Πλησιάζει η στιγμή της δημοσιονομικής κρίσης λόγω του αμερικανικού χρέους;

Πλησιάζει η στιγμή της δημοσιονομικής κρίσης λόγω του αμερικανικού χρέους;
A trader works on the floor of the New York Stock Exchange (NYSE) at the opening bell in New York, on February 20, 2026. Wall Street stocks mostly fell early Friday following data showing disappointing US economic growth and an uptick in inflation. (Photo by TIMOTHY A. CLARY / AFP) Photo: AFP
Το κόστος δανεισμού ξεπερνά το 5% και οι τόκοι αγγίζουν τα 1,1 τρισ. δολάρια, προκαλώντας ανησυχίες για ένα επικίνδυνο «σπιράλ χρέους» – Τι εκτιμούν οι αναλυτές για το «υπέρογκο προνόμιο» του δολαρίου.
  • Ιστορικό υψηλό για το κόστος δανεισμού των ΗΠΑ: Η απόδοση του 10ετούς αμερικανικού ομολόγου σταθεροποιείται πάνω από το 5%.
  • Εκτόξευση δαπανών για τόκους: Τα καθαρά έξοδα εξυπηρέτησης του δημοσίου χρέους εκτιμώνται σε 1,05 τρισ. δολάρια για τους πρώτους 11 μήνες του οικονομικού έτους 2026.
  • Ο κίνδυνος του «σπιράλ χρέους»: Αναλυτές προειδοποιούν για έναν φαύλο κύκλο, όπου οι υψηλότεροι τόκοι αυξάνουν το έλλειμμα και αναγκάζουν την κυβέρνηση σε νέο δανεισμό.
  • Ανθεκτικότητα της οικονομίας: Η ονομαστική αύξηση του ΑΕΠ (8,5%) υπερβαίνει το μέσο επιτόκιο του χρέους (3,4%), παρέχοντας σημαντικό ανάχωμα.
  • Το «υπέρογκο προνόμιο» του δολαρίου: Παρά την αύξηση των αποδόσεων, οι αγορές θεωρούν ότι η αμερικανική οικονομία απέχει ακόμη από το σημείο δημοσιονομικής θραύσης.

Το κόστος δανεισμού της κυβέρνησης των ΗΠΑ έχει σκαρφαλώσει στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων δεκαετιών, τροφοδοτώντας έντονες ανησυχίες ότι το διογκούμενο αμερικανικό χρέος μπορεί τελικά να πυροδοτήσει μια πρωτοφανή δημοσιονομική κρίση.

Η απόδοση του 10ετούς ομολόγου του αμερικανικού Δημοσίου βρίσκεται πλέον σταθερά πάνω από το 5%, ενώ τα καθαρά έξοδα για τόκους εκτιμώνται σε περίπου 1,05 τρισ. δολάρια για τους πρώτους 11 μήνες του οικονομικού έτους 2026.

Οικονομικοί εμπειρογνώμονες κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για τον φαύλο κύκλο που δημιουργείται. Η Maya MacGuineas, πρόεδρος της δεξαμενής σκέψης Committee for a Responsible Federal Budget, προειδοποίησε ότι το αυξανόμενο κόστος δανεισμού εγκυμονεί τον κίνδυνο να τροφοδοτήσει μια αυτοενισχυόμενη κρίση.

«Ο πραγματικός κίνδυνος είναι το σπιράλ χρέους. Εάν οι τόκοι γεννούν χρέος και το χρέος γεννά τόκους, τελικά το χρέος θα ξεφύγει εκτός ελέγχου. Μια δημοσιονομική κρίση, που κάποτε φάνταζε αδιανόητη, αποτελεί πλέον μια ορατή πιθανότητα», σημείωσε η MacGuineas.

Το σενάριο του εφιάλτη είναι απλό:

  1. Οι επενδυτές απαιτούν υψηλότερες αποδόσεις για να δανείσουν μια επιβαρυμένη κυβέρνηση.
  2. Τα υψηλότερα επιτόκια εκτοξεύουν τον λογαριασμό των τόκων για την Ουάσινγκτον.
  3. Το κράτος αναγκάζεται να δανειστεί ακόμη περισσότερα για να εξυπηρετήσει τις υποχρεώσεις χρέους.
  4. Οι επενδυτές, βλέποντας το ρίσκο, απαιτούν ακόμη υψηλότερες αποδόσεις.

TD Securities: «Δεν βιώνουμε ακόμα μια δημοσιονομική αποκάλυψη»

Παρά τους φόβους, ορισμένοι αναλυτές της αγοράς ομολόγων εκτιμούν ότι οι ΗΠΑ βρίσκονται μακριά από το σημείο θραύσης. Σύμφωνα με τους στρατηγικούς αναλυτές της TD Securities, Gennadiy Goldberg και Molly Brooks, η πρόσφατη άνοδος των αποδόσεων οφείλεται περισσότερο στην ανθεκτικότητα της αμερικανικής οικονομίας παρά στον φόβο κατάρρευσης.

Η TD Securities προβλέπει ότι οι δαπάνες για τόκους θα διαμορφωθούν στα 1,1 τρισ. δολάρια το 2026, ενώ ενδέχεται να φτάσουν τα 1,4 τρισ. το 2027, τα 1,5 τρισ. το 2028 και τα 1,6 τρισ. δολάρια το 2029, εάν τα επιτόκια παραμείνουν στα σημερινά επίπεδα.

Παρ’ όλα αυτά, υπάρχει ένα κρίσιμο ανάχωμα: Η Ουάσινγκτον δεν χρειάζεται να αναχρηματοδοτήσει αμέσως το σύνολο του χρέους της με τα σημερινά υψηλά επιτόκια.

  • Η μέση σταθμισμένη διάρκεια λήξης του αμερικανικού χρέους είναι περίπου 5,9 έτη.
  • Το μέσο κουπόνι των τίτλων του αμερικανικού Δημοσίου (εκτός των εντόκων γραμματίων) παραμένει χαμηλό, στο 3,1%.
  • Το μέσο επιτόκιο του αμερικανικού χρέους διαμορφώνεται στο 3,4%, δηλαδή σημαντικά χαμηλότερα από τον ρυθμό ανάπτυξης της οικονομίας σε ονομαστικούς όρους (8,5% στο β’ τρίμηνο).

Αυτή η διαφορά διατηρεί το βάρος του χρέους διαχειρίσιμο, παρά τα υψηλά ελλείμματα.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

Το «υπέρογκο προνόμιο» του δολαρίου

Ο Matthew Reese, επικεφαλής διεθνών στρατηγικών ομολόγων στην L&G Asset Management, υποστηρίζει επίσης ότι οι φόβοι για μια επικείμενη δημοσιονομική κρίση είναι υπερβολικοί.

«Υπάρχουν βάσιμες ανησυχίες για τον αρνητικό κύκλο ανατροφοδότησης, όμως οι ΗΠΑ διατηρούν ακόμη το υπέρογκο προνόμιο του δολαρίου και τον ρόλο τους ως η πιο ρευστή και υψηλά αξιολογημένη οικονομία στον κόσμο», δήλωσε στο CNBC.

Όπως εξηγεί ο Reese, χώρες όπως η Ιαπωνία έχουν διαχειριστεί σημαντικά υψηλότερα επίπεδα χρέους με πολύ χαμηλή ανάπτυξη, χωρίς να υποστούν δημοσιονομική κατάρρευση. Σύμφωνα με το Γραφείο Προϋπολογισμού του Κογκρέσου (CBO), το δημόσιο χρέος των ΗΠΑ αναμένεται να ανέλθει στο 101% του ΑΕΠ το οικονομικό έτος 2026.

Οι κινητήριοι μοχλοί των αποδόσεων

Η άνοδος των αποδόσεων στα αμερικανικά ομόλογα δεν οφείλεται αποκλειστικά στα δημόσια οικονομικά. Αναλυτές της TD Securities και της BMO Capital Markets επισημαίνουν επιπλέον παράγοντες:

  1. Την ισχυρότερη οικονομική ανάπτυξη.
  2. Τις προσδοκίες για τη νομισματική πολιτική της Federal Reserve.
  3. Τις αυξημένες τιμές του πετρελαίου.
  4. Τις μεγάλες εταιρικές εκδόσεις ομολόγων.

Ο Ian Lyngen, επικεφαλής στρατηγικής επιτοκίων ΗΠΑ στην BMO Capital Markets, σημειώνει ότι οι επενδυτές είναι ικανοποιημένοι με τις επιδόσεις της πραγματικής οικονομίας και τη σταθερότητα της αγοράς εργασίας.

Σε έρευνα της BMO, μόλις το 1% των συμμετεχόντων εξέφρασε την εκτίμηση ότι η αγορά εργασίας θα είναι ο πρώτος τομέας που θα λυγίσει από τα υψηλά πραγματικά επιτόκια. Αντίθετα, η αγορά κατοικίας (42%), οι μετοχές (26%) και η εταιρική πίστη (21%) θεωρούνται πιο ευάλωτες.

Όπως καταλήγει ο Lyngen, ο μόνος διαρκής περιορισμός στην περαιτέρω άνοδο των αποδόσεων θα είναι οι αδιαμφισβήτητες αποδείξεις ότι η πραγματική οικονομία ή τα στοιχεία ενεργητικού αρχίζουν να λυγίζουν υπό το βάρος του αυξημένου κόστους δανεισμού.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ: