Μόνιμη μείωση του λογαριασμού ρεύματος με αυτοκατανάλωση

• Νέα ώθηση στην αυτοκατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας δίνει η νέα Υπουργική Απόφαση του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας.
• Απλοποιούνται και επιταχύνονται οι διαδικασίες για την εγκατάσταση μικρών σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, με ή χωρίς μπαταρία.
• Το νέο πλαίσιο ανοίγει τον δρόμο για φωτοβολταϊκά σε ταράτσες και μπαλκόνια, με σημαντικά απλούστερες διαδικασίες.
• Η εξέλιξη έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η ηλιακή ενέργεια καταρρίπτει διαδοχικά ρεκόρ στην Ελλάδα και την Ευρώπη.

Απλοποιούνται και επιταχύνονται οι διαδικασίες για την εγκατάσταση μικρών σταθμών παραγωγής με ή χωρίς μπαταρία – Τι προβλέπει η νέα υπουργική απόφαση

Ώθηση στην αυτοκατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας αναμένεται να δώσει η νέα Υπουργική Απόφαση του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, η οποία απλοποιεί και επιταχύνει τις διαδικασίες εγκατάστασης και λειτουργίας μικρών σταθμών παραγωγής, με ή χωρίς σύστημα αποθήκευσης.

Το νέο πλαίσιο ανοίγει ουσιαστικά τον δρόμο για μια νέα αγορά φωτοβολταϊκών συστημάτων αυτοκατανάλωσης, τα οποία μπορούν να εγκαθίστανται με απλούστερες διαδικασίες σε ταράτσες και μπαλκόνια.

Η εξέλιξη έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία τα φωτοβολταϊκά καταγράφουν διαδοχικά ρεκόρ τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Ευρώπη, αποτελώντας σημαντικό ανάχωμα στην άνοδο του κόστους ηλεκτρικής ενέργειας.

Η αύξηση των διεθνών τιμών του φυσικού αερίου ασκεί εκ νέου πιέσεις στις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας, ενώ η αυξημένη συμμετοχή των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ) περιορίζει την επίδραση αυτών των πιέσεων στο κόστος ηλεκτροπαραγωγής.

Φωτοβολταϊκά: Ρεκόρ στην Ευρώπη

Σύμφωνα με τα στοιχεία του οίκου Ember, τον Ιούνιο του 2026, για πρώτη φορά στην ιστορία, η ηλιακή ενέργεια κάλυψε το ένα τέταρτο της ηλεκτρικής ενέργειας στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Ειδικότερα, η παραγωγή των φωτοβολταϊκών έφθασε τον Ιούνιο του 2026 τις 52 TWh ηλεκτρικής ενέργειας, αντιπροσωπεύοντας το 25% της συνολικής ηλεκτροπαραγωγής της ΕΕ. Το ποσοστό αυτό ξεπέρασε το προηγούμενο ρεκόρ του 23%, που είχε καταγραφεί τον Μάιο.

Τον ίδιο μήνα, η ηλιακή ενέργεια ξεπέρασε την πυρηνική ενέργεια, η οποία αντιστοιχούσε στο 21% της ηλεκτροπαραγωγής, το φυσικό αέριο με 15%, την αιολική ενέργεια με 14% και τα υδροηλεκτρικά με 12%. Ο άνθρακας περιορίστηκε στο 8%.

Ελλάδα: Τα φωτοβολταϊκά στο 31,6% της ηλεκτροπαραγωγής

Αντίστοιχη είναι η δυναμική και στην Ελλάδα.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του Green Tank, τον Ιούνιο τα φωτοβολταϊκά αντιστοιχούσαν στο 31,6% της συνολικής ηλεκτροπαραγωγής της χώρας, με παραγωγή 1.456,5 GWh επί συνόλου 4.608,6 GWh.

Σε επίπεδο εξαμήνου, η ηλιακή ενέργεια κάλυψε το 21% της παραγωγής.

Εάν συνυπολογιστούν και τα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά (ΜΔΝ), το μερίδιο των φωτοβολταϊκών ανεβαίνει κοντά στο 34% για τον Ιούνιο και στο 25,1% για το πρώτο εξάμηνο του 2026.

Green Tank: «Βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση»

Όπως δηλώνει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο Επικεφαλής Αναλυτής Πολιτικής του Green Tank, Νίκος Μάντζαρης, η νέα απόφαση αποτελεί εξέλιξη για την αγορά της αυτοκατανάλωσης.

«Μετά από χρόνια καθυστερήσεων που είχαν “παγώσει” την αγορά, η πολυαναμενόμενη απόφαση για την ενίσχυση της αυτοκατανάλωσης αποτελεί βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση, με σαφή βελτίωση σε σχέση με το σχέδιο που είχε τεθεί σε δημόσια διαβούλευση», αναφέρει.

Σύμφωνα με τον ίδιο, πέρα από την τήρηση των προβλεπόμενων προθεσμιών, ζητούμενο είναι να υπάρξουν δράσεις ενημέρωσης των πολιτών για τις δυνατότητες που προσφέρει το νέο πλαίσιο, ώστε να μπορούν να μειώσουν σημαντικά και με βιώσιμο τρόπο τους λογαριασμούς ηλεκτρικής ενέργειας.

Ικανοποίηση από τον Σύνδεσμο Εταιριών Φωτοβολταϊκών

Σε ό,τι αφορά τη νέα υπουργική απόφαση για την αυτοπαραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, ο Σύνδεσμος Εταιριών Φωτοβολταϊκών εξέφρασε την ικανοποίησή του.

Όπως σημειώνει, παρά τη μεγάλη καθυστέρηση, η απόφαση ενσωματώνει τις περισσότερες προτάσεις της αγοράς, καθώς και νέες ρυθμίσεις που προβλέπονται από Κοινοτικές Οδηγίες.

Τα 15 βασικά σημεία του νέου πλαισίου

Τα σημαντικότερα σημεία του νέου πλαισίου, όπως κωδικοποιούνται από τον ΣΕΦ, είναι τα εξής.

1. Ανταλλαγή δεδομένων και οικονομικές συναλλαγές

Καθορίζονται οι ροές για την ανταλλαγή δεδομένων μεταξύ των φορέων και τη διενέργεια όλων των οικονομικών συναλλαγών μεταξύ αυτοκαταναλωτή, Φορέα Σωρευτικής Εκπροσώπησης (ΦοΣΕ) και προμηθευτή. Αντίστοιχη πρόβλεψη υπάρχει και σε περίπτωση που ο σταθμός εκπροσωπείται από τον ΔΑΠΕΕΠ ή τον ΔΕΔΔΗΕ ΜΔΝ.

2. Κατάργηση της τριμερούς σύμβασης

Καταργείται στον ταυτοχρονισμένο συμψηφισμό η πρόβλεψη για τριμερή σύμβαση μεταξύ αυτοκαταναλωτή, προμηθευτή και ΦοΣΕ και προβλέπονται πλέον δύο διακριτές διμερείς συμβάσεις, μεταξύ αυτοκαταναλωτή και προμηθευτή και μεταξύ αυτοκαταναλωτή και ΦοΣΕ. Για τα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά προβλέπονται αντίστοιχα δύο διμερείς συμβάσεις μεταξύ αυτοκαταναλωτή και προμηθευτή και μεταξύ αυτοκαταναλωτή και ΔΕΔΔΗΕ ΜΔΝ.

3. Απλούστευση για τα οικιακά φωτοβολταϊκά έως 10,8 kW

Καταργείται η πρόβλεψη για τριμερή σύμβαση στο πρόγραμμα «Οικιακών Φωτοβολταϊκών έως 10,8 kW» και προβλέπεται πλέον μία διμερής σύμβαση μεταξύ αυτοκαταναλωτή και προμηθευτή.

4. Ποιοι εντάσσονται στα οικιακά φωτοβολταϊκά

Αποσαφηνίζεται ότι στο πρόγραμμα «Οικιακών Φωτοβολταϊκών έως 10,8 kW» εντάσσονται καταναλωτές που έχουν παροχή οικιακής χρήσης, ανεξαρτήτως αν είναι φυσικά ή νομικά πρόσωπα.

5. Ρυθμίσεις για ΟΤΑ και φορείς του Δημοσίου

Για τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης Α’ και Β’ βαθμού, τα νομικά πρόσωπα δημοσίου ή ιδιωτικού δικαίου του δημόσιου τομέα και τα κοινωφελή ιδρύματα, η χρηματική αξία για το σύνολο της πλεονάζουσας ενέργειας των σταθμών πιστώνεται στον εκκαθαριστικό λογαριασμό της παροχής κατανάλωσης προς συμψηφισμό, όπως και στους οικιακούς αυτοκαταναλωτές.

6. Αποζημίωση για την πλεονάζουσα ενέργεια

Αποσαφηνίζεται ότι η αποζημίωση του αυτοκαταναλωτή για την περίσσεια ενέργειας γίνεται με βάση τις τιμές της Αγοράς Επόμενης Ημέρας ή βάσει της Ειδικής Τιμής Αγοράς (Ε.Τ.Α.) των τεχνολογιών ΑΠΕ, όπως δημοσιεύεται από τον ΔΑΠΕΕΠ. Πρόβλεψη για Ε.Τ.Α. υπάρχει και στα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά.

7. Διεύρυνση της συλλογικής αυτοκατανάλωσης

Επεκτείνεται ο ορισμός για την εφαρμογή της συλλογικής αυτοκατανάλωσης σε καταναλωτές που βρίσκονται όχι μόνο στο ίδιο κτίριο, αλλά και σε καταναλωτές εντός συγκροτήματος κατοικιών.

Παράλληλα, αποσαφηνίζεται ότι τα έσοδα από την πλεονάζουσα ενέργεια καταβάλλονται στους λογαριασμούς των αυτοκαταναλωτών και όχι στον εξουσιοδοτημένο εκπρόσωπό τους.

8. Σταθμοί που δεν επιθυμούν αποζημίωση

Προβλέπεται εκπροσώπηση από τον ΔΑΠΕΕΠ ή τον ΔΕΔΔΗΕ ΜΔΝ για σταθμούς αυτοκατανάλωσης οι οποίοι εγχέουν ενέργεια στο δίκτυο αλλά δεν επιθυμούν να αποζημιωθούν για αυτή. Τυχόν έσοδα των σταθμών πιστώνονται στον ΕΛΑΠΕ.

9. Φωτοβολταϊκά με συστήματα αποθήκευσης

Προβλέπονται ειδικές ρυθμίσεις για σταθμούς αυτοκατανάλωσης που προσθέτουν συστήματα αποθήκευσης ενέργειας.

Στο Διασυνδεδεμένο Σύστημα, το σύστημα αποθήκευσης φορτίζει από το φωτοβολταϊκό και, εφόσον πρόκειται για σύστημα zero feed-in, μπορεί να απορροφά ενέργεια και από το δίκτυο. Για τα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά, το σύστημα αποθήκευσης δεν ανταλλάσσει ενέργεια με το Δίκτυο ΜΔΝ.

10. Αυτοκατανάλωση από σταθμούς αποθήκευσης χωρίς έγχυση

Επιτρέπεται η εγκατάσταση σταθμών αποθήκευσης χωρίς έγχυση από φυσικά και νομικά πρόσωπα.

Η εγκατεστημένη ισχύς του σταθμού αποθήκευσης δεν μπορεί να ξεπερνά το 100% της συμφωνημένης ισχύος της παροχής κατανάλωσης. Για την εγκατάσταση μπορεί να απαιτείται επαύξηση της παροχής, ενώ προβλέπεται επίσης η εγκατάσταση αισθητήρα κατεύθυνσης και συστήματος τηλεμέτρησης.

11. Τα «φωτοβολταϊκά μπαλκονιού»

Ιδιαίτερη σημασία έχει η ρύθμιση για τα λεγόμενα «φωτοβολταϊκά μπαλκονιού».

Καθορίζεται διαδικασία online ενημέρωσης του Διαχειριστή για την εγκατάσταση μικροηλιακών συστημάτων με έως 800 W μέγιστη ισχύ έγχυσης και 1000 W εγκατεστημένη ισχύ. Η υπουργική απόφαση υιοθετεί σε μεγάλο βαθμό τις απόψεις της αγοράς και απλοποιεί τη διαδικασία για τα συγκεκριμένα συστήματα.

12. Αυτοκατανάλωση μέσω τρίτου προσώπου

Διευκρινίζεται ότι σε περίπτωση αυτοκατανάλωσης μέσω τρίτου προσώπου, το τρίτο πρόσωπο μπορεί να είναι ο κάτοχος του σταθμού, δηλαδή να έχει όλες τις απαιτούμενες άδειες στο όνομά του.

Ωστόσο, δεν μπορεί να συνάπτει τη σύμβαση ταυτοχρονισμένου ή εικονικού ταυτοχρονισμένου συμψηφισμού, την οποία συνάπτει υποχρεωτικά ο αυτοκαταναλωτής, ο οποίος λαμβάνει και το οικονομικό όφελος από τον σταθμό.

13. Περισσότερος χρόνος για τις εκκαθαρίσεις

Δίνεται η δυνατότητα στους προμηθευτές, κατόπιν συμφωνίας με τον αυτοκαταναλωτή, να επεκτείνουν το χρονικό διάστημα διενέργειας των εκκαθαρίσεων κατά την εφαρμογή του ενεργειακού συμψηφισμού και του εικονικού ενεργειακού συμψηφισμού.

14. Τι ισχύει σε αλλαγή προμηθευτή ή ΦοΣΕ

Σε περίπτωση αλλαγής προμηθευτή ή ΦοΣΕ, η σύμβαση συμψηφισμού λύεται και συνάπτεται νέα για το υπολειπόμενο χρονικό διάστημα της 20ετίας της αρχικής σύμβασης.

15. Νέα υποδείγματα συμβάσεων

Τέλος, αντικαθίστανται και επικαιροποιούνται όλα τα υποδείγματα των απαιτούμενων συμβάσεων συμψηφισμού, ώστε να ανταποκρίνονται στο νέο θεσμικό πλαίσιο.

Τι αλλάζει για τους καταναλωτές

Με τη νέα υπουργική απόφαση, το πλαίσιο για την αυτοκατανάλωση, τα φωτοβολταϊκά με μπαταρία και τα μικρά φωτοβολταϊκά συστήματα γίνεται πιο συγκεκριμένο.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι ρυθμίσεις για τα φωτοβολταϊκά μπαλκονιού, την αποθήκευση ενέργειας και τη συλλογική αυτοκατανάλωση, καθώς διευρύνουν τις δυνατότητες αξιοποίησης της παραγόμενης ηλιακής ενέργειας από νοικοκυριά και άλλους καταναλωτές.