New York Times: Ο Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν πιέζει τον Τραμπ για ολική ανατροπή στο Ιράν
- Σύμφωνα με αμερικανικές πηγές, ο MBS προκρίνει στρατιωτικά χτυπήματα στις ιρανικές ενεργειακές υποδομές και χρήση αμερικανικών χερσαίων δυνάμεων για την πτώση του καθεστώτος.
- Το Ριάντ παίζει ένα περίπλοκο διπλό διπλωματικό παιχνίδι, διαψεύδοντας δημόσια ότι επιδιώκει την παράταση του πολέμου.
- Ενώ ο Ντόναλντ Τραμπ εξετάζει τις επιλογές του, ο παρατεταμένος πόλεμος απειλεί τη σταθερότητα των Στενών του Ορμούζ και το μεγαλεπήβολο οικονομικό σχέδιο «Vision 2030» της Σαουδικής Αραβίας.
Καθώς ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή εισέρχεται στην τέταρτη εβδομάδα του, η δυναμική της σύγκρουσης φαίνεται να υπαγορεύεται όλο και περισσότερο από τα γεωπολιτικά συμφέροντα των συμμάχων της Ουάσιγκτον στον Κόλπο. Νέες αποκαλύψεις, που είδαν το φως της δημοσιότητας μέσω των New York Times, αναφέρουν ότι ο de facto ηγέτης της Σαουδικής Αραβίας, Πρίγκιπας Διάδοχος Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν (MBS), ασκεί ασφυκτική πίεση στον πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, προκειμένου να διατηρήσει «ζωντανό» τον πόλεμο εναντίον του Ιράν.
Ο Σαουδάραβας πρίγκιπας περιγράφει την τρέχουσα αμερικανο-ισραηλινή στρατιωτική εκστρατεία ως μια «ιστορική ευκαιρία» για την πλήρη αναδιαμόρφωση της Μέσης Ανατολής, υποστηρίζοντας ότι η Ισλαμική Δημοκρατία αποτελεί μακροπρόθεσμη και υπαρξιακή απειλή για τα κράτη του Κόλπου, η οποία μπορεί να εξαλειφθεί μόνο με την οριστική απομάκρυνση της σημερινής κυβέρνησης.
Το δόγμα της ανατροπής και οι «μπότες στο έδαφος»
Στις αλλεπάλληλες τηλεφωνικές επικοινωνίες που είχε με τον Τραμπ την τελευταία εβδομάδα, ο MBS προχώρησε ένα βήμα παραπέρα από τις συνήθεις εκκλήσεις για αεροπορικές επιδρομές. Σύμφωνα με πηγές που ενημερώθηκαν από Αμερικανούς αξιωματούχους, ο πρίγκιπας φέρεται να υποστήριξε την ιδέα της ανάπτυξης αμερικανικών χερσαίων δυνάμεων («boots on the ground») στο Ιράν. Στόχος μιας τέτοιας ακραίας κλιμάκωσης θα ήταν ο άμεσος έλεγχος των στρατηγικών ενεργειακών εγκαταστάσεων της χώρας και η διασφάλιση της κατάρρευσης του καθεστώτος.
Ο κύριος φόβος του Ριάντ είναι η δημιουργία ενός «αποτυχημένου κράτους» (failed state) στο Ιράν, όπου ανεξέλεγκτες στρατιωτικές φατρίες θα συνεχίσουν να εξαπολύουν επιθέσεις με drones και πυραύλους εναντίον του Βασιλείου. Παράλληλα, στην προσπάθειά του να κάμψει τις ανησυχίες του Λευκού Οίκου για τον πληθωρισμό, ο MBS διαβεβαίωσε τον Τραμπ ότι οποιεσδήποτε αιχμές στις διεθνείς τιμές του πετρελαίου θα είναι αυστηρά προσωρινές.
Το διπλό διπλωματικό παιχνίδι του Ριάντ
Η επιθετική ρητορική του MBS πίσω από τις κλειστές πόρτες έρχεται σε πλήρη αντίθεση με την επίσημη στάση του Βασιλείου. Δημόσια, η Σαουδική Αραβία διαψεύδει κατηγορηματικά τα δημοσιεύματα που την φέρουν να ζητά την επέκταση των εχθροπραξιών.
Σε πρόσφατη ανακοίνωσή της, η σαουδαραβική κυβέρνηση τόνισε: «Το Βασίλειο υποστήριζε πάντα την ειρηνική επίλυση αυτής της σύγκρουσης, ακόμη και πριν αυτή ξεκινήσει. Κύριο μέλημά μας σήμερα είναι η άμυνα απέναντι στις καθημερινές επιθέσεις εναντίον του λαού και των αστικών μας υποδομών». Αυτή η ρητορική απόκλιση αντανακλά το εξαιρετικά σύνθετο δίλημμα που αντιμετωπίζει το Ριάντ: ενώ επιθυμεί διακαώς την αποδυνάμωση του μεγάλου περιφερειακού του αντιπάλου, παραμένει εξαιρετικά ευάλωτο στα ιρανικά αντίποινα.
Ο αστάθμητος παράγοντας «Τραμπ» και το οικονομικό ρίσκο
Ενώ ο Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν πιέζει για τη χαριστική βολή, ο Ντόναλντ Τραμπ εκπέμπει μικτά μηνύματα. Από τη μία πλευρά αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο περαιτέρω κλιμάκωσης, ενώ από την άλλη υποστηρίζει σε αναρτήσεις του στο Truth Social ότι έχουν υπάρξει «παραγωγικές συζητήσεις για την πλήρη και οριστική επίλυση των εχθροπραξιών».
Για τον MBS, ωστόσο, το ρίσκο δεν είναι μόνο γεωπολιτικό, αλλά και βαθιά οικονομικό. Η συνεχιζόμενη αποσταθεροποίηση στα Στενά του Ορμούζ πλήττει τις εξαγωγές ολόκληρου του Κόλπου. Ένας παρατεταμένος πόλεμος θα μπορούσε να αποτρέψει τις ξένες επενδύσεις, θέτοντας σε σοβαρό κίνδυνο την υλοποίηση του «Vision 2030» — του εμβληματικού προγράμματος του Πρίγκιπα για την οικονομική διαφοροποίηση της Σαουδικής Αραβίας μακριά από την εξάρτηση από το πετρέλαιο.
