Η επένδυση στην αποταμίευση – Οι προτάσεις ΙΟΒΕ για να ξεκλειδώσει 300+ εκατ. νέων κεφαλαίων

Το ΙΟΒΕ προτείνει δύο νέα προϊόντα επενδυτικής αποταμίευσης — τον Ατομικό Αποταμιευτικό Επενδυτικό Λογαριασμό (ΑΠΕΛ) και τον Παιδικό Αποταμιευτικό Επενδυτικό Λογαριασμό (ΠΑΠΕΛ) — ως εργαλείο για να αυξηθεί η συμμετοχή των ελληνικών νοικοκυριών στην κεφαλαιαγορά. Η μελέτη εκτιμά ότι, σε βάθος πενταετίας και με μέσο ετήσιο δημοσιονομικό κόστος γύρω στα 100 εκατ. ευρώ, τα κίνητρα μπορούν να κινητοποιήσουν καθαρές νέες επενδύσεις άνω των 300 εκατ. ευρώ — έναν πολλαπλασιαστικό αντίκτυπο με μετρήσιμες επιπτώσεις σε εισόδημα και απασχόληση.

Το αποταμιευτικό κενό και η ευκαιρία

Η ελληνική οικονομία μετά την κρίση εμφανίζει συστηματικό αποταμιευτικό «κενό» και χαμηλή συμμετοχή των νοικοκυριών στην οργανωμένη κεφαλαιαγορά. Αυτό το απόθεμα ρευστότητας παραμένει σε μεγάλο βαθμό μη αξιοποιημένο για μακροχρόνιες επενδύσεις, περιορίζοντας τις εγχώριες πηγές χρηματοδότησης. Το ΙΟΒΕ θεωρεί ότι οι στοχευμένες φορολογικές και δημοσιονομικές ενισχύσεις μπορούν να μετατρέψουν μέρος αυτής της ρευστότητας σε κεφάλαια που θα τροφοδοτήσουν την εγχώρια αγορά αξιών και θα στηρίξουν επενδυτικές ροές.

Πώς λειτουργούν ΑΠΕΛ και ΠΑΠΕΛ

ΑΠΕΛ: Προαιρετικός ατομικός λογαριασμός για μακροπρόθεσμες τοποθετήσεις σε χαρτοφυλάκια κινητών αξιών που πληρούν συγκεκριμένα κριτήρια. Η συμμετοχή επιβραβεύεται με έκπτωση φόρου που αυξάνεται ανάλογα με το ποσοστό συνεισφοράς και τη διάρκεια διακράτησης (έως 5 έτη). Το σχέδιο προβλέπει πλαφόν στο κίνητρο, στοχεύοντας κυρίως νοικοκυριά μεσαίου εισοδήματος ώστε να περιοριστεί το δημοσιονομικό κόστος.

ΠΑΠΕΛ: Παιδικός λογαριασμός που ανοίγει με τη γέννηση κάθε παιδιού, με κεφάλαια επενδεδυμένα μακροπρόθεσμα σε επιλεγμένα χαρτοφυλάκια. Οι γονείς μπορούν να προσθέτουν εισφορές, οι οποίες επιβραβεύονται με επιπλέον δημόσιες μεταβιβάσεις στον ίδιο λογαριασμό. Οι πόροι φορολογικά «ξεκλειδώνουν» χωρίς επιβάρυνση μόνο όταν το παιδί ενηλικιωθεί — ένα εργαλείο που συνδέεται άμεσα με πολιτικές αντιμετώπισης του δημογραφικού προβλήματος.

Τα μακροοικονομικά οφέλη 

Στο βασικό σενάριο πενταετούς εφαρμογής με μέτρια ένταση κινήτρων, το ΙΟΒΕ εκτιμά ότι οι καθαρές νέες επενδύσεις μπορούν να υπερβούν τρεις φορές το άμεσο δημοσιονομικό κόστος. Η μελέτη προβλέπει αύξηση της απασχόλησης κατά περίπου 2.000 θέσεις υψηλής παραγωγικότητας μέσα στην πρώτη δεκαετία. Σε σενάριο ενισχυμένων κινήτρων, η επίδραση στο πραγματικό ΑΕΠ μπορεί να φτάσει έως +0,3 ποσοστιαίες μονάδες ετησίως, με διατηρούμενο πρόσθετο όφελος έως 0,4 δισ. ευρώ ετησίως έως το 2040. Ο πολλαπλασιαστής που αναφέρεται στην έρευνα είναι ισχυρός: κάθε 1 ευρώ δημοσιονομικού κόστους μπορεί να αποδώσει μέχρι 2 ευρώ σε μέσο ετήσιο πραγματικό εισόδημα μέσα σε πέντε χρόνια.

Το κοινωνικό αποτύπωμα

Πέρα από τα νούμερα, το δίδυμο ΑΠΕΛ–ΠΑΠΕΛ στοχεύει στην ενίσχυση της μεσαίας τάξης, στην προώθηση οικονομικής παιδείας και στη στήριξη των νέων οικογενειών. Ο ΠΑΠΕΛ ειδικά λειτουργεί ως διπλό εργαλείο: διαμορφώνει κουλτούρα μακροχρόνιας αποταμίευσης και παρέχει ένα κεφάλαιο εκκίνησης για τους νέους όταν ενηλικιωθούν — παράγοντες που μπορούν μακροπρόθεσμα να ανακουφίσουν δημογραφικές πιέσεις και να βελτιώσουν την οικονομική ένταξη των νέων.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Μost Admired Companies in Greece: Οι εταιρείες που ξεχώρισαν το 2026
• Θεοδωρόπουλος στο Fortune Greece: Η κοινωνία και η αγορά έχουν ανάγκη από ισχυρά και θετικά πρότυπα
• Ορμούζ: Το σενάριο των 150 δολαρίων που φέρνει πληθωρισμό 6% και απειλεί την Ευρωζώνη με ύφεση