Γκουτέρες: «Το κράτος δικαίου συνθλίβεται» – Προειδοποίηση για παγκόσμια υποχώρηση ανθρωπίνων δικαιωμάτων
Ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, κατήγγειλε την αυξανόμενη κυριαρχία του «νόμου του ισχυρότερου», προειδοποιώντας ότι σε παγκόσμιο επίπεδο βρίσκεται σε εξέλιξη μια εκτεταμένη και συστηματική υπονόμευση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων — μια τάση που, όπως ανέφερε, ενισχύεται ακόμη και από τη χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης.
«Αυτή η επιθετικότητα δεν διεξάγεται ούτε κρυφά ούτε αιφνιδιαστικά. Γίνεται φανερά, συχνά υπό την καθοδήγηση των πιο ισχυρών. Σε όλο τον κόσμο, τα ανθρώπινα δικαιώματα θυσιάζονται, σκόπιμα και στρατηγικά, και μερικές φορές με υπερηφάνεια», δήλωσε κατά την έναρξη της συνόδου του Συμβουλίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων στη Γενεύη.
«Το κράτος δικαίου συνθλίβεται από τον νόμο του ισχυρότερου», ανέφερε, χωρίς να κατονομάσει χώρες ή ηγέτες, προσθέτοντας ότι «όταν τα ανθρώπινα δικαιώματα καταρρέουν, όλα τα υπόλοιπα καταρρέουν». Όπως σημείωσε, ζούμε «σε έναν κόσμο όπου τα τεράστια βάσανα γίνονται αποδεκτά… όπου οι άνθρωποι χρησιμοποιούνται ως διαπραγματευτικά εργαλεία… όπου το διεθνές δίκαιο θεωρείται απλή ενόχληση».
Ο επικεφαλής του ΟΗΕ περιέγραψε ένα περιβάλλον όπου οι συγκρούσεις πληθαίνουν, η ατιμωρησία επεκτείνεται και οι ανθρωπιστικές ανάγκες διογκώνονται, την ώρα που η διεθνής χρηματοδότηση περιορίζεται, σε φόντο περικοπών στην εξωτερική βοήθεια των ΗΠΑ υπό τον Ντόναλντ Τραμπ.
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στη χρήση της τεχνολογίας, τονίζοντας ότι «η τεχνολογία – ιδίως η Τεχνητή Νοημοσύνη – χρησιμοποιείται όλο και περισσότερο με τρόπο για καταστολή, επιδείνωση των ανισοτήτων και έκθεση περιθωριοποιημένων ανθρώπων σε νέες μορφές διακρίσεων».
Στην τελευταία του ετήσια παρέμβαση προς το Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, το οποίο οι ΗΠΑ μποϊκοτάρουν, ο Γκουτέρες αναφέρθηκε σε τρεις εστίες κρίσης: καταδίκασε τη βίαιη καταστολή διαδηλώσεων στο Ιράν, κάλεσε σε τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία – λίγες ημέρες πριν από την τέταρτη επέτειο της ρωσικής εισβολής – και εξέφρασε ανησυχία για το αδιέξοδο στη σύγκρουση Ισραήλ – Παλαιστινίων.
Κλείνοντας, υπενθύμισε ότι η προσωπική του εμπειρία «μεγαλώνοντας υπό τη δικτατορία του Σαλαζάρ» τον δίδαξε πως όταν τα ανθρώπινα δικαιώματα καταπατώνται, «όλες οι πτυχές της κοινωνίας υποφέρουν», προειδοποιώντας ότι η συρρίκνωση της δημοκρατίας δεν είναι αφηρημένη έννοια, αλλά πραγματικότητα με παγκόσμιες συνέπειες.
