Μεξικό: Χάος μετά τον θάνατο του «Ελ Μέντσο» – Ακυρώσεις πτήσεων, οδοφράγματα και εγκλωβισμένοι τουρίστες
Σκηνικό εκτεταμένης ανασφάλειας επικρατεί σε δημοφιλείς τουριστικές και αστικές περιοχές του Μεξικού, όπως το Πουέρτο Βαγιάρτα και η Γκουανταλαχάρα – μία από τις πόλεις που θα φιλοξενήσουν αγώνες του επόμενου Παγκοσμίου Κυπέλλου της FIFA. Αμερικανοί τουρίστες ζητούν απομάκρυνση, κάνοντας λόγο για «εμπόλεμη ζώνη», ενώ οι αρχές επιβεβαιώνουν ακυρώσεις πτήσεων και εκτεταμένες διακοπές στις μεταφορές.
Η βία ξέσπασε μετά την επιχείρηση των μεξικανικών δυνάμεων ασφαλείας που οδήγησε στον θάνατο του «Ελ Μέντσο», επικεφαλής του καρτέλ CJNG, το οποίο θεωρείται από τα πιο ισχυρά και βίαια στον κόσμο. Σύμφωνα με την επίσημη εκδοχή, στρατιωτικές μονάδες δέχθηκαν πυρά κατά τη διάρκεια επιχείρησης σύλληψης και ανταπέδωσαν, με αποτέλεσμα τον θανάσιμο τραυματισμό του ίδιου και άλλων μελών του καρτέλ.
Το Υπουργείο Άμυνας του Μεξικού ανακοίνωσε την κατάσχεση βαρέος οπλισμού, συμπεριλαμβανομένων εκτοξευτών πυραύλων, έπειτα από συντονισμένη επιχείρηση των Ειδικών Δυνάμεων, με τη συνδρομή της Πολεμικής Αεροπορίας και της Εθνοφρουράς.
Το CJNG είχε αναπτύξει διεθνές δίκτυο διακίνησης κοκαΐνης, μεθαμφεταμίνης και φαιντανύλης προς τις ΗΠΑ, ενώ είχε γίνει διαβόητο για τη χρήση drones και αυτοσχέδιων εκρηκτικών μηχανισμών. Στο παρελθόν είχε καταρρίψει στρατιωτικό ελικόπτερο (2015) και είχε εμπλακεί σε απόπειρα δολοφονίας του αρχηγού της αστυνομίας της Πόλης του Μεξικού, Ομάρ Γκαρσία Χαρφούς.
Αεροπορικές εταιρείες όπως η Air Canada, η United Airlines και η American Airlines προχώρησαν σε ακυρώσεις πτήσεων προς την πολιτεία Χαλίσκο, ενώ το Υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ και η βρετανική κυβέρνηση προειδοποίησαν τους υπηκόους τους να παραμείνουν σε ασφαλή σημεία σε αρκετές πολιτείες.
Σε τουλάχιστον 12 πολιτείες καταγράφηκαν οδοφράγματα, πυρπολήσεις καταστημάτων και τραπεζών, καθώς και λεηλασίες, με την οικονομική δραστηριότητα να πλήττεται σοβαρά.
Η Ουάσιγκτον είχε προσφέρει αμοιβή 15 εκατ. δολαρίων για πληροφορίες που θα οδηγούσαν στον εντοπισμό του «Ελ Μέντσο», με τη γραμματέα Τύπου του Λευκός Οίκος να τον χαρακτηρίζει «κορυφαίο στόχο» στον αγώνα κατά της διακίνησης φαιντανύλης.
Η υπόθεση αναδεικνύει τη διασύνδεση της μεξικανικής κρίσης ασφάλειας με το αμερικανικό ζήτημα των ναρκωτικών και της μετανάστευσης, σε μια περίοδο που η κυβέρνηση της προέδρου Κλαούντια Σάινμπαουμ δέχεται πιέσεις από την Ουάσιγκτον για εντατικοποίηση της δράσης κατά των καρτέλ.
