Γ. Σταματέλου (KPMG): Εκτός φοροκινήτρων το brain regain – Τα «συν» του νομοσχεδίου

Οι διατάξεις που κάνουν πιο ελκυστικό το φορολογικό περιβάλλον – Οι ξένοι συνταξιούχοι, οι εργαζόμενοι-μέτοχοι, η ταχύτερη απονομή Δικαιοσύνης και το brain drain

Ολοκληρώνεται σήμερα η ηλεκτρονική διαβούλευση του φορολογικού σχεδίου νόμου που εισάγει φοροαπαλλαγές και κίνητρα για την προσέλκυση επενδύσεων, το οποίο χαρακτηρίζεται θετική παρέμβαση από στελέχη της αγοράς – που προσβλέπουν πάντως σε περαιτέρω παρεμβάσεις στο εγγύς μέλλον, όπως αναφέρουν στο Fortune.

Το νομοσχέδιο, που είναι σε διαβούλευση μέχρι σήμερα το βράδυ (20.00), ενσωματώνει μεταξύ άλλων κοινοτικές οδηγίες αναφορικά με την επίλυση φορολογικών διαφορών, στο πλαίσιο υποχρεώσεων που έχει αναλάβει η χώρα ως μέλος της ΕΕ. Ταυτόχρονα εισάγει διατάξεις που βελτιώνουν το φορολογικό περιβάλλον, όπως διαμορφώνεται με τον νόμο 4172.

Οι συνταξιούχοι του εξωτερικού

Όπως εξηγεί στο Fortune η Γεωργία Σταματέλου, Γενική Διευθύντρια, Επικεφαλής Φορολογικών και Νομικών Υπηρεσιών της KPMG στην Ελλάδα, ένα σημαντικό θέμα είναι η δυνατότητα μεταφοράς της φορολογικής κατοικίας στην Ελλάδα από συνταξιούχους του εξωτερικού, με την καταβολή αυτοτελούς φόρου 7% για το σύνολο του εισοδήματός τους που αποκτήθηκε στο εξωτερικό. Ανάλογες διατάξεις έχουν εισαχθεί τα τελευταία χρόνια και σε άλλα κράτη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπως η Ιταλία, η Πορτογαλία, η Μάλτα και η Κύπρος. Σύμφωνα με την κ. Σταματέλου, αυτή η ρύθμιση αναμένεται να τονώσει την αγορά, καθώς αφορά ανθρώπους με οικονομική επιφάνεια. Οπότε τα οφέλη δεν περιορίζονται π.χ. στην αγορά ακινήτων αλλά αφορούν ευρύτερα στην αγορά, αν υποθέσουμε ότι αυτοί οι άνθρωποι θα ξοδεύουν χρήματα για να συντηρήσουν το επίπεδο ζωής τους, τονώνοντας τη ζήτηση στην εσωτερική αγορά σε μια περίοδο που οι εγχώριοι καταναλωτές έχουν περιορίσει τις δαπάνες λόγω μείωσης των εισοδημάτων τους. Πρόκειται επίσης για ένα σημαντικό κίνητρο καθώς μέχρι πρότινος για να μεταφέρει κάποιος ξένος την φορολογική του κατοικία στην Ελλάδα έπρεπε να προβεί σε επένδυση άνω των 500.000 ευρώ σε μια τριετία.

Φωτ. Προσωπικού Αρχείου

Το brain drain

Πάντως η κ. Σταματέλου, αν και χαρακτηρίζει την εν λόγω διάταξη ως θετική εξέλιξη, επισημαίνει ότι εν τέλει δεν αλλάζει το ειδικό καθεστώς εισάγοντας ειδική πρόβλεψη και για στελέχη που έρχονται να εργαστούν στην Ελλάδα από το εξωτερικό. “Βλέπουμε στελέχη που έρχονται να εργαστούν στην Ελλάδα π.χ. για μια πενταετία, τα οποία υπό ένα ευνοϊκό φορολογικό καθεστώς θα είχαν σημαντική συνεισφορά στην επενδυτική δραστηριότητα”, αναφέρει χαρακτηριστικά σημειώνοντας ότι το νομοσχέδιο, με τις προτεινόμενες διατάξεις, δεν διευκολύνει την ανάσχεση του brain drain. “Το ταλέντο που έχει φύγει στο εξωτερικό δεν έχει κανένα κίνητρο για να επιστρέψει στην Ελλάδα” τονίζει υπενθυμίζοντας σχετική πρόταση που είχε κάνει στο συνέδριο των Δελφών. Σύμφωνα με την κ. Σταματέλου, “δεν έχει ωριμάσει ακόμη στην πολιτική σκέψη η κινητροδότηση εργαζόμενων που είναι ενεργοί. Μιλάμε για συνταξιούχους και με μεγάλη οικονομική επιφάνεια. Αλλά όταν έρθουν άνθρωποι ενεργοί στην αγορά εργασίας δεν είναι μόνο τα χρήματα που θα ξοδέψουν αλλά και η τεχνογνωσία που θα φέρουν στην τοπική αγορά, το ταλέντο που θα προσελκύσουν, οι άνθρωποι με τους οποίους θα συνεργαστούν κ.ο.κ.. Τα οφέλη είναι πολλαπλάσια”.

Η μη συμπερίληψη στο ευνοϊκό καθεστώς φορολόγησης αυτών των στελεχών φαίνεται να συναντά ένα εμπόδιο, την κριτική από υφιστάμενα στελέχη τα οποία φορολογούνται με υψηλότερους συντελεστές κι ως εκ τούτου τη δημιουργία μιας κατάστασης ανισότητας. Σε σχετικό ερώτημα του “F” η κ. Σταματέλου απαντά κατηγορηματικά ότι αυτό είναι ένα ψευδοδίλημμα εξηγώντας ότι το ευνοϊκό καθεστώς αφορά περιορισμένο χρόνο, κατά τον οποίο δημιουργούνται έτσι κι αλλιώς φορολογικά έσοδα αλλά και προϋποθέσεις αύξησής τους στο μέλλον. “Πιστεύω ότι θα ωριμάσει σύντομα η ιδέα” προσθέτει αναφερόμενη στο πλαίσιο διατάξεων το οποίο μπορεί να επανέλθει στο εγγύς μέλλον με βελτιώσεις.

Δωρεάν μετοχές στους εργαζόμενους

Ένα άλλο σημείο του σχεδίου νόμου που χρήζει προσοχής, σύμφωνα με την κ. Σταματέλου, είναι η επέκταση της ευνοϊκότερης φορολόγησης για τα προγράμματα δικαιωμάτων προαίρεσης, δηλαδή δωρεάν διάθεσης μετοχών. Προβλέπεται “δωρεάν παροχή μετοχών από τις επιχειρήσεις στους εργαζομένους, στις περιπτώσεις που οι μετοχές αυτές χορηγούνται λόγω της επίτευξης συγκεκριμένων στόχων… Επιδιώκεται η μεταρρύθμιση του φορολογικού πλαισίου της δωρεάν παροχής μετοχών από τις επιχειρήσεις στους εργαζομένους, μέσω της φορολόγησης ως εισοδήματος, με σταθερό συντελεστή 15%, της υπεραξίας που θα αποκομίσει ο εργαζόμενος από την πώληση των μετοχών αυτών. Ο σκοπός που εξυπηρετεί η πρόβλεψη είναι να καταστεί η παροχή δωρεάν μετοχών από την επιχείρηση προς τους εργαζομένους της μέσο για την προσέλκυση ικανών εργαζομένων, καθώς και να παρασχεθεί κίνητρο επιβράβευσης για την αποτελεσματική και αποδοτική παροχή της εργασίας τους…”.

Η κ. Σταματέλου χαρακτηρίζει σημαντικό το κίνητρο διότι δίνει ένα εργαλείο στις εταιρείες να κάνουν τους υπαλλήλους τους συμμετόχους. “Άρα τα στελέχη έχουν συμφέρον να πάει καλά η εταιρεία”, εξηγεί.

Ταχύτερη απονομή Δικαιοσύνης

Επίσης, δεν θα πρέπει να παραβλέψουμε τα οφέλη για την αποφόρτιση των δικαστηρίων αλλά και την ταχύτερη απονομή της Δικαιοσύνης με την σύσταση Επιτροπής Εξώδικης Επίλυσης των εκκρεμών ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας και των Τακτικών Διοικητικών Δικαστηρίων φορολογικών διαφορών, που προβλέπει το νομοσχέδιο. Στόχο αυτής της μεταρρύθμισης είναι η ταχεία επίλυση των διαφορών αυτών, η αποσυμφόρηση της Διοικητικής Δικαιοσύνης, και η τόνωση των φορολογικών εσόδων. Πρόκειται για πάγιο αίτημα της επενδυτικής κοινότητας, όπως σημειώνει η κ. Σταματέλου, που τονίζει εν κατακλείδι ότι ακόμη κι αν η σημερινή παρέμβαση δεν επιλύει όλα τα θέματα, είναι ξεκάθαρο ότι δίνει ένα σαφές μήνυμα συνέπειας στην αγορά καλλιεργώντας προσδοκίες για εκσυγχρονισμό του φορολογικού συστήματος με στόχο ένα ελκυστικό επενδυτικό περιβάλλον μακροπρόθεσμα.

“Μια καλή αρχή”

Θα πρέπει να σημειωθεί ότι στο ίδιο μήκος κύματος κινούνται οι απόψεις και άλλων παραγόντων, στελεχών της αγοράς και οικονομολόγων. Ενδεικτικά, ο Νικόλαος Απέργης, καθηγητής στο Τμήμα Χρηματοοικονομικής & Τραπεζικής Διοικητικής στο Πανεπιστήμιο Πειραιώς, σχολιάζει με βεβαιότητα ότι το νέο φορολογικό νομοσχέδιο ενθαρρύνει την προσέλκυση νέων επενδύσεων, τα κίνητρα επενδύσεων των ήδη υπαρχόντων επιχειρηματικών μονάδων και φυσικά την αποτροπή νέων επιστημόνων να φύγουν στο εξωτερικό. “Ελπίζω μόνο η εφαρμογή του να είναι μακροπρόθεσμη και να μην καταργηθεί μόλις η οικονομική συγκυρία (εσωτερική και εξωτερική) χειροτερεύσει στα πλαίσια ύφεσης”, προσθέτει ενώ από την πλευρά του ο καθηγητής Χρηματοοικονομικής Μιχάλης Γκλεζάκος, ανέφερε πρόσφατα στο “F” ότι πρόκειται για μία καλή προσπάθεια που στοχεύει στη σωστή κατεύθυνση αλλά είναι εκ των πραγμάτων μικρής εμβέλειας λόγω των περιορισμένων οικονομικών δυνατοτήτων μας. “Ας το δούμε ως μια καλή αρχή και να περιμένουμε μια καλύτερη συνέχεια, όταν η οικονομία μας θα είναι σε θέση να στηρίξει πιο γενναιόδωρες ενισχύσεις”, προσθέτει.