Στο «κόκκινο» η Μέση Ανατολή: ΗΠΑ και Ιράν ψάχνουν συμφωνία πριν από νέο ενεργειακό σοκ
- Οι Ηνωμένες Πολιτείες εμφανίζονται συγκρατημένα αισιόδοξες για πρόοδο στις συνομιλίες με το Ιράν.
- Το Πακιστάν εντείνει τον ρόλο διαμεσολαβητή ανάμεσα στις δύο πλευρές.
- Η κρίση στο Στενό του Ορμούζ απειλεί την παγκόσμια αγορά ενέργειας και τις οικονομίες διεθνώς.
- Η Ευρώπη και οι αγορές ανησυχούν για νέο κύμα πληθωρισμού και επιβράδυνσης.
Συγκρατημένη αισιοδοξία ότι μπορεί να υπάρξει πρόοδος στις έμμεσες συνομιλίες με το Ιράν εξέφρασε η Ουάσιγκτον, επενδύοντας πλέον και στον διαμεσολαβητικό ρόλο του Πακιστάν, σε μια προσπάθεια να αποτραπεί η επιστροφή στις πολεμικές επιχειρήσεις στη Μέση Ανατολή.
Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο, δήλωσε πως οι ΗΠΑ αναμένουν επίσκεψη πακιστανικής αποστολής στην Τεχεράνη, εκφράζοντας την ελπίδα ότι η πρωτοβουλία αυτή θα επιτρέψει να «προχωρήσουν τα πράγματα». Οι δηλώσεις έγιναν λίγο πριν τη μετάβασή του στη Σουηδία για τη σύνοδο του NATO.
Η αμερικανική πλευρά θεωρεί πως υπάρχει κινητικότητα στο παρασκήνιο των διαπραγματεύσεων, μετά και τις πρόσφατες αναφορές του Ντόναλντ Τραμπ ότι η κατάσταση βρίσκεται «στο όριο» ανάμεσα σε συμφωνία και επανέναρξη των εχθροπραξιών.
Σύμφωνα με ιρανικά μέσα ενημέρωσης, στην Τεχεράνη αναμένεται ο αρχηγός του πακιστανικού γενικού επιτελείου, Ασίμ Μουνίρ, προκειμένου να συνεχιστούν οι συνομιλίες με Ιρανούς αξιωματούχους. Παρότι το Ισλαμαμπάντ δεν έχει επιβεβαιώσει επίσημα το ταξίδι, το τελευταίο διάστημα έχει εντείνει τις επαφές του με τις δύο πλευρές, μεταφέροντας προτάσεις και επιχειρώντας να γεφυρώσει το χάσμα.
Οι όροι της Τεχεράνης και οι απειλές των Φρουρών της Επανάστασης
Η Τεχεράνη εξακολουθεί να επιμένει σε βασικές απαιτήσεις, όπως η αποδέσμευση ιρανικών κεφαλαίων που έχουν παγώσει στο εξωτερικό και η άρση των περιορισμών στα ιρανικά λιμάνια. Παράλληλα, διαμηνύει ότι δεν πρόκειται να υποκύψει σε «εκφοβισμό».
Σε ακόμη πιο επιθετικό τόνο, οι Φρουροί της Επανάστασης προειδοποίησαν ότι σε περίπτωση επανέναρξης του πολέμου, η σύγκρουση θα επεκταθεί «πολύ πέραν της περιοχής», επαναφέροντας το σενάριο γενικευμένης αποσταθεροποίησης.
Η εύθραυστη εκεχειρία που ανακοινώθηκε στις 8 Απριλίου παραμένει εξαιρετικά ασταθής, με τις συνομιλίες να κινούνται ουσιαστικά χωρίς ουσιαστική πρόοδο και τις δύο πλευρές να εμμένουν στις θέσεις τους.
Το Στενό του Ορμούζ στο επίκεντρο της παγκόσμιας ανησυχίας
Το μεγάλο διακύβευμα για τη διεθνή οικονομία παραμένει το Στενό του Ορμούζ, από όπου διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων εξαγωγών πετρελαίου και LNG από τη Μέση Ανατολή.
Ο Ντόναλντ Τραμπ επιδιώκει να τερματίσει μια σύγκρουση που προκαλεί ήδη πολιτικό και οικονομικό κόστος στις ΗΠΑ, ενώ ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας προειδοποιεί ότι η αγορά πετρελαίου κινδυνεύει να περάσει σε «κόκκινη ζώνη» μέσα στο καλοκαίρι, εάν δεν υπάρξει σταθερή διευθέτηση της κρίσης.
Η Τεχεράνη προχώρησε μάλιστα στην ίδρυση νέου οργανισμού εποπτείας του Στενού του Περσικού Κόλπου, διεκδικώντας αυξημένο έλεγχο στην περιοχή και αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο επιβολής διοδίων στη θαλάσσια αρτηρία στρατηγικής σημασίας.
Η εξέλιξη αυτή προκάλεσε έντονες αντιδράσεις από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, με τον σύμβουλο του προέδρου των Εμιράτων, Ανουάρ Γκάργκας, να κάνει λόγο για προσπάθεια επιβολής «νέας πραγματικότητας» στην περιοχή.
Σκιές και στις σχέσεις Τραμπ – Νετανιάχου
Την ίδια ώρα, αμερικανικά μέσα ενημέρωσης κάνουν λόγο για ένταση στις σχέσεις του Ντόναλντ Τραμπ με τον Μπενιαμίν Νετανιάχου, καθώς Ουάσιγκτον και Τελ Αβίβ εμφανίζονται να έχουν διαφορετικές προτεραιότητες.
Σύμφωνα με αναλυτές, το Ισραήλ εξακολουθεί να επιδιώκει την αποδυνάμωση ή και ανατροπή του ιρανικού καθεστώτος, ενώ οι ΗΠΑ δίνουν προτεραιότητα στην αποτροπή απόκτησης πυρηνικών όπλων από την Τεχεράνη, ακόμη κι αν αυτό απαιτήσει συμβιβασμό με το υπάρχον καθεστώς.
Παράλληλα, ο Μάρκο Ρούμπιο επέκρινε τους συμμάχους των ΗΠΑ στο NATO, κατηγορώντας τους ότι δεν προσφέρουν ουσιαστική στήριξη στην Ουάσιγκτον στο μέτωπο του Ιράν.
