Πόσο «ηλικιωμένος» είναι ο εγκέφαλός σας; Οι ενδείξεις που εντόπισαν ερευνητές του UCLA
- Οι ερευνητές εξέτασαν εγκεφαλικές απεικονίσεις από περίπου 1.500 ενήλικες ηλικίας 18 έως 65 ετών, σε τρεις διαφορετικές ομάδες.
- Υψηλότερος Δείκτης Γήρανσης του Εγκεφάλου συνδέθηκε με χαμηλότερες επιδόσεις στη μνήμη εργασίας και στις εκτελεστικές λειτουργίες, καθώς και με συγκεκριμένα μικροβιακά και μεταβολικά χαρακτηριστικά.
- Η έρευνα καταγράφει συσχετίσεις, ενώ η αποτελεσματικότητα διατροφικών παρεμβάσεων, πρεβιοτικών ή προβιοτικών χρειάζεται να εξεταστεί σε μελλοντικές κλινικές δοκιμές.
Το έντερο μπορεί να προσφέρει ενδείξεις για τη γήρανση του εγκεφάλου.
Μια νέα μελέτη του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας στο Λος Άντζελες, UCLA, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό eBioMedicine, διαπίστωσε ότι οι ενήλικες των οποίων ο εγκέφαλος εμφανιζόταν «μεγαλύτερος» από τη χρονολογική τους ηλικία έτειναν να έχουν χαμηλότερες γνωστικές επιδόσεις, περισσότερα συμπτώματα κατάθλιψης και διαφορετικά χαρακτηριστικά στο εντερικό μικροβίωμα.
Οι εγκέφαλοι δεν γερνούν όλοι με τον ίδιο τρόπο. Η ηλικία που εκτιμάται από μια εγκεφαλική απεικόνιση μπορεί να διαφέρει από τα χρόνια ζωής ενός ανθρώπου. Προηγούμενες έρευνες έχουν συνδέσει έναν εγκέφαλο που εμφανίζεται μεγαλύτερος από το αναμενόμενο με χαμηλότερες επιδόσεις στη μνήμη και στη σκέψη, αλλά πολλές επικεντρώνονταν σε μεγαλύτερους ενήλικες ή σε ανθρώπους με ήδη υπάρχουσες εγκεφαλικές παθήσεις.
Η νέα έρευνα εξέτασε περίπου 1.500 ενήλικες ηλικίας 18 έως 65 ετών, εστιάζοντας σε νεότερους και μεσήλικες συμμετέχοντες που ήταν γενικά υγιείς.
Μια σύνδεση που δεν εξηγείται από ένα μόνο βακτήριο
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η υψηλότερη εκτιμώμενη ηλικία του εγκεφάλου συνδεόταν με χαμηλότερες επιδόσεις στη μνήμη εργασίας και στις εκτελεστικές λειτουργίες, καθώς και με περισσότερα καταθλιπτικά συμπτώματα.
Στο τμήμα της έρευνας που περιλάμβανε ανάλυση δειγμάτων κοπράνων, εντοπίστηκαν επίσης συσχετίσεις με συγκεκριμένα βακτήρια και μεταβολίτες, μεταξύ των οποίων ορισμένα λιπιδικά μόρια, μια ένωση που σχετίζεται με τη χοληστερόλη και χαμηλότερα επίπεδα της ορμόνης οιστετρόλης, γνωστής ως estetrol.
Ο Kanhao «Alex» Zhao, μεταδιδακτορικός ερευνητής στο Precision NeuroIntelligence Lab του Stanford και ένας από τους συγγραφείς της μελέτης, εξήγησε στο Inc. ότι η σύνδεση δεν περιορίζεται σε έναν μικροοργανισμό.
«Αυτό που μας εξέπληξε περισσότερο ήταν ότι οι διαφορές στη γήρανση του εγκεφάλου συνδέονταν όχι μόνο με μεμονωμένα μικρόβια του εντέρου, αλλά με ένα ευρύτερο βιολογικό αποτύπωμα που περιλαμβάνει το εντερικό μικροβίωμα και τους μεταβολίτες», ανέφερε.
«Αυτό υποδηλώνει ότι η σχέση εντέρου και εγκεφάλου μπορεί να περιλαμβάνει πολλαπλές, αλληλοσυνδεόμενες βιολογικές οδούς, αντί για ένα μόνο “καλό” ή “κακό” βακτήριο».
Όπως πρόσθεσε, οι συσχετίσεις καταγράφηκαν σε νέους και μεσήλικες ενήλικες, πριν από τις ηλικίες στις οποίες συνήθως γίνονται εμφανείς οι νευροεκφυλιστικές παθήσεις.
Τι σημαίνει ένας «μεγαλύτερος» εγκέφαλος
Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν λειτουργική μαγνητική τομογραφία σε κατάσταση ηρεμίας, η οποία αποτυπώνει τον τρόπο με τον οποίο διαφορετικές περιοχές του εγκεφάλου επικοινωνούν όταν ο εξεταζόμενος δεν εκτελεί κάποια συγκεκριμένη εργασία.
Στη συνέχεια, ανέπτυξαν ένα υπολογιστικό μοντέλο που εκτιμούσε την ηλικία κάθε συμμετέχοντα με βάση αυτά τα μοτίβα επικοινωνίας. Η διαφορά ανάμεσα στην εκτιμώμενη εγκεφαλική ηλικία και στη χρονολογική ηλικία αποτέλεσε τη βάση του Brain Aging Index, ή BAI — του Δείκτη Γήρανσης του Εγκεφάλου.
Οι συμμετέχοντες με υψηλότερο δείκτη είχαν χαμηλότερες επιδόσεις στη μνήμη εργασίας, δηλαδή στην προσωρινή συγκράτηση και επεξεργασία πληροφοριών, και στις εκτελεστικές λειτουργίες, που υποστηρίζουν δεξιότητες όπως η συγκέντρωση και η οργάνωση. Ανέφεραν επίσης περισσότερα συμπτώματα κατάθλιψης.
Τα σχετικά εγκεφαλικά μοτίβα περιλάμβαναν περιοχές που συνδέονται με τη μνήμη και τη σκέψη γύρω από τον εαυτό μας.
Το βιολογικό αποτύπωμα στο έντερο
Η ανάλυση του εντέρου αφορούσε υποσύνολο των συμμετεχόντων, καθώς δείγματα κοπράνων συλλέχθηκαν από λιγότερο από το ένα τρίτο του συνολικού δείγματος.
Σε αυτούς τους συμμετέχοντες, ο υψηλότερος BAI συνδέθηκε με συγκεκριμένα βακτήρια και μεταβολικά προϊόντα. Οι βιολογικές οδοί που σχετίζονται με αυτά τα ευρήματα αφορούν το ανοσοποιητικό σύστημα, τη λειτουργία των αιμοφόρων αγγείων, την επικοινωνία μεταξύ νευρικών κυττάρων και την παραγωγή ενέργειας στα κύτταρα.
Η εικόνα αυτή υποδεικνύει μια σύνθετη σχέση μεταξύ εγκεφάλου και εντέρου, αλλά δεν καθορίζει ποιος παράγοντας προκαλεί ποιον.
Τι δείχνει η μελέτη — και τι παραμένει ανοιχτό
Ο Zhao έθεσε σαφώς τα όρια των ευρημάτων.
«Η μελέτη μας δεν σχεδιάστηκε για να δοκιμάσει παρεμβάσεις, επομένως δεν μπορούμε να συμπεράνουμε από αυτά τα δεδομένα ότι η αλλαγή του μικροβιώματος θα επιβραδύνει τη γήρανση του εγκεφάλου», δήλωσε στο Inc.
Ως πιο υποσχόμενη προσέγγιση περιέγραψε τη συνδυαστική αντιμετώπιση παραγόντων που μπορούν να τροποποιηθούν και επηρεάζουν τόσο τον εγκέφαλο όσο και τη συνολική υγεία.
«Η πιο υποσχόμενη στρατηγική είναι πιθανότατα να στοχεύσουμε σε αρκετούς τροποποιήσιμους παράγοντες, όπως η τακτική σωματική δραστηριότητα, η υγιεινή διατροφή, ο επαρκής ύπνος και η διαχείριση καρδιαγγειακών και μεταβολικών παραγόντων κινδύνου», ανέφερε.
Η διατροφή παρουσιάζει ιδιαίτερο ερευνητικό ενδιαφέρον, καθώς επηρεάζει σημαντικά τη σύνθεση του εντερικού μικροβιώματος και τους μεταβολίτες του.
Πιο στοχευμένες προσεγγίσεις, όμως, χρειάζονται ακόμη τεκμηρίωση.
«Στο μέλλον, η εξατομικευμένη διατροφή, τα πρεβιοτικά, τα προβιοτικά ή άλλες παρεμβάσεις που στοχεύουν στο μικροβίωμα ενδέχεται να αποδειχθούν χρήσιμες», είπε ο Zhao. «Θα πρέπει, όμως, να δοκιμαστούν σε προοπτικές, τυχαιοποιημένες κλινικές μελέτες, πριν μπορέσουμε να πούμε ότι επιβραδύνουν τη βιολογική γήρανση του εγκεφάλου».
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:
- Πώς η «Οδύσσεια» ξεπέρασε τους υπερήρωες της Marvel και άλλαξε τα δεδομένα στο Χόλιγουντ
- Παραλίγο Avenger; Γιατί η Marvel απέρριψε τον Σακίλ Ο’Νιλ
- GTA VI: Μονάδα του αμερικανικού στρατού δίνει 4ήμερη άδεια ως κίνητρο επανακατάταξης
