Στενά του Ορμούζ: Πώς η αγορά απέφυγε το ενεργειακό σοκ που όλοι φοβούνταν

• Περισσότεροι από τρεις μήνες μετά τον αποκλεισμό των Στενών του Ορμούζ, το πετρέλαιο παραμένει κάτω από τα 100 δολάρια.
• Οι αυξημένες αμερικανικές εξαγωγές και η πτώση της κινεζικής ζήτησης απορρόφησαν μεγάλο μέρος του σοκ.
• Τα στρατηγικά αποθέματα και οι εναλλακτικές διαδρομές μεταφοράς συνέβαλαν στη σταθεροποίηση της αγοράς.

Περισσότερο από τρεις μήνες μετά τον ουσιαστικό αποκλεισμό της σημαντικότερης θαλάσσιας αρτηρίας μεταφοράς πετρελαίου στον κόσμο, των Στενών του Ορμούζ η αγορά βιώνει το μεγαλύτερο σοκ προσφοράς της σύγχρονης εποχής χωρίς, όμως, να έχει καταγράψει την εκρηκτική άνοδο τιμών που πολλοί θεωρούσαν αναπόφευκτη.

Το αργό πετρέλαιο συνεχίζει να διαπραγματεύεται κάτω από τα 100 δολάρια το βαρέλι, διαψεύδοντας εκτιμήσεις που έβλεπαν ακόμη και επίπεδα των 200 ή 300 δολαρίων. Η εξέλιξη αυτή οφείλεται σε έναν συνδυασμό παραγόντων που λειτούργησαν ως ανάχωμα απέναντι στην απώλεια περισσότερων από 10 εκατομμυρίων βαρελιών ημερησίως από τη Μέση Ανατολή.

Ο Ντόναλντ Τραμπ παραδέχθηκε ότι οι αγορές επέδειξαν μεγαλύτερη ανθεκτικότητα από όση ανέμεναν οι περισσότεροι, σημειώνοντας ότι οι τιμές κινούνται κοντά στα 96 δολάρια, όταν αρκετές προβλέψεις έκαναν λόγο για πολλαπλάσια επίπεδα.

Η Κίνα απορρόφησε μεγάλο μέρος του σοκ

Καθοριστικό ρόλο στην εξισορρόπηση της αγοράς διαδραμάτισε η υποχώρηση της κινεζικής ζήτησης.

Η Κίνα, ο μεγαλύτερος εισαγωγέας πετρελαίου παγκοσμίως, περιόρισε τον Μάιο τις εισαγωγές της σχεδόν κατά 40% σε σχέση με τον μέσο όρο της προηγούμενης χρονιάς. Σύμφωνα με αναλυτές, η πτώση αυτή αντιστάθμισε από το ένα πέμπτο έως και το ένα τρίτο των ποσοτήτων που χάθηκαν λόγω της κρίσης στη Μέση Ανατολή.

Η εξέλιξη συνδέεται με τη μείωση των στρατηγικών αποθεμάτων, τη στροφή μέρους της βιομηχανίας σε εναλλακτικές πρώτες ύλες και τη συνεχιζόμενη διείσδυση των ηλεκτρικών οχημάτων στην κινεζική αγορά.

Η ασθενέστερη ζήτηση από τη δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου αποδείχθηκε ένας από τους σημαντικότερους λόγους για τους οποίους δεν εκδηλώθηκε πανικός στις διεθνείς αγορές ενέργειας.

Οι ΗΠΑ έγιναν ο «ρυθμιστής» της αγοράς

Εξίσου σημαντική υπήρξε η συμβολή των Ηνωμένων Πολιτειών. Μετά την έναρξη των στρατιωτικών επιχειρήσεων κατά του Ιράν στα τέλη Φεβρουαρίου, οι αμερικανικές εξαγωγές αργού πετρελαίου και καυσίμων αυξήθηκαν κατά περισσότερα από 2 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως σε σύγκριση με τον μέσο όρο του 2025.

Παράλληλα, η κυβέρνηση Τραμπ προχώρησε σε αποδέσμευση 172 εκατομμυρίων βαρελιών από τα στρατηγικά αποθέματα πετρελαίου, διοχετεύοντας σημαντικές ποσότητες στην Ευρώπη και σε άλλες αγορές που αντιμετώπιζαν πιέσεις.

Η κίνηση αυτή ενίσχυσε την προσφορά σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη περίοδο, συμβάλλοντας στη σταθεροποίηση των τιμών και στην αποφυγή ακραίων ελλείψεων.

Το «μαξιλάρι» της αγοράς αρχίζει να μικραίνει

Παρά την ανθεκτικότητα που έχει επιδείξει μέχρι στιγμής η αγορά, οι αναλυτές προειδοποιούν ότι οι σημερινοί μηχανισμοί στήριξης έχουν όρια.

Τα αμερικανικά στρατηγικά αποθέματα βρίσκονται πλέον στα χαμηλότερα επίπεδα των τελευταίων δεκαετιών, ενώ τα παγκόσμια αποθέματα καυσίμων και οι διαθέσιμες εφεδρείες μειώνονται σταθερά.

Εκτιμήσεις της αγοράς αναφέρουν ότι κάθε εβδομάδα χάνονται 70 έως 80 εκατομμύρια βαρέλια από το διαθέσιμο «μαξιλάρι» ασφαλείας του παγκόσμιου ενεργειακού συστήματος, γεγονός που περιορίζει σταδιακά την ευελιξία απέναντι σε νέες διαταραχές.

Το μεγάλο ερώτημα για το πετρέλαιο

Την ίδια στιγμή, οι χώρες του Περσικού Κόλπου αξιοποιούν εναλλακτικές υποδομές για να περιορίσουν τις απώλειες. Η Σαουδική Αραβία αύξησε τη χρήση του αγωγού East-West προς την Ερυθρά Θάλασσα, ενώ τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα διοχέτευσαν περισσότερα φορτία μέσω του λιμανιού της Φουτζάιρα. Παράλληλα, ορισμένες ποσότητες συνεχίζουν να διέρχονται από τα Στενά του Ορμούζ μέσω περιορισμένων εμπορικών διαδρομών.

Το μεγάλο ερώτημα πλέον είναι τι θα συμβεί εάν η κινεζική ζήτηση επιστρέψει στα προηγούμενα επίπεδα και τα αποθέματα συνεχίσουν να εξαντλούνται. Σε ένα τέτοιο σενάριο, η αγορά θα μπορούσε να βρεθεί αντιμέτωπη με μια νέα φάση έντονης ανόδου των τιμών.

Προς το παρόν, όμως, η συνδυασμένη επίδραση των αμερικανικών εξαγωγών, της αδύναμης κινεζικής κατανάλωσης και των εναλλακτικών οδών μεταφοράς εξακολουθεί να κρατά το πετρέλαιο πολύ χαμηλότερα από τα επίπεδα που φοβούνταν οι αγορές στην αρχή της κρίσης.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• ΟΠΕΚ+: Αγώνας δρόμου για το πετρέλαιο με κλειστά τα Στενά του Ορμούζ
• Γιατί οι Ευρωπαίοι τουρίστες εγκαταλείπουν τους πολυσύχναστους προορισμούς
• Business Monitor: AI, Finance και το μέλλον της καινοτομίας στο νέο επεισόδιο!
• Συναγερμός στην ΕΚΤ: Ενέργεια και πληθωρισμός αλλάζουν ξανά τη νομισματική πολιτική