Ξεκινούν οι διαδικασίες για την αναθεώρηση του Συντάγματος – Τι προβλέπεται
Η εξαγγελία του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη για την εκκίνηση της διαδικασίας αναθεώρησης του Συντάγματος σηματοδοτεί την έναρξη μιας ιδιαίτερα κρίσιμης θεσμικής και πολιτικής περιόδου για τη χώρα. Παράλληλα, ενεργοποιεί τις εσωκομματικές διεργασίες και τις προπαρασκευαστικές κινήσεις εντός των κοινοβουλευτικών ομάδων, καθώς κάθε πολιτικός χώρος καλείται να καθορίσει τη δική του συμβολή στο πλαίσιο του αναθεωρητικού διαλόγου.
Ο Πρωθυπουργός, στην επιστολή που απέστειλε στους βουλευτές της ΝΔ, τους καλεί να καταθέσουν τις προτάσεις τους για τον προσδιορισμό των διατάξεων που θα προταθούν προς αναθεώρηση και για τη σύνταξη της σχετικής αιτιολογικής έκθεσης έως το τέλος Μαρτίου. Στόχος είναι, τον Απρίλιο, να ξεκινήσουν οι εργασίες της Επιτροπής Αναθεώρησης του Συντάγματος, όπως προβλέπεται από το Σύνταγμα και τον Κανονισμό της Βουλής.
Ποιες είναι οι διαδικασίες που προβλέπονται
Ανάλογες πρωτοβουλίες κατάθεσης προτάσεων μπορούν, σύμφωνα με τον Κανονισμό, να αναπτύξουν και οι κοινοβουλευτικές ομάδες της αντιπολίτευσης ή ακόμη και μεμονωμένοι βουλευτές, υπό την προϋπόθεση ότι κάθε πρόταση θα πρέπει να υποστηρίζεται από τουλάχιστον 50 υπογραφές.
Οι προτάσεις που θα κατατεθούν σχετικά με τις αναθεωρητέες διατάξεις θα υποβληθούν στον Πρόεδρο της Βουλής Νικήτα Κακλαμάνη, ο οποίος θα τις διανείμει στους βουλευτές, θα προβεί στη σχετική ανακοίνωση στην Ολομέλεια και θα τις παραπέμψει για επεξεργασία στην Επιτροπή Αναθεώρησης του Συντάγματος.
Η Επιτροπή θα λειτουργήσει με τις διαδικασίες που ισχύουν για τις Διαρκείς Κοινοβουλευτικές Επιτροπές και θα έχει προκαθορισμένο χρονοδιάγραμμα για την ολοκλήρωση των εργασιών της και την κατάθεση της Έκθεσής της στον Πρόεδρο της Βουλής με τις τελικές της εισηγήσεις.
Οι εργασίες της Επιτροπής θα είναι συνθετικού χαρακτήρα, καθώς θα μπορούν να ενταχθούν σε αυτές επιπλέον διατάξεις προς αναθεώρηση πέραν εκείνων που αρχικά είχαν προταθεί. Παράλληλα, η διαδικασία δεν έχει δεσμευτικό χαρακτήρα ως προς τη διατύπωση που θα λάβει κάθε νέα συνταγματική πρόβλεψη, αφού η τελική μορφή των διατάξεων θα οριστεί από την επόμενη Αναθεωρητική Βουλή. Στην ουσία, η παρούσα Επιτροπή θα αποφανθεί επί της αρχής για την αναγκαιότητα «ανοίγματος» κάθε προτεινόμενης διάταξης και θα καθορίσει την πολιτική της κατεύθυνση.
Η Έκθεση της Επιτροπης Αναθεώρησης του Συντάγματος θα εισαχθεί στην Ολομέλεια για συζήτηση και λήψη απόφασης τόσο για την ανάγκη της αναθεώρησης όσο και για τις επιμέρους διατάξεις που θα τροποποιηθούν.
Η Ολομέλεια θα συνεδριάσει δύο φορές, με απόσταση ενός μήνα μεταξύ των συνεδριάσεων, για να εγκρίνει ή να απορρίψει κάθε προτεινόμενη διάταξη σε ονομαστική ψηφοφορία. Για να περάσει μια διάταξη από την πρώτη στη δεύτερη ψηφοφορία, απαιτείται τουλάχιστον η θετική ψήφος 151 βουλευτών. Αν δεν επιτευχθεί η ίδια πλειοψηφία και στη δεύτερη ψηφοφορία, η διάταξη απορρίπτεται και δεν εισάγεται προς αναθεώρηση στην επόμενη Βουλή.
Όσες διατάξεις εγκριθούν και στις δύο ψηφοφορίες με 180 ή περισσότερες ψήφους, στην επόμενη Αναθεωρητική Βουλή θα χρειάζονται απλή πλειοψηφία 151 ψήφων για να τροποποιηθούν. Αντίθετα, εκείνες που λάβουν μόνο 151 ψήφους κατά την πρώτη φάση, στην επόμενη Βουλή θα πρέπει να συγκεντρώσουν ενισχυμένη πλειοψηφία 180 ψήφων.
Η τελική απόφαση για τις διατάξεις που θα αναθεωρηθούν θα ληφθεί από τη Βουλή σε δύο διαδοχικές ψηφοφορίες, με απόσταση ενός μηνός μεταξύ τους. Όπως προβλέπει το Σύνταγμα, οι διατάξεις που θα συγκεντρώσουν ευρεία πλειοψηφία θα παραπεμφθούν στην επόμενη Αναθεωρητική Βουλή, η οποία θα διαμορφώσει την οριστική μορφή των νέων συνταγματικών ρυθμίσεων. Έτσι ολοκληρώνεται ο πρώτος κύκλος μιας διαδικασίας που αναμένεται να αποτελέσει σημείο αναφοράς για τον πολιτικό και θεσμικό διάλογο των επόμενων μηνών.
