Κόκκινα δάνεια: Το νέο πλαίσιο προστασίας, το πλαφόν στους τόκους και τα αυστηρά όρια στους servicers
- Επιβάλλεται πλαφόν στη συνολική απαίτηση, η οποία δεν θα μπορεί να ξεπερνά το τριπλάσιο του αρχικού κεφαλαίου (ή το διπλάσιο για αγροτικά δάνεια), με τους πιστωτές να υποχρεούνται σε αυτόματο επανυπολογισμό.
- Οι διαδικασίες αναγκαστικής εκτέλεσης θα συνεχίζονται αποκλειστικά επί των νέων, μειωμένων ποσών, ενώ απαιτείται η κατάθεση τεκμηριωμένης πρότασης ρύθμισης τρεις μήνες πριν από οποιονδήποτε πλειστηριασμό.
- Μπαίνει «κόφτης» 15% στην προκαταβολή για τις διμερείς ρυθμίσεις και επιβάλλεται δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα απαντήσεων τριών μηνών, με ποινές που φτάνουν έως και την αναστολή εκτοκισμού.
Ένα νέο, αυστηρότερο ρυθμιστικό καθεστώς για τη διαχείριση του ιδιωτικού χρέους και των δανείων σε καθυστέρηση θέτει σε δημόσια διαβούλευση έως τις 22 Οκτωβρίου το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών. Με κεντρικό άξονα την επιβολή ανώτατου ορίου στις απαιτήσεις από τόκους, την προστασία των δανειοληπτών από καταχρηστικές πρακτικές και την επιτάχυνση των διμερών ρυθμίσεων, το σχέδιο νόμου επιχειρεί να εξορθολογίσει τη λειτουργία των funds και των εταιρειών διαχείρισης (servicers), προσφέροντας βιώσιμες διεξόδους αποπληρωμής.
Στον πυρήνα της παρέμβασης βρίσκεται η οριστική αντιμετώπιση του φαινομένου της υπερβολικής διόγκωσης των χρεών, κυρίως μέσω ανατοκισμών και τόκων υπερημερίας. Βάσει του νομοσχεδίου του το υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, η ανεξόφλητη απαίτηση δεν θα μπορεί πλέον να υπερβαίνει το τριπλάσιο του αρχικά ληφθέντος κεφαλαίου. Το μέτρο αυτό έχει οριζόντια εφαρμογή σε καταναλωτικά, στεγαστικά και επιχειρηματικά δάνεια, ανεξάρτητα από το αν αυτά βρίσκονται στα χέρια τραπεζών, έχουν τιτλοποιηθεί ή διαχειρίζονται από servicers.
Ειδική, ευνοϊκότερη πρόβλεψη υπάρχει για τον αγροτικό κόσμο, όπου το όριο της συνολικής οφειλής κλειδώνει στο διπλάσιο του αρχικού δανείου. Για παλαιές συμβάσεις προ του 1990, εφόσον δεν ανευρίσκεται το αρχικό κεφάλαιο, η οφειλή περιορίζεται στο 150% του ποσού της τελευταίας ρύθμισης. Το πλέον κρίσιμο στοιχείο είναι ότι ο επανυπολογισμός θα γίνει αυτοδίκαια από τους πιστωτές εντός έξι μηνών από την ψήφιση του νόμου, χωρίς να απαιτείται καμία νομική, διοικητική ή άλλη ενέργεια από την πλευρά του δανειολήπτη.
Νέα δεδομένα για πλειστηριασμούς και αναγκαστικά μέτρα
Η οριστική διαγραφή των υπερβαλλόντων ποσών επηρεάζει άμεσα και όσους βρίσκονται ήδη στο στάδιο της αναγκαστικής εκτέλεσης. Οι εκκρεμείς πλειστηριασμοί και οι κατασχέσεις δεν ακυρώνονται ολικά, αλλά προχωρούν αποκλειστικά για το νέο, αναπροσαρμοσμένο ποσό. Εάν, για παράδειγμα, διενεργηθεί πλειστηριασμός ακινήτου, το υπόλοιπο του τιμήματος που τυχόν υπερκαλύπτει τη μειωμένη πλέον απαίτηση των πιστωτών, θα αποδίδεται πίσω στον οφειλέτη.
Παράλληλα, το νέο σύστημα παρέχει ισχυρή προστασία στους συνεπείς. Εφόσον ο δανειολήπτης τηρεί κανονικά την ενεργή ρύθμισή του, απαγορεύονται αυστηρά η καταγγελία της σύμβασης και τα μέτρα αναγκαστικής εκτέλεσης. Σε περίπτωση παραβίασης αυτού του κανόνα από τον servicer, η πράξη θεωρείται άκυρη, επιβάλλονται βαριά πρόστιμα έως 500.000 ευρώ και η ρύθμιση παρατείνεται.
Ασφυκτικά χρονοδιαγράμματα για διμερείς ρυθμίσεις
Το νομοσχέδιο φιλοδοξεί να βάλει τέλος στις ατέρμονες διαπραγματεύσεις, θεσπίζοντας ένα αυστηρό πλαίσιο λειτουργίας:
- Προκαταβολή έως 15%: Μπαίνει «φρένο» στις υπέρογκες απαιτήσεις που μπλόκαραν τις συμφωνίες (συχνά ζητούνταν έως και 50% μπροστά) για την έναρξη μιας διμερούς ρύθμισης. Το ποσοστό αυτό μπορεί να μειωθεί περαιτέρω εάν τεκμηριώνεται ισχυρή οικονομική δυσχέρεια ή υπάρχουν προβλήματα υγείας.
- Χρόνος απόκρισης: Οι εταιρείες διαχείρισης υποχρεούνται να απαντήσουν επίσημα σε πλήρη φάκελο ρύθμισης εντός τριών μηνών. Αν υπάρξει υπέρβαση, επιβάλλεται αυτόματη αναστολή εκτοκισμού και κεφαλαιοποίησης τόκων, ενώ καταγράφεται η παράβαση στην Τράπεζα της Ελλάδος. Η όλη διαδικασία πρέπει να κλείσει μάξιμουμ σε έξι μήνες.
- Πρόταση προ του πλειστηριασμού: Ακριβώς τρεις μήνες πριν χτυπήσει το «σφυρί», ο πιστωτής είναι νομικά υποχρεωμένος να έχει καταθέσει μια ρεαλιστική, βιώσιμη και τεκμηριωμένη πρόταση ρύθμισης στον οφειλέτη.
Τέλος, οι δανειολήπτες αποκτούν το δικαίωμα να λαμβάνουν δωρεάν, εντός 45 ημερών, αναλυτική εικόνα του χρέους τους (αρχικό κεφάλαιο, επιτόκια, ιστορικό πληρωμών, προμήθειες). Σε μακροπρόθεσμο επίπεδο, από τις αρχές του 2027, οι servicers θα υποχρεούνται σε ετήσια δημοσιοποίηση των οικονομικών τους στοιχείων και της στρατηγικής τους για τις ανακτήσεις, εισάγοντας ένα νέο καθεστώς διαφάνειας στην αγορά.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:
Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ
