηρά μέτρα έχουν ήδη ορατό αντίκτυπο στη ροή επιστημονικού δυναμικού προς τις ΗΠΑ:
-
Οι αιτήσεις για διδακτορικά προγράμματα σημείωσαν πτώση 12% φέτος σε σχέση με το 2025, η οποία αποδίδεται κυρίως στη μείωση κατά 21% των διεθνών υποψηφίων.
-
Οι συνολικές αιτήσεις διεθνών φοιτητών στα αμερικανικά πανεπιστήμια υποχώρησαν κατά 10%.
Η υποχώρηση αυτή απειλεί τόσο την επιστημονική πρωτοκαθεδρία των ΗΠΑ σε τομείς όπως η Τεχνητή Νοημοσύνη όσο και τις οικονομικές ισορροπίες των ιδρυμάτων, τα οποία βασίζονται σε μεγάλο βαθμό στα πλήρη δίδακτρα που καταβάλλουν οι φοιτητές από το εξωτερικό.