«Ανάσα» για την ΕΚΤ: Οι επιχειρήσεις «φρενάρουν» αυξήσεις σε τιμές και μισθούς

«Ανάσα» για την ΕΚΤ: Οι επιχειρήσεις «φρενάρουν» αυξήσεις σε τιμές και μισθούς
ECB Tower (European Central Bank) at night with light trails - Frankfurt, Germany Photo: Shutterstock
Οι βραχυπρόθεσμες εκτιμήσεις περιορίζουν τον φόβο για νέο πληθωριστικό σπιράλ. Σε βάθος πενταετίας, όμως, οι προσδοκίες παραμένουν επίμονα πάνω από τον στόχο του 2%.

Μικρότερες αυξήσεις στις τιμές πώλησης, στο κόστος παραγωγής και στους μισθούς αναμένουν οι επιχειρήσεις της Ευρωζώνης κατά τους επόμενους 12 μήνες, περιορίζοντας τις άμεσες ανησυχίες της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας για τη δημιουργία νέου πληθωριστικού σπιράλ.

Η εικόνα προκύπτει από την έρευνα της ΕΚΤ για την πρόσβαση των επιχειρήσεων στη χρηματοδότηση, στην οποία συμμετείχαν περισσότερες από 5.000 εταιρείες.

Τα ευρήματα αποκτούν ιδιαίτερη βαρύτητα καθώς ο πληθωρισμός κινείται κοντά στο 3%, κυρίως εξαιτίας της αύξησης του ενεργειακού κόστους, παραμένοντας αισθητά υψηλότερα από τον στόχο του 2%.

Χαμηλότερες οι προβλέψεις σε όλα τα μέτωπα

Οι εκτιμήσεις των επιχειρήσεων για τους επόμενους 12 μήνες υποχώρησαν σε σύγκριση με την προηγούμενη έρευνα και στις τρεις βασικές κατηγορίες:

Κατηγορία Νέα πρόβλεψη Προηγούμενη πρόβλεψη
Τιμές πώλησης 3,2% 3,5%
Μη μισθολογικό κόστος 5,2% 5,8%
Μισθοί 2,5% 2,8%

Οι επιχειρήσεις αναμένουν ότι οι τιμές των προϊόντων και των υπηρεσιών τους θα αυξηθούν κατά 3,2% μέσα στους επόμενους 12 μήνες, έναντι πρόβλεψης 3,5% πριν από ένα τρίμηνο.

Ακόμη μεγαλύτερη είναι η υποχώρηση στις εκτιμήσεις για το μη μισθολογικό κόστος παραγωγής, το οποίο περιλαμβάνει την ενέργεια και τις υπόλοιπες εισροές. Η αναμενόμενη αύξηση περιορίστηκε στο 5,2% από 5,8%.

Παράλληλα, οι επιχειρήσεις προβλέπουν ότι οι μισθοί θα αυξηθούν κατά 2,5%, έναντι 2,8% στην προηγούμενη έρευνα.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Ο φόβος ενός νέου πληθωριστικού σπιράλ

Η μεγαλύτερη ανησυχία της ΕΚΤ είναι ότι οι υψηλότερες τιμές της ενέργειας μπορεί να μην παραμείνουν ένα προσωρινό και απομονωμένο σοκ.

Εάν το αυξημένο ενεργειακό κόστος μεταφερθεί στις τιμές των προϊόντων και των υπηρεσιών, οι εργαζόμενοι μπορεί να διεκδικήσουν μεγαλύτερες μισθολογικές αυξήσεις για να αναπληρώσουν τις απώλειες στο διαθέσιμο εισόδημά τους.

Οι υψηλότεροι μισθοί θα μπορούσαν στη συνέχεια να αυξήσουν εκ νέου το λειτουργικό κόστος των επιχειρήσεων, προκαλώντας έναν νέο γύρο ανατιμήσεων. Αυτός ο μηχανισμός δημιουργεί το αποκαλούμενο σπιράλ τιμών και μισθών, το οποίο καθιστά τον πληθωρισμό πιο επίμονο.

Η μείωση των προσδοκιών για μισθούς, κόστη και τιμές πώλησης υποδηλώνει ότι η πρόσφατη ενεργειακή επιβάρυνση δεν έχει προκαλέσει, μέχρι στιγμής, ισχυρές δευτερογενείς επιπτώσεις στην οικονομία.

Η λιγότερο καθησυχαστική μακροπρόθεσμη εικόνα

Οι βραχυπρόθεσμες προβλέψεις προσφέρουν κάποια ανακούφιση στην ΕΚΤ, αλλά η εικόνα σε μεγαλύτερο βάθος χρόνου παραμένει πιο ανησυχητική.

Οι επιχειρήσεις διατήρησαν την πρόβλεψή τους για τον πληθωρισμό στο 3% τόσο σε ορίζοντα ενός έτους όσο και σε ορίζοντα τριών ετών.

Για την επόμενη πενταετία, η εκτίμηση αυξήθηκε οριακά στο 3,1%, από 3% πριν από τρεις μήνες.

Χρονικός ορίζοντας Πρόβλεψη πληθωρισμού
Ένα έτος 3%
Τρία έτη 3%
Πέντε έτη 3,1%
Στόχος ΕΚΤ 2%

Το γεγονός ότι οι μεσοπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες προσδοκίες παραμένουν μία ποσοστιαία μονάδα ή περισσότερο πάνω από τον στόχο της κεντρικής τράπεζας δείχνει ότι οι επιχειρήσεις δεν θεωρούν πως η επιστροφή του πληθωρισμού στο 2% θα είναι γρήγορη.

Γιατί ανησυχεί η ΕΚΤ για τις προσδοκίες

Οι πληθωριστικές προσδοκίες επηρεάζουν άμεσα τις αποφάσεις επιχειρήσεων και εργαζομένων.

Όταν οι εταιρείες αναμένουν ότι ο πληθωρισμός θα παραμείνει υψηλός, είναι πιθανότερο να αυξήσουν εκ των προτέρων τις τιμές τους. Αντίστοιχα, οι εργαζόμενοι έχουν ισχυρότερο κίνητρο να διεκδικήσουν μεγαλύτερες αυξήσεις μισθών.

Η ΕΚΤ παρακολουθεί στενά αυτά τα δεδομένα, επειδή η σταθεροποίηση των προσδοκιών κοντά στο 2% αποτελεί βασική προϋπόθεση για τον διατηρήσιμο περιορισμό του πληθωρισμού.

Η άνοδος της πενταετούς πρόβλεψης στο 3,1%, έστω και οριακή, αποτελεί επομένως προειδοποιητικό σήμα, παρά τη βελτίωση των βραχυπρόθεσμων εκτιμήσεων για τιμές και μισθούς.

Στο επίκεντρο η συνεδρίαση της Πέμπτης

Τα νέα στοιχεία θα αξιολογηθούν στη συνεδρίαση νομισματικής πολιτικής της ΕΚΤ την Πέμπτη.

Οι αγορές αναμένουν ότι τα επιτόκια θα παραμείνουν αμετάβλητα αυτή την εβδομάδα. Το επιτόκιο καταθέσεων βρίσκεται σήμερα στο 2,25%.

Η αποκλιμάκωση των προσδοκιών των επιχειρήσεων για τις τιμές και τους μισθούς προσφέρει ένα επιχείρημα υπέρ της στάσης αναμονής, καθώς δεν δείχνει άμεση ενίσχυση των εσωτερικών πληθωριστικών πιέσεων.

Η ΕΚΤ θα πρέπει, όμως, να σταθμίσει τα στοιχεία αυτά με την άνοδο του κόστους ενέργειας και την επιμονή των μακροπρόθεσμων προσδοκιών πάνω από τον στόχο.

Επανέρχεται το σενάριο αύξησης τον Σεπτέμβριο

Οι υψηλές τιμές του πετρελαίου έχουν ενισχύσει τις εκτιμήσεις ότι η ΕΚΤ μπορεί να χρειαστεί να αυξήσει ξανά το επιτόκιο καταθέσεων στη συνεδρίαση του Σεπτεμβρίου.

Μια τέτοια κίνηση θα εξαρτηθεί από το εάν το ενεργειακό σοκ θα αποδειχθεί προσωρινό ή θα αρχίσει να μεταφέρεται στις υπόλοιπες τιμές και στους μισθούς.

Η κεντρική τράπεζα βρίσκεται έτσι αντιμέτωπη με μια δύσκολη ισορροπία: μια πρόωρη αύξηση επιτοκίων θα μπορούσε να επιβαρύνει την οικονομική ανάπτυξη, ενώ η παρατεταμένη αναμονή θα εγκυμονούσε τον κίνδυνο παγίωσης του πληθωρισμού πάνω από το 2%.

 ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ: