Γιατί το νέο όραμα του Μαρκ Ζούκερμπεργκ δεν συγκίνησε τους πάντες

Πώς ο αγώνας του ιδρυτή του Facebook για την παγκόσμια συνδεσιμότητα στο διαδίκτυο συγκρούεται με τους υποστηρικτές της Ουδετερότητας.

Ο Μαρκ Ζούκεμπεργκ δεν έκρυψε ποτέ ποιο είναι το όραμα που τον οδήγησε να δημιουργήσει την πρωτοβουλία Ιnternet.org. Το σύνολο της ανθρωπότητας να έχει τη δυνατότητα πρόσβασης σε υπηρεσίες του διαδικτύου.

Ποιος θα μπορούσε να διαφωνεί με αυτό; Πρόκειται για έναν στόχο που είναι σεβαστός από όλους. Για ποιο λόγο, λοιπόν, το νέο μεγάλο βήμα του internet.org έφερε τόσες πολλές αντιδράσεις;

Η νέα πλατφόρμα

O Μαρκ Ζούκερμπεργκ ανακοίνωσε στις 4 Μαΐου τη δημιουργία μιας νέας πλατφόρμας ανοιχτού κώδικα για δημιουργία εφαρμογών για κινητά τηλέφωνα. Μέσα από αυτή, οι προγραμματιστές που μοιράζονται τον ίδιο όραμα με τον Ζούκερμπεργκ θα μπορούν να αναπτύξουν νέες υπηρεσίες και εφαρμογές που θα αλληλεπιδρούν με το Internet.org και τους συνεργάτες που το στηρίζουν.

Οι νέες εφαρμογές που θα δημιουργηθούν με την βοήθεια της πλατφόρμας θα παρέχουν δωρεάν πρόσβαση σε βασικές υπηρεσίες του διαδικτύου. Θα απευθύνονται κυρίως σε άτομα από χώρες που το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού τους δεν έχει πρόσβαση, όπως η Ζάμπια, η Ινδία, η Γκάνα ή οι Φιλιππίνες. Το internet.org συνεργάζεται ήδη με τις τοπικές αρχές και παρόχους υπηρεσιών interner σε πολλές παρόμοιες χώρες, για την προσφορά χαμηλού κόστους συνδέσεων μέσω των πιο απλών smartphones.

Μέχρι σήμερα, οι δωρεάν υπηρεσίες που προσφέρει το internet.org, όπως το περιεχόμενο της Wikipedia, το Facebook ή κάποιες δωρεάν ειδησεογραφικές σελίδες, είναι περιορισμένες και γίνονται είτε μέσω εφαρμογών android είτε μέσω του Opera Mino browser. Με τη νέα πλατφόρμα το internet.org προσδοκά να αυξήσει την μεταδοτικότητά του ακόμα πιο αποτελεσματικά.

Κενά ασφάλειας

Παρά τις προθέσεις, το σχέδιο της internet.org έχει να αντιμετωπίσει αρκετές τεχνικές δυσκολίες. Για τον λόγο αυτό βρέθηκε αναγκασμένη από την αρχή να θέσει δύο βασικές προϋποθέσεις. Μικρότερο κόστος για τα δίκτυα επικοινωνίας και περιορισμό του όγκου των δεδομένων που αποστέλλονται.

Αναμενόμενα λοιπόν, η νέα πλατφόρμα δεν θα μπορούσε να βγει εκτός αυτών των ορίων. Οι προγραμματιστές θα πρέπει να υπολογίσουν πως οι εφαρμογές τους δεν θα μπορούν να συμπεριλαμβάνουν υπηρεσίες και χαρακτηριστικά που προϋποθέτουν δίκτυα υψηλών ταχυτήτων, όπως βίντεο, υψηλής ανάλυσης εικόνες ή ανταλλαγές αρχείων.

Τι γίνεται όμως με τα χαρακτηριστικά που έχουν σχέση με την ασφάλεια; H νέα πλατφόρμα δεν θα μπορεί να υποστηρίζει JavaScript ή κρυπτογραφημένες σελίδες που χρησιμοποιούν το HTTPS, όπως οι σελίδες εισαγωγής κωδικών πρόσβασης ή οι υπηρεσίες e-banking. Για να λύσει το πρόβλημα της ασφάλειας, το Facebook προγραμματίζει να δημιουργήσει μια νέα εφαρμογή που θα ενεργοποιεί το HTTPS. Η νέα εφαρμογή θα είναι διαθέσιμη μέσα στο καλοκαίρι.

Παγκόσμια πρόσβαση vs ουδετερότητας διαδικτύου

Ωστόσο το θέμα της ασφάλειας των δεδομένων φαντάζει μικρό μπροστά στις ενστάσεις που αφορούν την ουδετερότητα του διαδικτύου. Και η βασική διαφωνία προέρχεται από την Ινδία, μία χώρα που η πρωτοβουλία του internet.org λειτουργεί κανονικά.

Όπως υποστηρίζουν οι φωνές κριτικής, η πρόσβαση σε ένα περιορισμένο αριθμό υπηρεσιών του διαδικτύου παραβιάζει την αρχή της ουδετερότητας προς όφελος συγκεκριμένων σελίδων, που αποτελούν τους συνεργάτες του internet.org. Όπως τόνισε, άλλωστε, και ο ιδρυτής του Facebook, στην ανακοίνωσή της κυκλοφορία της νέας πλατφόρμας, δεν είναι βιώσιμο να προσφερθεί όλο το Ίντερνετ δωρεάν.

«Η λειτουργία του Ίντερνετ κοστίζει δεκάδες δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως, και κανένας διαχειριστής δεν θα μπορούσε να το αντέξει αυτό οικονομικά εάν όλα ήταν δωρεάν».

Για τους επικριτές της πρωτοβουλίας, η βάση της αρχής της ουδετερότητας βρίσκεται στην ίση αντιμετώπιση των δεδομένων που προσφέρονται σε όλους, και που το internet.org παραβιάζει. Για τον Ζούκερμπεργκ, όμως, βασική προϋπόθεση για να λειτουργεί η ουδετερότητα είναι το δικαίωμα σε όλους στην πρόσβαση.

«Η ουδετερότητα του διαδικτύου δεν συγκρούεται με τις προσπάθειες να προσφέρουμε πρόσβαση σε περισσότερους ανθρώπους», απάντησε ο Ζούκερμπερκ στην πρόσφατη συνέντευξή του στους χρήστες του Facebook. «Αυτές οι δύο αρχές – η οικουμενική συνδεσιμότητα και η ουδετερότητα του διαδικτύου – μπορούν και πρέπει να συνυπάρχουν.»