Η «ήρεμη δύναμη» των ευρωπαϊκών ομολόγων: Γιατί αντέχουν, η περίπτωση της Ελλάδας 

Παρά τις γεωπολιτικές εντάσεις, τις εμπορικές τριβές και την αβεβαιότητα γύρω από την οικονομική πολιτική των ΗΠΑ, η αγορά κρατικών ομολόγων της Ευρωζώνης επιδεικνύει μια εντυπωσιακή και «ήρεμη» ανθεκτικότητα. 

Σύμφωνα με ανάλυση του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας (ESM), οι ισχυροί ευρωπαϊκοί θεσμοί, τα συγκρατημένα επίπεδα δημόσιου χρέους και η σύγκλιση των αξιολογήσεων κινδύνου διατηρούν αμετάβλητη την εμπιστοσύνη των διεθνών επενδυτών.

Ειδικότερα, η αγορά κρατικών ομολόγων της Ευρωζώνης αποτελεί τη δεύτερη μεγαλύτερη παγκοσμίως, με το ανεξόφλητο υπόλοιπο να διαμορφώνεται γύρω στα 12,5 τρισεκατομμύρια ευρώ στα τέλη του 2025.

Τέσσερις μεγάλες υπερεθνικές ευρωπαϊκές εκδότριες αρχές, η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ), η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ), το ΕΤΧΣ (EFSF) και ο ESM, αντιπροσωπεύουν περίπου 1,5 τρισ. ευρώ, προσφέροντας στους επενδυτές επιπλέον διαφοροποίηση.

Με το συνολικό δημόσιο χρέος της Ευρωζώνης να βρίσκεται κάτω από το 90% του ΑΕΠ στα τέλη του 2025, η εικόνα της συγκρίνεται πολύ ευνοϊκά με άλλες μεγάλες οικονομίες, όπως οι ΗΠΑ (περίπου 125%), η Ιαπωνία (230%) και το Ηνωμένο Βασίλειο (95%).

Τη ίδια στιγμή, το 75% των ευρωπαϊκών ομολόγων διακρατείται από εγχώριους επενδυτές. Παράλληλα, καθώς η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) ομαλοποιεί τον ισολογισμό της, οι διεθνείς επενδυτές αυξάνουν την παρουσία τους, αναζητώντας καταφύγιο από την πολιτική αβεβαιότητα στις ΗΠΑ.

Σύγκλιση των spreads και η περίπτωση της Ελλάδας

Η θεσμική αρχιτεκτονική και τα εργαλεία πρόληψης κρίσεων της Ευρωζώνης λειτούργησαν ως καταλύτες για τη μείωση της διαφοράς αποδόσεων (spreads) σε σχέση με το γερμανικό ομόλογο-αναφοράς.

Χώρες που βρέθηκαν στο επίκεντρο της κρίσης χρέους (όπως η Ελλάδα, η Ιρλανδία, η Πορτογαλία, η Ισπανία και η Κύπρος) είδαν τα spreads τους να υποχωρούν σταδιακά προς τα προ κρίσης επίπεδα.

Τα spreads των συγκεκριμένων χωρών παρέμειναν αξιοσημείωτα σταθερά απέναντι σε πρόσφατες περιόδους έντονης μεταβλητότητας, όπως η ανακοίνωση δασμών από τις ΗΠΑ το 2025 («Liberation Day»), η πολιτική αβεβαιότητα στη Γαλλία και η κλιμάκωση της σύγκρουσης ΗΠΑ-Ιράν.

Ανθεκτικότητα στη δευτερογενή αγορά και τη ρευστότητα

Η ρευστότητα των ομολόγων του ESM και του EFSF διατηρήθηκε σταθερή καθ’ όλη τη διάρκεια των πρόσφατων γεωπολιτικών και οικονομικών αναταράξεων.

Το ποσοστό των ηλεκτρονικών συναλλαγών παρέμεινε υψηλό (κυμαινόμενο μεταξύ 50% και 73% σε διάφορες περιόδους αιχμής), εξασφαλίζοντας διαφάνεια τιμών και αποτελεσματική εκτέλεση.

Ο δείκτης συγκέντρωσης συναλλαγών παρέμεινε σε φυσιολογικά επίπεδα, αποδεικνύοντας ότι το επενδυτικό ενδιαφέρον δεν περιορίστηκε μόνο σε λίγους τίτλους αναφοράς (benchmarks), αλλά διαχύθηκε σε ευρύ φάσμα ωριμάνσεων.

Παράλληλα, ο ρόλος του ευρώ ως νομίσματος δανεισμού ενισχύεται διεθνώς. Κράτη εκτός Ευρωζώνης καταγράφουν ρεκόρ εκδόσεων ομολόγων σε ευρώ:

Χώρες όπως η Ρουμανία και η Βουλγαρία, αλλά και αναδυόμενες οικονομίες της Λατινικής Αμερικής (Μεξικό, Κολομβία) και της Ασίας (Κίνα, Βραζιλία), προχωρούν σε εκδόσεις σε ευρώ για να διαφοροποιήσουν τις πηγές χρηματοδότησής τους από το αμερικανικό δολάριο.

Ως εκ τούτου, από τις κατακερματισμένες εθνικές αγορές των προηγούμενων δεκαετιών, η Ευρωζώνη κατάφερε να οικοδομήσει μια ώριμη, βαθιά και ανθεκτική αγορά χρέους. Για την πλήρη αξιοποίηση της δυναμικής της, ο ESM υπογραμμίζει την ανάγκη προώθησης της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων (Savings and Investments Union) της ΕΕ. Η περαιτέρω ενοποίηση θα ενισχύσει την εγχώρια ζήτηση, θα βελτιώσει τη ρευστότητα και θα καθιερώσει ένα πραγματικά πανευρωπαϊκό ασφαλές περιουσιακό στοιχείο στην καρδιά του παγκόσμιου χρηματοπιστωτικού συστήματος.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ:

• Ρεύμα, καύσιμα και θέρμανση: Τα τρία μέτωπα της ενεργειακής ακρίβειας και τα «αντίδοτα»
• Chris Voss: Αυτό είναι το μεγαλύτερο λάθος που κάνουν οι ηγέτες όταν διαπραγματεύονται
• Το ντίζελ ακριβότερο από τη βενζίνη – Τι αλλάζει μετά την πτώση του πετρελαίου