Κορυφαίος Ρώσος αναλυτής: Οι μεγάλες δυνάμεις μοιράζουν τον κόσμο και η Ευρώπη «μετράει» λιγότερο από ποτέ 

Κορυφαίος Ρώσος αναλυτής: Οι μεγάλες δυνάμεις μοιράζουν τον κόσμο και η Ευρώπη «μετράει» λιγότερο από ποτέ 
China's President Xi Jinping, US President Donald Trump and Russia's President Vladimir Putin pose for photos as they arrive for a trilateral meeting at Kylin Villa on the sidelines of the Asia-Pacific Economic Cooperation (APEC) Summit in Shenzhen, in China's southern Guangdong province, on November 19, 2026. (Photo by Win McNamee / POOL / AFP)
Ο Τιμοφέι Μπορντάτσεφ εξηγεί γιατί η Ευρώπη έχασε την κυριαρχία της, τον ρόλο των ΗΠΑ, την πιθανότητα νέας Γιάλτας και τη στάση της Μόσχας μετά τη σύνοδο της Σεντζέν. 

«Αυτή η σύνοδος κορυφής ήταν σημαντική και για εσάς τους Ευρωπαίους», δηλώνει με την ηρεμία του καθηγητή ο Τιμοφέι Μπορντάτσεφ, δηλώνοντας αισιόδοξος. Ως διευθυντής προγράμματος της λέσχης Βαλντάι, του φόρουμ διεθνούς πολιτικής όπου παρεμβαίνει κάθε φθινόπωρο ο Βλαντίμιρ Πούτιν, και επιστημονικός διευθυντής του Κέντρου Ευρωπαϊκών και Διεθνών Σπουδών της Ανώτατης Οικονομικής Σχολής της Μόσχας, συγκαταλέγεται στους πιο έγκριτους Ρώσους ειδικούς για την Ευρώπη. 

Πριν παρουσιάσει την εικόνα της ηπείρου όπως τη βλέπει η Μόσχα, υπενθυμίζει ο ίδιος για λόγους εντιμότητας ότι από τον Δεκέμβριο του 2024 τελεί υπό κυρώσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η οποία τον κατηγορεί ότι συμβάλλει στις «αποσταθεροποιητικές δραστηριότητες» της χώρας του στο εξωτερικό. Μετά τη σύνοδο της Σεντζέν, εξηγεί γιατί κατά τη γνώμη του η Ευρώπη μετράει ακόμη λιγότερο από πριν, αλλά παραδόξως παραμένει το κέντρο των πάντων.

Απαντώντας στο αν η Ευρώπη θα μετατραπεί απλώς στο έδαφος όπου συγκρούονται οι άλλοι, ο Μπορντάτσεφ επισημαίνει ότι προς το παρόν έχει πολλά να προσφέρει, καθώς διαθέτει μια αγορά μισού δισεκατομμυρίου ανθρώπων. 

Ο ανταγωνισμός θα εστιαστεί στο ποιος θα την επηρεάσει και θα ελέγξει την ευρωπαϊκή βιομηχανία, σημειώνοντας ότι μεγάλο μέρος της γερμανικής βιομηχανίας βρίσκεται ήδη σε αμερικανικά χέρια. Η Ευρώπη δεν αποτελεί κέντρο της παγκόσμιας πολιτικής παρότι βρίσκεται στο γεωγραφικό της κέντρο, επειδή εκεί διασταυρώνονται Αμερικανοί και Ρώσοι, οι δύο πιο επικίνδυνες στρατιωτικά χώρες του κόσμου. Για τον λόγο αυτό, η σύνοδος κορυφής στην Κίνα είναι σημαντική και για τις Βρυξέλλες, καθώς τέτοιες συναντήσεις γεννούν την ελπίδα ότι η ρωσοαμερικανική αντιπαράθεση επί ευρωπαϊκού εδάφους θα αμβλυνθεί.

Δεν πρόκειται για νέα Γιάλτα, αλλά για αναζήτηση ορίων επιρροής

Με τον Πούτιν, τον Τραμπ και τον Σι Τζινπίνγκ να κάθονται στο ίδιο τραπέζι, ο Ρώσος αναλυτής απορρίπτει κατηγορηματικά το ενδεχόμενο μιας νέας Γιάλτας. Υπενθυμίζει ότι η Γιάλτα ακολούθησε έναν πόλεμο, ενώ σήμερα ευτυχώς δεν έχει υπάρξει ένας μεγάλος πόλεμος, παρόλο που ιστορικά οι συναντήσεις που καθόρισαν τη διεθνή τάξη προηγούνταν πάντα από μια παγκόσμια σύρραξη. 

Όσον αφορά το αν συζήτησαν για σφαίρες επιρροής, αναφέρει ότι κανείς δεν το γνωρίζει, αλλά πρέπει να το ελπίζουμε. Εκφράζει μάλιστα την ευχή οι μεγάλες δυνάμεις να μη χρειαστούν έναν παγκόσμιο πόλεμο για να συμφωνήσουν στα αποδεκτά όρια επιρροής της καθεμιάς, κάνοντας λόγο για την ελπίδα ενός θαύματος.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Σχολιάζοντας τη διεξαγωγή των συνομιλιών ερήμην του μεγάλου απόντος, ξεκαθαρίζει ότι αυτές οι τρεις χώρες και τα ευρωπαϊκά κράτη δεν ανήκουν στην ίδια κατηγορία. Οι Ευρωπαίοι έχουν εκχωρήσει την άμυνά τους στο ΝΑΤΟ, δηλαδή στην πράξη στους Αμερικανούς. Υποστηρίζει δε ότι ούτε η Γερμανία είναι κυρίαρχη στην εξωτερική πολιτική, επειδή στο έδαφός της βρίσκονται ξένα στρατεύματα, τα οποία τυπικά ονομάζονται διαφορετικά, αλλά είναι τα ίδια αμερικανικά στρατεύματα που έφτασαν εκεί το 1945. Επομένως, αν η Ευρώπη αναφερθεί ποτέ σε αυτές τις συναντήσεις, θα γίνει μόνο ως παράγοντας αποφάσεων που δεν εξαρτώνται από την ίδια.

Ο κίνδυνος τυχοδιωκτισμού και η συμφωνία για την Ουκρανία

Στο ερώτημα γιατί η Μόσχα αντιμετωπίζει την Ευρώπη ως τον πιο επικίνδυνο αντίπαλο εφόσον δεν αποφασίζει τίποτα, και με ποιον θα γίνει μια συμφωνία για την Ουκρανία, ο Μπορντάτσεφ απαντά ότι θα υπογράψουν όλοι, αλλά για λογαριασμό της Δύσης θα αποφασίσουν οι Αμερικανοί που εγγυώνται την ευρωπαϊκή ασφάλεια. 

Στη Μόσχα επικρατεί η άποψη ότι οι Ευρωπαίοι ηγέτες είναι ικανοί για τυχοδιωκτισμούς και μπορούν να προκαλέσουν μια σύγκρουση που δεν εξυπηρετεί κανέναν, ούτε καν τις ΗΠΑ. Όπως εξηγεί, όταν δεν χαράσσεις ο ίδιος την πορεία σου, στερείσαι αίσθησης ευθύνης. Παράλληλα, συγκρίνει τη Βενεζουέλα, όπου οι Αμερικανοί αναγκάστηκαν να χρησιμοποιήσουν βία, με την Ευρώπη, όπου είναι βέβαιοι ότι δεν τη χρειάζονται, καθώς κανένας Ευρωπαίος πολιτικός, είτε πρόκειται για τη Μελόνι είτε για τη Λεπέν, δεν μπορεί καν να διανοηθεί μια αντιαμερικανική πολιτική.

Αναφερόμενος στο σενάριο μιας κυριαρχιστικής Ευρώπης εντός του ΝΑΤΟ, παραπέμπει στον «Γατόπαρδο» και τη φράση «να αλλάξουν όλα για να μην αλλάξει τίποτα», εκτιμώντας ότι κατά 99 τοις εκατό οι αλλαγές στις ευρωπαϊκές ελίτ θα ακολουθήσουν αυτό το σύνθημα. Ωστόσο, παραδέχεται ότι μια αλλαγή σκηνικού μπορεί να φέρει και αλλαγή περιεχομένου, τονίζοντας ότι τίποτα δεν εμποδίζει την ιταλική κυβέρνηση να συνδυάσει τον ατλαντισμό με την απουσία υστερίας απέναντι στη Ρωσία. Στη Ρώμη, όπως λέει, δεν παρατηρείται ο παροξυσμός των παλαιών γερμανικών ελίτ, γεγονός που αποτελεί μια πολύ θετική μεταβολή.

Για το ενδεχόμενο απομάκρυνσης της Αμερικής του Τραμπ και επανεξοπλισμού της Ευρώπης, ο Μπορντάτσεφ τονίζει ότι οι Αμερικανοί δεν επιστρέφουν την αυτονομία στους Ευρωπαίους ούτε προτείνουν τη διάλυση του ΝΑΤΟ. Χαρακτηρίζει «ανέκδοτο» τον ισχυρισμό ότι προστατεύουν την Ευρώπη, υποστηρίζοντας ότι η ήπειρος έχει μόνο έναν εχθρό, τη Ρωσία, η οποία είναι και εχθρός των Αμερικανών, και παρέμειναν ακριβώς για να την αντιμετωπίσουν. Όσο ισχύει αυτό, θα παραμένουν με τα πυρηνικά τους όπλα στην Τουρκία, την Ιταλία και τη Γερμανία.

Το τέλος του ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος για τη Ρωσία

Κλείνοντας, για το αν το να γυρίσει η Ρωσία την πλάτη στην Ευρώπη —που αποτελούσε πάντα το μέτρο σύγκρισής της— είναι επιλογή ή ανάγκη, δηλώνει ότι δεν πιστεύει στα καταστροφικά σενάρια. Πιστεύει ότι ακόμη και μετά από έναν περιορισμένο τακτικό πυρηνικό πόλεμο, τον οποίο φυσικά δεν εύχεται, Ρωσία και Ευρώπη θα καταφέρουν να τα ξαναβρούν. Υπογραμμίζει ότι μια Ρωσία της οποίας η πολιτική υπαγορεύεται απ’ έξω δεν μπορεί να λειτουργήσει, κάτι που βιώθηκε τη δεκαετία του ’90. Συμφωνεί απόλυτα με τον μέντορά του, Σεργκέι Καραγκάνοφ, ότι η Ευρώπη δεν αποτελεί πλέον υλικό συμφέρον για τη Ρωσία. Όπως καταλήγει, ο Μέγας Πέτρος άνοιξε το παράθυρο στην Ευρώπη για να πάρει τεχνολογίες και μυαλά ώστε να νικήσει τη Σουηδία, αλλά σήμερα δεν υπάρχει πια τίποτα πολύτιμο να πάρει κανείς από εκεί.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ: