Χρέη στο Δημόσιο: Η «μαύρη τρύπα» των 166 δισ. ευρώ και οι νέες ρυθμίσεις

Περισσότερο από ένα στα δύο ευρώ που χρωστούν νοικοκυριά και επιχειρήσεις δεν αποπληρώνεται κανονικά.

Από τα 420,9 δισ. ευρώ του συνολικού ιδιωτικού χρέους, τα 238,6 δισ. ευρώ, δηλαδή το 56,7%, αφορούν ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις προς το Δημόσιο, τις τράπεζες και τους servicers.

Πρόκειται για ένα ποσό που προσεγγίζει το μέγεθος ενός ετήσιου ελληνικού ΑΕΠ και παραμένει ουσιαστικά στα ίδια επίπεδα με το 2018, παρά την ανάπτυξη της οικονομίας, την αύξηση της απασχόλησης και τη μείωση της ανεργίας.

Η μεγάλη αύξηση των χρεών προς το Δημόσιο

Η σύνθεση του προβλήματος έχει αλλάξει σημαντικά κατά την τελευταία οκταετία. Τα κόκκινα δάνεια μειώθηκαν, αλλά οι οφειλές προς την Εφορία και τα ασφαλιστικά ταμεία αυξήθηκαν.

Ειδικότερα:

• Τα χρέη προς την ΑΑΔΕ αυξήθηκαν από 104,4 δισ. ευρώ το 2018 σε 114,5 δισ. ευρώ το πρώτο τρίμηνο του 2026.
• Οι οφειλές προς το ΚΕΑΟ αυξήθηκαν από 34,8 δισ. σε 51,8 δισ. ευρώ.
• Τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια σε τράπεζες και servicers μειώθηκαν από 99,7 δισ. σε 72,3 δισ. ευρώ.

Έτσι, σχεδόν επτά στα δέκα ευρώ ληξιπρόθεσμου ιδιωτικού χρέους οφείλονται πλέον στο Δημόσιο.

Η τάση ενισχύθηκε και το τελευταίο δωδεκάμηνο. Από τον Μάρτιο του 2025 έως τον Μάρτιο του 2026, το συνολικό ληξιπρόθεσμο χρέος αυξήθηκε κατά 4,9 δισ. ευρώ, με την επιβάρυνση να προέρχεται αποκλειστικά από τις οφειλές προς ΑΑΔΕ και ΚΕΑΟ.

Περίπου 4,8 εκατ. φορολογούμενοι εμφανίζονται σήμερα με χρέη προς την ΑΑΔΕ, έναντι περίπου 4 εκατ. το 2018.

Χρέη δισεκατομμυρίων που δύσκολα θα εισπραχθούν

Ένα σημαντικό μέρος των συνολικών οφειλών θεωρείται εξαιρετικά δύσκολο να εισπραχθεί.

Από τα 114,5 δισ. ευρώ που οφείλονται στην ΑΑΔΕ, περίπου 35 δισ. ευρώ έχουν χαρακτηριστεί ανεπίδεκτα είσπραξης. Αντίστοιχα, περισσότερα από 10 δισ. ευρώ των χρεών προς το ΚΕΑΟ αφορούν πτωχευμένες ή υπό εκκαθάριση επιχειρήσεις, παλαιές ανενεργές οφειλές και ασφαλισμένους που έχουν αποβιώσει.

Στο ΚΕΑΟ εντάχθηκαν μόνο κατά το πρώτο τρίμηνο του 2026 ακόμη 35.756 οφειλέτες, αν και μέρος των ποσών τους αφορά παλαιότερα χρέη και πρόσθετες επιβαρύνσεις.

Τα δάνεια μεταφέρθηκαν από τις τράπεζες στους servicers

Η εξυγίανση των τραπεζικών ισολογισμών δεν εξαφάνισε τα κόκκινα δάνεια από την οικονομία.

Τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια των τραπεζών μειώθηκαν από 81,8 δισ. ευρώ το 2018 σε περίπου 6 δισ. ευρώ, όμως εκείνα που βρίσκονται υπό τη διαχείριση servicers αυξήθηκαν από 17,9 δισ. σε 66,4 δισ. ευρώ.

Οι servicers έχουν ρυθμίσει δάνεια περίπου 20 δισ. ευρώ μέσα στην τελευταία τριετία. Ωστόσο, μια ρύθμιση δεν συνεπάγεται άμεση και ισόποση μείωση του χρέους, καθώς η οφειλή εξακολουθεί να καταγράφεται μέχρι να αποπληρωθεί ή να διαγραφεί.

Οι νέες δυνατότητες ρύθμισης

Η κυβέρνηση επιχειρεί να επιταχύνει τη διευθέτηση των οφειλών με δύο βασικές παρεμβάσεις.

Το κατώτατο όριο ένταξης στον εξωδικαστικό μηχανισμό μειώθηκε από τις 10.000 στις 5.000 ευρώ, διευρύνοντας τον αριθμό των οφειλετών που μπορούν να υποβάλουν αίτηση.

Παράλληλα, βρίσκεται σε ισχύ η έκτακτη ρύθμιση έως 72 μηνιαίων δόσεων για φορολογικές οφειλές που είχαν καταστεί ληξιπρόθεσμες έως τις 31 Δεκεμβρίου 2023.

Η ελάχιστη δόση ανέρχεται σε 30 ευρώ και οι αιτήσεις μπορούν να υποβληθούν ηλεκτρονικά έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Πώς η Ελλάδα προσελκύει hedge funds και δισεκατομμυριούχους 
• Νέα αύξηση επιτοκίων από την ΕΚΤ: Τι περιμένουν τώρα δανειολήπτες και καταθέτες
• Ενέργεια: Πετρέλαιο, φυσικό αέριο και diesel προειδοποιούν για δύσκολο χειμώνα και νέα αύξηση επιτοκίων
• Η Ελλάδα στο ραντάρ των Βρετανών super rich: Γιατί ο πλούτος εγκαταλείπει το Λονδίνο