Βρετανία, Γαλλία και Ομάν σε κοινό μέτωπο για την ασφάλεια στα Στενά του Ορμούζ

• Βρετανία, Γαλλία και Ομάν συντονίζονται για την προστασία της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ.
• Το Ιράν αντιδρά έντονα στην παρουσία των ευρωπαϊκών δυνάμεων και προειδοποιεί ότι η ασφάλεια της περιοχής πρέπει να παραμείνει υπό τον έλεγχο των παράκτιων κρατών.
• Τα στενά, από όπου διέρχεται περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου, παραμένουν κομβικά για τις διεθνείς αγορές και τη σταθερότητα των τιμών.

Το Ομάν συμφώνησε να συνεργαστεί με τη Βρετανία και τη Γαλλία ώστε τα χωρικά του ύδατα να παραμείνουν ασφαλή για τη ναυσιπλοΐα. Η συμφωνία έρχεται σε μια περίοδο αυξημένων ροών πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ, μετά τη συμφωνία που υπέγραψαν ΗΠΑ και Ιράν τον περασμένο μήνα για την επαναλειτουργία της ζωτικής θαλάσσιας οδού.

Η βρετανική κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι το Λονδίνο και το Παρίσι είναι έτοιμα να ενεργοποιήσουν την ευρύτερη πολυεθνική στρατιωτική αποστολή για την υποστήριξη της ελεύθερης ναυσιπλοΐας στο στενά. Στην κοινή δήλωση του Κιρ Στάρμερ με τον Εμανουέλ Μακρόν τονίζεται ότι τα Στενά του Ορμούζ αποτελεί «ζωτικής σημασίας αρτηρία» για την παγκόσμια οικονομία και ότι η ασφαλής διέλευση πλοίων κάθε σημαίας είναι ζήτημα διεθνούς ενδιαφέροντος.

Η ευρωπαϊκή παρουσία και η αντίδραση της Τεχεράνης

Η Γαλλία δήλωσε ότι έχει ήδη αναπτύξει στην περιοχή μονάδες αντιμετώπισης ναρκών, συμπεριλαμβανομένων δύο πλοίων ανθυποβρυχιακού και ναρκοπολέμου, καθώς και φρεγατών και αεροσκάφους θαλάσσιας περιπολίας. Το Παρίσι υποστηρίζει ότι οι δυνάμεις αυτές μπορούν να συμβάλουν στην πλήρη αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας και στην προστασία της ασφάλειας στα στενά.

Το Ιράν, ωστόσο, αντέδρασε έντονα. Ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών, Καζέμ Γαριμπαμπαντί, προειδοποίησε ότι «τα Στενά του Ορμούζ δεν είναι θέατρο στρατιωτικής επίδειξης εξωπεριφερειακών δυνάμεων» και υποστήριξε ότι η ασφάλεια της περιοχής πρέπει να διασφαλίζεται από τα παράκτια κράτη. Η Τεχεράνη θεωρεί πως η παρουσία δυτικών δυνάμεων μπορεί να κλιμακώσει τις εντάσεις αντί να τις αποκλιμακώσει.

Το Ομάν ως κρίσιμος μεσολαβητής

Το Ομάν διατηρεί διαχρονικά ρόλο-κλειδί ως ουδέτερος μεσολαβητής στις περιφερειακές κρίσεις και παραμένει μία από τις ελάχιστες χώρες που εμπιστεύονται ταυτόχρονα τόσο η Τεχεράνη όσο και η Ουάσιγκτον. Η γεωγραφική του θέση, απέναντι από το Ιράν στα στενά, του δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα σε κάθε συζήτηση για το μέλλον της ναυσιπλοΐας.

Η Μουσκάτ βρίσκεται εδώ και καιρό σε συνομιλίες με την Τεχεράνη για ένα νέο πλαίσιο θαλάσσιας ασφάλειας, με φόντο και τα δημοσιεύματα που ανέφεραν το ενδεχόμενο επιβολής τελών διέλευσης. Αν και το Ομάν έχει δηλώσει ότι οποιαδήποτε συμφωνία θα συμμορφώνεται με το διεθνές δίκαιο, η προοπτική ενός τέτοιου συστήματος έχει προκαλέσει ανησυχία, καθώς τα στενά διακινούν περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου.

Το ενεργειακό διακύβευμα

Η σημασία των Στενών του Ορμούζ δεν είναι μόνο στρατιωτική ή διπλωματική, αλλά και βαθιά οικονομική. Από τη στιγμή που οι ροές πετρελαίου άρχισαν να ανακάμπτουν μετά τη συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν, οι εξαγωγές της Σαουδικής Αραβίας έχουν αυξηθεί σημαντικά, ενώ οι τιμές του Brent έχουν αποκλιμακωθεί αισθητά από τα υψηλά του Μαρτίου.

Η Ουάσιγκτον παραμένει κατηγορηματικά αντίθετη σε οποιαδήποτε μορφή διοδίων ή τελών διέλευσης στα στενά. Η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ είχε προειδοποιήσει ότι θα εξετάσει ακόμη και κυρώσεις κατά του Ομάν εάν θεωρήσει ότι το εμιράτο βοηθά το Ιράν να στήσει μηχανισμό χρέωσης των πλοίων. Σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους, κάθε απόπειρα περιορισμού της ελεύθερης ροής του εμπορίου πρέπει να απορριφθεί εξαρχής.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Θεοδωρικάκος: Πλαφόν 60% στις τραπεζικές επιβαρύνσεις και παρεμβάσεις για μειώσεις τιμών
• Γαλλία: Λε Πεν ή Μπαρντελά για Πρόεδρος;
• Οι 7 κερδισμένοι κατά τη Morgan Stanley της κούρσας του διαστήματος