Τουρκία: Σκάνδαλο 17 δισ. δολαρίων με επενδυτικά funds – Δύο δημοσιογράφοι στη φυλακή, στο κάδρο υπουργοί

• Επτά εταιρείες διαχείρισης και 131 επενδυτικά funds τέθηκαν σε διαδικασία εκκαθάρισης, με περίπου 455.000 επενδυτές να επηρεάζονται από την υπόθεση.
• Δύο δημοσιογράφοι προφυλακίστηκαν με κατηγορίες για διασπορά παραπλανητικών πληροφοριών, ενώ άλλοι δύο αφέθηκαν ελεύθεροι υπό δικαστικούς όρους.
• Δύο υπουργοί της κυβέρνησης Ερντογάν βρέθηκαν στο επίκεντρο καταγγελιών της αντιπολίτευσης, τις οποίες απορρίπτουν, καθώς προετοιμάζεται νομοθετική παρέμβαση για τους πληγέντες επενδυτές.

Μια μεγάλη κρίση στην αγορά επενδυτικών κεφαλαίων προκαλεί αναταράξεις στην Τουρκία, με εκατοντάδες χιλιάδες μικροεπενδυτές να βρίσκονται αντιμέτωποι με οικονομική αβεβαιότητα και την υπόθεση να εξελίσσεται σε πολιτική αντιπαράθεση με την κυβέρνηση του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.

Σύμφωνα με δημοσιεύματα του τουρκικού Τύπου, τα περιουσιακά στοιχεία των εμπλεκόμενων επενδυτικών κεφαλαίων υπολογίζονται σε περίπου 17 δισ. δολάρια, ενώ η τουρκική Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς έχει θέσει σε διαδικασία εκκαθάρισης συνολικά 131 funds που διαχειρίζονταν επτά εταιρείες.

Η υπόθεση έχει προκαλέσει έντονες πολιτικές αντιδράσεις, καθώς κόμματα της αντιπολίτευσης διατυπώνουν καταγγελίες για ενδεχόμενη εμπλοκή προσώπων που συνδέονται με την εξουσία.

Παράλληλα, δύο δημοσιογράφοι προφυλακίστηκαν την Παρασκευή (9/10), με την κατηγορία της διάδοσης παραπλανητικών πληροφοριών σχετικά με την υπόθεση.

Στο επίκεντρο 131 funds και περίπου 455.000 επενδυτές

Η κρίση στην τουρκική κεφαλαιαγορά εντάθηκε τον Σεπτέμβριο, όταν η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς της Τουρκίας (SPK) αποφάσισε να προχωρήσει σε εκκαθάριση 131 επενδυτικών κεφαλαίων που διαχειρίζονταν επτά εταιρείες.

Η απόφαση επηρεάζει περίπου 455.000 επενδυτές, πολλοί από τους οποίους είναι ιδιώτες αποταμιευτές.

Στο επίκεντρο των ερευνών βρίσκονται καταγγελίες για χειραγώγηση τιμών μετοχών και αμφισβητούμενες συναλλαγές που φέρονται να απέφεραν μεγάλα κέρδη σε περιορισμένο αριθμό προσώπων.

Σύμφωνα με στοιχεία που επικαλούνται τουρκικά μέσα ενημέρωσης, σημαντικό μέρος των υπό διερεύνηση συναλλαγών αφορά κεφάλαια τα οποία επένδυαν σε μετοχές περιορισμένης εμπορευσιμότητας.

Η εξέλιξη αυτή δημιούργησε σοβαρά προβλήματα ρευστότητας, καθώς η πτώση των τιμών και τα αυξανόμενα αιτήματα εξαγοράς μεριδίων δυσχέραναν τη δυνατότητα των funds να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους.

Οι αρμόδιες αρχές διερευνούν εάν υπήρξαν παράνομες πρακτικές που ευνόησαν συγκεκριμένους επενδυτές σε βάρος άλλων.

Δύο δημοσιογράφοι προφυλακίστηκαν

Νέα διάσταση στην υπόθεση έδωσε η δικαστική απόφαση για την προφυλάκιση δύο δημοσιογράφων.

Πρόκειται για τον Μουσταφά Μπαλτζί (Mustafa Balcı), της αντιπολιτευόμενης εφημερίδας Sözcü, και τον Σαμπάν Σεβίντς (Şaban Sevinç), οι οποίοι κατηγορούνται ότι δημοσιοποίησαν παραπλανητικές πληροφορίες σχετικά με την έρευνα των επενδυτικών κεφαλαίων.

Η υπόθεση συνδέεται με αναρτήσεις στα κοινωνικά δίκτυα, μεταξύ των οποίων και φωτογραφία που φέρεται να παρουσίαζε σχέση μεταξύ του εκπροσώπου του κυβερνώντος Κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AKP), Ομέρ Τσελίκ, και προσώπου που συνδέεται με την υπόθεση των funds.

Οι δικαστικές αρχές αποφάσισαν την προφυλάκιση των δύο δημοσιογράφων εν αναμονή της δίκης τους.

Την ίδια στιγμή, οι δημοσιογράφοι Ισμαήλ Σαϊμάζ (İsmail Saymaz) και Μουράτ Αγκιρέλ (Murat Ağırel), οι οποίοι επίσης κλήθηκαν να δώσουν εξηγήσεις για σχετικά δημοσιεύματα και δηλώσεις, αφέθηκαν ελεύθεροι υπό όρους δικαστικού ελέγχου.

Η εξέλιξη προσθέτει νέα ένταση στη συζήτηση για τα όρια της δημοσιογραφικής έρευνας και την εφαρμογή της νομοθεσίας περί παραπλανητικών πληροφοριών στην Τουρκία.

Στο επίκεντρο καταγγελιών δύο υπουργοί

Οι αποκαλύψεις για τα επενδυτικά κεφάλαια έχουν μεταφερθεί και στο πολιτικό πεδίο.

Η αντιπολίτευση έχει διατυπώσει δημόσιες καταγγελίες για ενδεχόμενη εμπλοκή κυβερνητικών στελεχών σε συναλλαγές που σχετίζονται με την υπόθεση.

Μεταξύ των προσώπων που κατονομάστηκαν βρίσκονται ο υπουργός Εμπορίου Ομέρ Μπολάτ (Ömer Bolat) και η υπουργός Οικογένειας και Κοινωνικών Υπηρεσιών Μαχινούρ Οζντεμίρ Γκιοκτάς (Mahinur Özdemir Göktaş).

Οι δύο υπουργοί απορρίπτουν τις σχετικές κατηγορίες.

Ο υπουργός Εμπορίου έχει κινηθεί νομικά εναντίον δημοσιογράφων για δημοσιεύματα που αφορούν ενδεχόμενη εμπλοκή του στην υπόθεση.

Από την πλευρά της, η υπουργός Οικογένειας ανακοίνωσε ότι θα προσφύγει επίσης στη Δικαιοσύνη, χαρακτηρίζοντας τις καταγγελίες σε βάρος της ψευδείς και δυσφημιστικές.

Μέχρι στιγμής, οι δημόσιες καταγγελίες δεν συνιστούν απόδειξη ποινικής ευθύνης των προσώπων που κατονομάζονται.

Η αντίδραση του κυβερνώντος AKP

Το κυβερνών κόμμα απορρίπτει τις καταγγελίες της αντιπολίτευσης, υποστηρίζοντας ότι βρίσκεται σε εξέλιξη οργανωμένη προσπάθεια δυσφήμισης της κυβέρνησης.

Ο γενικός γραμματέας του AKP, Εγιούπ Καντίρ Ινάν (Eyüp Kadir İnan), μιλώντας στο τουρκικό τηλεοπτικό δίκτυο NTV, κατηγόρησε πολιτικούς αντιπάλους και μέσα ενημέρωσης ότι διαδίδουν ψευδείς ισχυρισμούς.

Παράλληλα, εξαπέλυσε επίθεση εναντίον του ηγέτη του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος (CHP), Οζγκιούρ Οζέλ (Özgür Özel), και των συνεργατών του.

Η ένταση της πολιτικής αντιπαράθεσης αναδεικνύει τις ευρύτερες διαστάσεις που έχει λάβει η κρίση, πέρα από την αρχική διερεύνηση των χρηματοοικονομικών συναλλαγών.

Κέρδη δισεκατομμυρίων στο μικροσκόπιο των αρχών

Σημαντική είναι και η οικονομική διάσταση της έρευνας για τα πρόσωπα που φέρονται να αποκόμισαν μεγάλα κέρδη από τα επίμαχα επενδυτικά προϊόντα.

Σύμφωνα με στοιχεία που παρουσιάστηκαν στον τουρκικό Τύπο, 141 φυσικά πρόσωπα και 73 εταιρείες φέρονται να πραγματοποίησαν ιδιαίτερα υψηλά κέρδη από συναλλαγές που εξετάζονται από τις εισαγγελικές αρχές.

Τα συνολικά κέρδη που αποδίδονται στις συγκεκριμένες συναλλαγές υπολογίζονται σε περίπου 3,8 δισ. δολάρια.

Ο υπουργός Δικαιοσύνης, Ακίν Γκιουρλέκ (Akın Gürlek), δήλωσε ότι οι εισαγγελικές αρχές επιδιώκουν την επιστροφή χρημάτων που αποκτήθηκαν μέσω υπό διερεύνηση συναλλαγών.

Στο πλαίσιο αυτό, εξετάζεται η δημιουργία μηχανισμού οικειοθελούς επιστροφής ποσών, με στόχο τη διάθεσή τους στους επενδυτές που υπέστησαν ζημιές.

Ωστόσο, ο υπουργός ξεκαθάρισε ότι η επιστροφή χρημάτων δεν συνεπάγεται αυτομάτως απαλλαγή από ενδεχόμενες ποινικές ευθύνες.

Έρχεται νομοσχέδιο για την αποζημίωση των επενδυτών

Η τουρκική κυβέρνηση προετοιμάζει παράλληλα νομοθετική παρέμβαση για τη διαχείριση των επενδυτικών κεφαλαίων που έχουν τεθεί σε εκκαθάριση.

Σύμφωνα με τις κυβερνητικές ανακοινώσεις, το σχέδιο νόμου αναμένεται να δημιουργήσει ένα ειδικό πλαίσιο για τη διαδικασία εκκαθάρισης και την προστασία των μικρών επενδυτών.

Στόχος είναι να καθοριστούν οι διαδικασίες επιστροφής χρημάτων, η σειρά ικανοποίησης των απαιτήσεων και οι μηχανισμοί εποπτείας.

Παράλληλα, η Κεντρική Τράπεζα της Τουρκίας έχει προχωρήσει σε παρεμβάσεις ρευστότητας, επιχειρώντας να περιορίσει τις αναταράξεις στις χρηματοπιστωτικές αγορές.

Ο διοικητής της, Φατίχ Καραχάν (Fatih Karahan), δήλωσε ότι η κρίση δεν παρουσιάζει, σύμφωνα με τις μέχρι στιγμής εκτιμήσεις της τράπεζας, κίνδυνο γενικευμένης μετάδοσης στο χρηματοπιστωτικό σύστημα.

Παρά τις διαβεβαιώσεις, η εξέλιξη της υπόθεσης και η δυνατότητα αποκατάστασης των ζημιών των επενδυτών παραμένουν κρίσιμα ζητήματα για την εμπιστοσύνη στην τουρκική κεφαλαιαγορά.

Η κυβέρνηση Ερντογάν καλείται πλέον να διαχειριστεί ταυτόχρονα τις οικονομικές συνέπειες της κρίσης, τις καταγγελίες της αντιπολίτευσης και τη δικαστική διερεύνηση μιας υπόθεσης που εξακολουθεί να προκαλεί έντονες αντιδράσεις.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Γαλλία: Το χρέος που ανησυχεί την Ευρώπη και οι μνήμες της ελληνικής κρίσης
• Motor Oil: Πέθανε ο ένας από τους δύο σοβαρά τραυματίες μετά την έκρηξη στους Αγίους Θεοδώρους
• Συναγερμός στα ΗΑΕ: Βλήμα χτύπησε πλοίο κοντά στα Στενά του Ορμούζ – Εκδηλώθηκε πυρκαγιά