Φυτοφάρμακα: Σχεδόν 1 στους 2 αγρότες παγκοσμίως δηλητηριάζεται κάθε χρόνο
- Περίπου 46% των αγροτών παγκοσμίως εκτιμάται ότι υφίσταται κάθε χρόνο ακούσια οξεία δηλητηρίαση από φυτοφάρμακα.
- Ο αριθμός των περιστατικών υπολογίζεται μεταξύ 402 και 433 εκατ. ετησίως, ενώ οι θάνατοι φτάνουν περίπου τους 11.000.
- Οι ερευνητές ζητούν σταδιακή κατάργηση των ιδιαίτερα επικίνδυνων φυτοφαρμάκων και καλύτερα συστήματα καταγραφής των περιστατικών.
Σχεδόν ένας στους δύο αγρότες και εργάτες γης παγκοσμίως εκτιμάται ότι δηλητηριάζεται από φυτοφάρμακα κάθε χρόνο, σύμφωνα με νέα διεθνή μελέτη που αποτυπώνει το μέγεθος ενός σοβαρού προβλήματος δημόσιας υγείας.
Η έρευνα, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Frontiers in Public Health, υπολογίζει ότι σημειώνονται ετησίως περίπου 402 έως 433 εκατ. περιστατικά ακούσιας οξείας δηλητηρίασης από φυτοφάρμακα.
Με τον παγκόσμιο αγροτικό πληθυσμό να υπολογίζεται σε περίπου 934 εκατ. ανθρώπους, οι ερευνητές εκτιμούν ότι το ποσοστό φτάνει περίπου στο 46%.
11.000 θάνατοι κάθε χρόνο
Η μελέτη εκτιμά παράλληλα ότι περίπου 11.000 άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους ετησίως από ακούσια οξεία δηλητηρίαση από φυτοφάρμακα.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάζονται, η μεγαλύτερη επιβάρυνση σε απόλυτους αριθμούς καταγράφεται στη Νότια Ασία, ενώ ακολουθούν η Νοτιοανατολική Ασία και η Ανατολική Αφρική.
Στο δημοσίευμα που συνοδεύει τη μελέτη αναφέρεται επίσης ότι σχεδόν το 60% των εκτιμώμενων θανάτων καταγράφεται στην Ινδία.
Στη Μπουρκίνα Φάσο το υψηλότερο ποσοστό
Η εικόνα διαφέρει σημαντικά από χώρα σε χώρα.
Σύμφωνα με τη μελέτη, στη Μπουρκίνα Φάσο το ποσοστό των αγροτών και εργατών γης που εκτιμάται ότι έχουν υποστεί οξεία δηλητηρίαση από φυτοφάρμακα φτάνει σχεδόν το 84%.
Οι μεγάλες αποκλίσεις συνδέονται, μεταξύ άλλων, με τον τύπο των φυτοφαρμάκων που χρησιμοποιούνται, τις συνθήκες εργασίας, την πρόσβαση σε προστατευτικό εξοπλισμό και την ποιότητα των συστημάτων καταγραφής.
3,8 εκατ. τόνοι φυτοφαρμάκων το 2023
Παρά τις διεθνείς προσπάθειες περιορισμού των κινδύνων, η χρήση φυτοφαρμάκων συνεχίζει να αυξάνεται.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλούνται οι ερευνητές, το 2023 χρησιμοποιήθηκαν παγκοσμίως περίπου 3,8 εκατ. τόνοι φυτοφαρμάκων, ποσότητα περίπου διπλάσια σε σχέση με το 1990.
Η αύξηση αυτή εντείνει τις ανησυχίες για την έκθεση των εργαζομένων στη γεωργία, ιδιαίτερα σε χώρες όπου η πρόσβαση σε εκπαίδευση, ασφαλέστερα προϊόντα και μέσα ατομικής προστασίας παραμένει περιορισμένη.
Ζητούν κατάργηση των πιο επικίνδυνων φυτοφαρμάκων
Οι συγγραφείς της μελέτης χαρακτηρίζουν την οξεία δηλητηρίαση από φυτοφάρμακα σημαντική και συνεχιζόμενη πρόκληση για τη δημόσια υγεία.
Μεταξύ των μέτρων που προτείνουν είναι η εφαρμογή της σύστασης του Οργανισμού Τροφίμων και Γεωργίας του ΟΗΕ για σταδιακή κατάργηση των ιδιαίτερα επικίνδυνων φυτοφαρμάκων (Highly Hazardous Pesticides).
Παράλληλα, ζητούν μεγαλύτερη υποστήριξη προς τους αγρότες ώστε να έχουν πρόσβαση σε ασφαλέστερες εναλλακτικές λύσεις.
Πώς εκτίθενται οι αγρότες
Οι αγρότες και οι εργάτες γης μπορούν να εκτεθούν σε φυτοφάρμακα σε διαφορετικά στάδια της εργασίας τους.
Μεταξύ αυτών:
- κατά την προετοιμασία των χημικών ουσιών
- κατά τον ψεκασμό των καλλιεργειών
- μέσω επαφής με πρόσφατα ψεκασμένα φυτά
- μέσω μολυσμένου εξοπλισμού
- μέσω ρουχισμού που έχει έρθει σε επαφή με φυτοφάρμακα
Ως οξεία δηλητηρίαση ορίζεται στη συγκεκριμένη μελέτη η εμφάνιση ασθένειας ή άλλης επίδρασης στην υγεία μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα μετά την έκθεση.
Εκτός της μελέτης 84 εκατ. παιδιά
Οι ίδιοι οι ερευνητές επισημαίνουν ότι οι αριθμοί ενδέχεται να μην αποτυπώνουν ολόκληρη την έκταση του προβλήματος.
Η ανάλυση δεν συμπεριέλαβε τις πιθανές επιπτώσεις στα περίπου 84 εκατ. παιδιά που εργάζονται στη γεωργία, ούτε εξέτασε τις μακροχρόνιες συνέπειες της χρόνιας έκθεσης.
Αυτό σημαίνει ότι η έρευνα επικεντρώνεται μόνο στις οξείες δηλητηριάσεις και όχι στο σύνολο των πιθανών επιπτώσεων των φυτοφαρμάκων στην υγεία.
Η σύνδεση με τη νόσο του Πάρκινσον
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί και η πιθανή σχέση της μακροχρόνιας έκθεσης σε ορισμένα φυτοφάρμακα με τη νόσο του Πάρκινσον.
Η Parkinson’s Europe επισημαίνει ότι υπάρχουν αυξανόμενες ενδείξεις για σύνδεση ανάμεσα σε περιβαλλοντικούς παράγοντες, συμπεριλαμβανομένης της έκθεσης σε φυτοφάρμακα, και στην εμφάνιση της νόσου.
Η Γαλλία, η Γερμανία και η Ιταλία αναγνωρίζουν ήδη υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις τη νόσο του Πάρκινσον ως επαγγελματική νόσο για εργαζόμενους στη γεωργία.
Ωστόσο, η νέα μελέτη δεν εξέτασε τη χρόνια έκθεση ή τη σχέση της με συγκεκριμένες νευρολογικές παθήσεις.
Μεγάλο κενό στα διαθέσιμα δεδομένα
Παρότι πρόκειται για μία από τις πιο ολοκληρωμένες προσπάθειες αποτύπωσης του προβλήματος, οι ερευνητές αναγνωρίζουν ότι τα διαθέσιμα στοιχεία παραμένουν περιορισμένα.
Η μελέτη βασίστηκε σε δημόσια διαθέσιμα δεδομένα της περιόδου 2006–2023, ενώ σε πολλές χώρες τα περιστατικά δηλητηρίασης δεν καταγράφονται συστηματικά.
Για τον λόγο αυτό οι συγγραφείς ζητούν τη δημιουργία τυποποιημένων συστημάτων παρακολούθησης και καταγραφής, ώστε τα στοιχεία να είναι πιο αξιόπιστα και συγκρίσιμα μεταξύ χωρών.
Μια παγκόσμια κρίση δημόσιας υγείας
Με εκατοντάδες εκατομμύρια πιθανά περιστατικά κάθε χρόνο, η έκθεση σε φυτοφάρμακα αναδεικνύεται σε μία από τις μεγαλύτερες επαγγελματικές απειλές για τους εργαζόμενους στη γεωργία.
Το βασικό συμπέρασμα της έρευνας είναι ότι, παρά την πρόοδο στην ενημέρωση και τη ρύθμιση των φυτοφαρμάκων, η πραγματική έκθεση των αγροτών παραμένει εξαιρετικά υψηλή, ιδιαίτερα στις αναπτυσσόμενες οικονομίες.
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι η αντικατάσταση των πιο επικίνδυνων ουσιών, η καλύτερη εκπαίδευση και η αξιόπιστη καταγραφή των περιστατικών μπορούν να μειώσουν σημαντικά το ανθρώπινο κόστος.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:
- Οι χώρες που έγιναν πλουσιότερες μέσα στο 2026
- Ποια είναι τα πιο υψηλόμισθα και περιζήτητα επαγγέλματα της επόμενης δεκαετίας
- Από τη Μύκονο, έως τη Δράμα: Ο νέος χάρτης πλειστηριασμών της ΑΑΔΕ – Τα ακίνητα
- Τα τρία πολιτικά ερωτήματα του Σεπτεμβρίου
